nieuws

Eisen opdrachtgevers moeten duurzame innovaties gaan afdwingen

bouwbreed

De sector civiele infrastructurele werken (transport over weg, water en pijpleidingen) blijft onnodig ver achter in innovaties en prestaties met betrekking tot duurzaamheid. Het kan veel beter en dat moet ook. Crux zijn gebruiken rondom de eisen die opdrachtgevers stellen aan bouwers. Die moeten functioneel worden ingevuld, waarbij eisen met betrekking tot duurzaamheid een heldere centrale rol moeten krijgen.

In de civiele infra-sector blijven stappen op de duurzaamheidmonitor beperkt
tot kleine stapjes, zoals gebruik van led-lampen of ervoor zorgen dat
asfaltwegen onder lagere temperaturen kunnen worden aangelegd. Wij pleiten voor
veel rigoureuzere stappen, zoals het gebruik van nieuwe materialen die minder
snel slijten (minder fijn stof in de lucht) en veel stiller zijn of het
aanleggen van zonnewegen die energie leveren. Dan kunnen wegen landschappelijk
worden ingepast zonder dat hoge schermen noodzakelijk zijn.
De lef die ervoor nodig is ontbreekt, de prikkel om deze innovaties in gang te
zetten ook. Hoe kan dit, terwijl duurzaamheid toch een breed gedragen hot issue
is? Ten eerste hebben opdrachtgevers, in de praktijk overheden (van
Rijksoverheden tot gemeenten) er geen geld voor over. Duurzame innovatie is heel
belangrijk, maar het mag vrijwel niets kosten.
De opdrachtnemers, de bouwsector, wil best, maar neemt net zomin initiatief. Op
eigen kosten innoveren is een stap te ver en ze worden door overheden niet
gedwongen. Zo blijft de situatie zoals ze is. De eisen die geformuleerd worden
door opdrachtgevers als bijvoorbeeld een nieuwe tunnel nodig is, zijn zodanig
dat innovatie en duurzaamheid niet loont.
Daar komt nog bij dat overheden liever 100 keer een nieuwe tunnel zien dan één
keer 100 tunnels. Met andere woorden: hetzelfde zien ze niet graag, ook al zou
dat de kosten erg omlaag kunnen brengen en zou het ook de mogelijkheden om
duurzaam te innoveren vergroten. De uitvoerders denken er precies zo over;
iedere specifieke aanpassing levert meer geld op, en is dus welkom.
Hier moet dan ook verandering in komen. Duurzame innovaties moeten lonen.
Daartoe moeten overheden en de industrie samen om de tafel en gaan nadenken hoe
het functionele eisenpakket vormgegeven moet worden. Want hier zit ‘ de crux. De
eisen die overheden stellen, moeten dusdanig zijn dat deze duurzame innovaties
bevorderen. Bouwers moeten worden geselecteerd op hun prestaties op dit gebied.

Het is het meest effectief dit proces in Europees verband in gang te zetten. De
benodigde investeringen zijn immers te groot om enkel door Nederlandse partijen
opgebracht te kunnen worden. TNO heeft dit bij het European Construction
Technology Platform (ECTP) al aan de orde gesteld. We hopen dat dit initiatief
door de partijen zelf omarmd wordt en in concrete acties omgezet.

Reageer op dit artikel
Lees voordat u gaat reageren de spelregels