nieuws

Kapel-achtige stilteplek zonder poespas in Elspeet

bouwbreed Premium

Op een bossig terrein nabij het Veluwse Elspeet komt een duurzaam doopsgezind kerkje. Het gebedshuis wordt geheel opgetrokken uit verschillende soorten (hergebruikt) hout. De duidelijk zichtbare spantenstructuur refereert aan oude voorgangers.

Nog deze maand begint Van Ouwendorp Bouwbedrijf met de fundering van het
‘groene’ kerkje op het terrein van Mennorode Conferentiecentrum in het
buitengebied van Elspeet. “Een gebedsgebouw ontwerpen is geen alledaagse
opdracht”, zegt Hugo de Clercq van FARO Architecten uit Lisserbroek. “Het
religieuze aspect is toch iets bijzonders. Dit gebouw onderscheidt zich vooral
door zijn eenvoud.” Het ontwerp voorziet in één ruimte van 7 meter hoog en een
diepte van 17 meter. Het strak ogende gebouw is 7 meter op zijn smalst en 11
meter op zijn breedst. Het gebedshuis met een totale oppervlakte van 150
vierkante meter moet functioneren als kerk maar heeft een kapelachtige, open
uitstraling. De Clercq spreekt van “een stilteplek in een jachtige wereld.” Het
ontwerp is geïnspireerd op oude voorgangers. “De eerste doopsgezinde kerken
waren schuur- en/of schuilkerken met een sobere inrichting. In zo’n ruimte was
de balken- en spantenstructuur vaak goed zichtbaar. In dit gebouw is die
draagconstructie ook pregnant aanwezig.” Uitgangspunt was om zo veel mogelijk
CO2-neutrale materialen te gebruiken. De kerk wordt volledig opgetrokken uit
hout. “Al het materiaal is 100 procent duurzaam geproduceerd”, verzekert De
Clerq. Zo zijn de spanten vervaardigd van inlands vuren. Deze houten elementen
van 120 bij 300 millimeter staan op een hoh-afstand van circa 1 meter. “Doordat
het gebouw uitwaaiert ontstaat een ruimtelijk spel. De uiteindelijke maatvoering
van de spanten was nog een discussiepunt. Uiteindelijk hebben alle spanten
dezelfde dimensionering, namelijk de afmeting van de grootste overspanning.”

Winddruk

De binnenwanden van de kerk worden bekleed met tweedehands vuren vloerdelen.
“Hergebruikt hout heeft toch een andere uitstraling. Plaatselijk brengen we wel
circa 1 centimeter brede spleten aan ter verbetering van de akoestiek.” Zowel
het dak als de buitenwanden worden bekleed met shingles van Frans acacia, dat
duurzaam is geteeld in snoeibossen. “Dergelijke shingles liggen ook op de Mont
Saint-Michel. Ze gaan 200 jaar mee. We hebben nog shingles van Veluws larix
overwogen, maar dat scoorde uit oogpunt van duurzaamheid toch wat minder.” De
isolatie gebeurt met vlasvezels.

Eiken

In zowel voor- als achterpui die 1 meter terugliggen, is wel inlands hout
(eiken) toegepast. De achterpui is opgebouwd uit vrij grote glazen elementen van
1 meter breed en verschillende hoogtes. “Aan de binnenkant worden daarom glazen
vinnen aangebracht met het oog op de winddruk en -trekbelasting. Deze
transparante elementen zijn voorzien van een gekleurde folie en hebben behalve
een zonwerende ook een decoratieve functie.” Veel onderdelen worden prefab
aangeleverd en op de bouwlocatie gemonteerd. De bouwtijd bedraagt circa 7
maanden. Mennorode zal in de eigen energiebehoefte voorzien door middel van
warmte-koudeopslag.

Projectgegevens

Opdrachtgever: St. Broederschaphuis Commissie, Elspeet Architect: FARO
Architecten, Lisserbroek, Zutphen Constructeur: Lüning Adviesbureau voor Tech.
Houtconstructies, Doetinchem Aannemer: Van Ouwendorp Bouwbedrijf, Elspeet
Installaties: Spelt Installatiebedrijf, Elspeet Oplevering: Medio 2011
Bouwkosten: 336.000 euro.

Reageer op dit artikel