nieuws

Bouwplantoets tussen wal en schip (2)

bouwbreed

Eén keurmerk voor het toetsen van bouwplannen als een soort apk voor auto’s is de wens van eigenlijk alle bouwpartijen in Nederland. Toch is die droom na achttien jaar discussie nog niet uitgekomen. Keer op keer strandde het voorstel bij de Raad voor Accreditatie. Deze maand volgt de zoveelste toenadering.

Oud-minister van VROM, Ella Vogelaar, reikte in 2007 de eerste certificaten
uit, waarmee het toetsen van bouwaanvragen aan het Bouwbesluit aan
gecertificeerde bureaus moest kunnen worden overgelaten. Drie jaar later is er
over dat certificaat nog steeds geen overeenstemming in de markt. Een wildgroei
aan keurmerken dreigt, als het akkoord tussen de Raad voor Accreditatie (RVA) en
de drie certificerende instellingen nog langer uitblijft. Een andere zorg van
sceptici is dat de certificaten die nu in omloop zijn,
aansprakelijkheidsrisico’s met zich meebrengen, wanneer een bouwwerk instort.
“Natuurlijk gebruik ik het certificaat”, laat Joop Petit weten. De directeur van
Satijnplus Architecten, een van de vier partijen die een ‘Vogelaar-certificaat’
kreeg uitgereikt, is zich van geen kwaad bewust. Petit zegt het certificaat in
te zetten in opdracht van private partijen. Ook bij miljoenenprojecten. Volgens
hem is daar niets mis mee. “Het zijn privaatrechtelijke afspraken. Gemeenten
betrekken we wel bij de processen. Dat levert uiteindelijk sneller een
bouwvergunning op.” Dat marktpartijen langzaam maar zeker de rol van
bouwplannentoetser van gemeenten overnemen, is volgens Petit hard nodig. “De
faalkosten in de bouw van 8 miljard euro per jaar zijn inmiddels gestegen naar
14 procent. Dat komt omdat wij de meest debiele bedrijfstak hebben die er
bestaat. We zijn namelijk de enige sector waar toenemende kennis, oplopende
faalkosten met zich meebrengt.”

Verantwoordelijkheid

Dat zijn certificaat nog niet op een breed gedragen beoordelingsrichtlijn
stoelt, is volgens hem geen probleem. “Wat wij doen, gaat al een stuk verder dan
dat een normale gemeente doet, omdat wij de verantwoordelijkheid nemen. Een
gemeente bekijkt alleen of het aannemelijk is dat er goed gebouwd wordt. Uit een
recentelijk onderzoek bleek toch ook weer dat 70 procent van de gebouwen niet
aan het Bouwbesluit voldoet.” Dat er snel overeenstemming moet worden bereikt
over één keurmerk acht Petit wel van belang. “Anders ontstaan er straks
verschillende soorten kwaliteitssystemen.” Of de drie certificerende
instellingen en de RVA elkaar dit keer wel kunnen vinden, moet deze maand
blijken. Verschil van inzicht bestaat over de manier van certificeren.
Beschouwen de drie instellingen de bouwplantoets als een proces, de RVA ziet het
als een inspectie of als kwaliteitsbeoordeling van een bouwwerk als product.
Petit is het met de drie certificerende instantie eens. “Anders doe je aan
kapitaalvernietiging en moet je voor elk huis of gebouw een aparte
bouwvergunning aanvragen.” Jan van der Poel, algemeen directeur van de RVA heeft
een andere kijk op de zaak. “Het is misleidend als je de bouwplantoets als
proces beschouwt. De vraag is namelijk: waar doe je een uitspraak over? Bij een
inspectie is dat duidelijk. Bij een productcertificaat ook. Het is toch ook gek
dat je voor een deurkruk een uitspraak wilt hebben over het geheel, terwijl je
voor een bouwplan lager eisen stelt. Gemeenten gaan er ook vanuit dat een
bouwproject voldoet aan de eisen van een Bouwbesluit als een gecertificeerd
bedrijf ernaar gekeken heeft. Valkuil daarbij is dat een gemeente als controleur
toch aansprakelijk blijft als het misgaat.” Van der Poel heeft het gevoel dat
het ministerie van VROM er ook zo over denkt. Niettemin vindt hij het vreemd dat
zowel VROM als de VNG de regie niet neemt. In alle gevallen vindt hij dat
constructieve veiligheid nooit helemaal aan de commercie kan worden overgelaten.

Kartrekker

De spin in het web van het hele bouwplantoets verhaal is Willem Englebert. De
directeur van certifiseringsinstelling SKW is de kartrekker van het keurmerk.
Hij heeft het gevoel dat de RVA en de drie instanties er deze maand wel eens uit
zouden kunnen komen. Het zou een doorbraak betekenen. Misverstanden met de
‘discutabele’ certificaten heeft hij nog meegemaakt. “Ik heb nog nooit een
gemeente aan de lijn gehad.” Het ministerie van VROM zegt de resultaten van een
aantal pilots af te wachten. Eind 2011 komen die beschikbaar. De kwestie over de
huidige certificaten is volgens een woordvoerder, een kwestie van de markt.

Reageer op dit artikel

Gerelateerde tags

Lees voordat u gaat reageren de spelregels