nieuws

Ingekapseld zout heeft verkoelend effect

bouwbreed

Ingekapselde zoutkristallen kunnen overtollige warmte bij een bepaalde temperatuur opslaan. In bestaande gebouwen zorgt het innovatieve materiaal bij te veel warmte voor een verkoelend effect. Metingen in schoollokalen wijzen op een aanzienlijke comfortverbetering.

Producent Salca uit Ootmarsum biedt met het K-Block een milieuvriendelijk
alternatief om ruimtes op een duurzame manier te koelen als het er te warm is.
Deze 10 millimeter dikke, oprolbare mat van tweelaags vezelmateriaal is voorzien
van lamellen, gevuld met het warmte-absorberende Thermusol: ingekapselde
zoutkristallen die overtollige warmte opslaan. Het innovatieve materiaal wordt
simpelweg los op een systeemplafond aangebracht. Met het product won de
producent de Duurzame Innovator Pitch 2010 van Dutch Green Building Council.
“Wij zijn er de afgelopen jaren in geslaagd een zouthydraat aan een polymeer te
binden en dat kernmateriaal van een of meer coatings te voorzien, waardoor de
minuscule zoutdeeltjes afgesloten zijn van de omgeving”, licht commercieel
manager Bart Winters van Salca toe. Aanvankelijk werd de technologie ontwikkeld
voor de medische sector, maar gaandeweg kwam de focus op de bouw te liggen en is
de eerste commerciële toepassing een feit. “De trend om steeds lichter te bouwen
en steeds beter te isoleren leidt tot afname van de energetische capaciteit van
gebouwen. Vooral koelen is een probleem. Bij warm weer vangt het K-Block
temperatuurpieken af en zorgt voor een aangenamer binnenklimaat door te hoge
temperatuur in een ruimte (boven 25 graden Celsius) weg te nemen.” Het
produceren van het K-Block is nu nog handwerk, maar gebeurt vanaf volgend jaar
meer geautomatiseerd in een nieuwe productiehal op het bedrijfsterrein. “We
willen opschalen naar 500 ton productie Thermusol per jaar, waarvan een groot
deel voor dit product bestemd is.”

Dynamisch

Het gepatenteerde Thermosol kenmerkt zich door een hoge warmtecapaciteit
(110-170 kJ/kg). Een K-Block met de absorberende zoutdeeltjes weegt 4,5 kilo en
kan evenveel warmte opslaan als een blok beton van 120 kilo. “Door in de coating
grafiet te verwerken, is de warmteoverdracht met circa 30 procent verbeterd,
waardoor het K-Block de warmte nog sneller absorbeert.” De zoutkristallen
(calciumchloride) in het K-Block smelten vanaf 22 graden Celsius. De maximale
opname van warmte ligt bij 26 graden, bij 28 graden is het zout helemaal
gesmolten. Vanaf 22 graden neemt het zout weer zijn vaste vorm aan
(kristallisatie) en staat de warmte af. “Het regeneratieproces is in Nederland
goed mogelijk met behulp van nachtventilatie, omdat het ’s nachts bijna altijd
kouder wordt dan 18 graden. Door dat verschil van 4 graden tussen de
buitentemperatuur ’s nachts en het kristallisatiepunt kan het K-Block gedurende
de nacht weer helemaal herstellen.” De vraag hoe snel de verkoelende werking
merkbaar is, is volgens Winters niet eenduidig te beantwoorden. “Het is een
dynamisch systeem. Hoe warmer, hoe groter het temperatuurverschil. Bij extreme
hitte zoals afgelopen zomer is het binnen gemiddeld 4 tot 6 graden koeler.”

Opschalen

Vooral in bestaande gebouwen zoals scholen en kantoren waar het
warmtemanagement vaak te wensen overlaat, kan het K-Block acute verlichting
bieden. Het product is inmiddels op diverse locaties in de praktijk getest.
“Berekeningen van TNO wijzen op een reductie van 50 tot 70 procent van het
aantal gewogen uren van temperatuuroverschrijding in schoollokalen. In een
school wordt het dus significant minder dagen per jaar 25 graden of warmer.” Het
onderzoeksinstituut is bezig zijn rekenmodel voor ruimten die onaangenaam warm
worden te verifiëren in zijn klimaatkamer. Winters: “Phase change materials
(pcm) zoals Thermusol winnen snel aan belang. Het Duitse RAL (instituut voor
kwaliteitszorg en certificering) ontwikkelt momenteel samen met pcm-leveranciers
software om het materiaal te kunnen vergelijken met een airco.”

‘Toepassingen legio’

Producent Salca ziet in de bouw legio toepassingsmogelijkheden voor het
gepatenteerde Thermusol. Bart Winters: “Een voordeel van zout is dat het
smeltpunt, het moment waarop zoutdeeltjes warmte opnemen, is te programmeren. De
ingekapselde zoutdeeltjes zouden op termijn ook direct in gipsplaten kunnen
worden verwerkt. Het zoeken is nu nog naar de meest geschikte coating. Onze
verwachting is dat Thermusol binnen 3 tot 5 jaar in het productieproces is
geïntegreerd.” Volgend jaar volgt de marktintroductie van Thermupod waarmee de
warmteopslagcapaciteit van een zonneboilerbuffervat kan worden verdubbeld.
“Kleinere buffers met hogere opslagcapaciteit is ook een veel gevraagde
toepassing waarop wij met Thermupod inspelen.”

Reageer op dit artikel

Gerelateerde tags

Lees voordat u gaat reageren de spelregels