nieuws

50 jaar euromast: Abraham voor hoogste blikvanger

bouwbreed Premium

50 jaar euromast: Abraham voor hoogste blikvanger

Een vliegende schotel die hoog boven Rotterdam zweeft, dat beeld stond architect Hugh Maaskant (1907-1977) voor ogen toen hij de Euromast ontwierp. Nederlands hoogste toren ging precies vijftig jaar geleden open voor publiek, tijdens de internationale landbouwtentoonstelling Floriade van 1960.

De creatie van de roemruchte wederopbouwarchitect, die heilig geloofde in
vliegende schotels, zou uitgroeien tot het belangrijkste icoon in de Rotterdamse
skyline. Over het hoofd zien was onmogelijk, want de mast stak met zijn 107
meter hoogte boven alle bebouwing uit. De bouw van de toren, pal naast de
Maastunnelingang, was een operatie waarvoor de Rotterdammers uitliepen. Aannemer
J.P. Van Eesteren construeerde eerst een kolossaal funderingsblok van 1.900.000
kilo gewapend beton en daarop de torenschacht met een diameter van 9 meter en 30
centimeter dikke muren. Sluitstuk was een stalen kraaiennest, 240.000 kilo zwaar
en met een maximale doorsnede van 29 meter.

Prijsvraag

Daarvoor werden technieken gebruikt die in Nederland nog maar zelden waren
vertoond. De glijbekistingstechniek bijvoorbeeld. JP van Eesteren kon daarmee de
104 meter lange schacht in één doorlopende stort construeren. De 1,20 meter hoge
kist, die meteen ook de binnengelegen liftschacht vormde, schoof met gemiddeld
20 centimeter per uur omhoog. Ben van Wendel de Joode, destijds
assistent-uitvoerder en maatvoerder op het werk, herinnert zich dat er zelfs een
prijsvraag was uitgeschreven over de vraag hoe snel de bouw zou zijn voltooid.
“Naast de klimmende toren stond een hoogtemeter die de vorderingen bijhield”,
legt de inmiddels gepensioneerde Van Wendel de Joode uit. “De oude heer Van
Eesteren kwam dagelijks persoonlijk kijken of de vooraf berekende bouwsnelheid
werd gehaald. We werkten met een maximale tolerantie van 24 millimeter, dus dat
leverde een prachtig egale schacht op.”

Hoogste gebouw

Uiteindelijk zou het betonwerk in 23 dagen worden afgerond. Na voltooiing van
de schacht wachtte een nieuw spektakelstuk: het ophijsen van het kraaiennest.
Lassers zetten de voorgefabriceerde stalen delen rondom de voet van de toren in
elkaar. Erbovenop plaatste onderaannemer Werkspoor NV een vijzelinrichting. Die
hees het complete uitkijk- en restaurantgebouw, inclusief vloeren en
buitenbeglazing, in acht dagen langs de torenschacht omhoog. In 1970 was de
Euromast niet langer het hoogste gebouw van Rotterdam, maar na plaatsing van een
85 meter hoge Space Tower torende de mast weer boven alles uit. Ondanks de
hoogbouwgolf die zou volgen, is de Euromast tot op de dag van vandaag Nederlands
hoogste gebouw. En het kersverse rijksmonument blijft publiek trekken, met een
nieuw spektakel als abseilen en een exclusieve hotelkamer op hoogte.

Reageer op dit artikel