nieuws

Urgenda wil energieneutrale bouw

bouwbreed Premium

De bouwsector kan binnen tien jaar omschakelen van een energieverslindende in een energieneutrale sector

Volgens een ‘Doorbraakplan’ van de stichting Urgenda kan Nederland zelfs geld gaan verdienen aan een grootschalige transitie.
“We hebben laten uitrekenen dat daarvoor over tien jaar tijd een totale investering nodig is van 140 miljard euro. Maar de berekeningen wijzen ook uit dat die investering aan het einde van de tien jaar 150 miljard euro zal hebben opgeleverd. De kosten overstijgen de baat”, vertelt Urgenda-voorzitter en hoogleraar Duurzaamheid Jan Rotmans (Erasmus Universiteit Rotterdam). Verduurzaming van de gebouwde omgeving is belangrijk omdat deze verantwoordelijk is voor 35 procent van de totale uitstoot aan CO2.
Volgens de berekeningen, die zijn gemaakt door Ecofys, is de benodigde investering voor een gemiddelde woning 20.000 euro. De terugverdientijd van tien jaar is slechts zes jaar als de overheid een steentje bijdraagt door verlaging van de WOZ-waarde of overdrachtsbelasting en verhoging van de NHG. De terugverdientijd voor corporaties bedraagt in dat geval acht tot tien jaar. Energiebedrijven zouden een investering van 3000 euro/MW moeten doen.
De baten komen uit waardestijging van het vastgoed (5%), terugdringing van (belaste) CO2-uitstoot en uit de vier- tot vijfhonderdduizend banen die de transitie oplevert. “En daarbij zijn we nog uitgegaan van voorzichtige schattingen”, zegt Rotmans: “Eigenlijk zijn het onthutsende cijfers. Duurzaamheid is gewoon haalbaar, als we maar willen!” De fysieke uitvoering van het omvangrijke programma is volgens hem geen probleem. “In de jaren zestig konden we ook in tien jaar tijd alle Nederlandse huizen aansluiten op aardgas.”
De hoge aanvangsinvesteringen zijn nodig voor sterke verbetering van gebouwschillen, zonneboilers en installaties voor terugwinning van warmte en energie. Huizen, scholen en kantoren moeten veranderen in kleine energiefabriekjes, die vooral veel gebruikmaken van pv-cellen. Urgenda promoot diverse initiatieven van ‘koploperbedrijven’. Bijvoorbeeld een serie pilotprojecten met een compleet nieuw gevelsysteem dat het bedrijf Sublean vanaf dit jaar lanceert. Dat moet op vijftien manieren kunnen reageren op zijn omgeving. Bij zonneschijn kan het systeem gebruikmaken van zonnepanelen, bij regen kan het regenwater afvangen. Het kan ook een reclametekst vertonen of fijn stof afvangen. Het systeem bestaat uit een soort cassettes die op daken, gevels, maar ook op het dek van schepen kan worden geschroefd.

Vervangers

De komende decennia komen er volgens Urgenda vervangers voor cement en beton die nauwelijks CO2-uitstoot veroorzaken en worden bouwvormen die in balans zijn met hun omgeving de norm. Dijken worden breed uitgevoerd, met infrastructuur erin en zonnepanelen erop. Daktuinen en drijvende woonvormen worden standaard. De stichting werkt daartoe aan ‘icoonprojecten’ in onder meer Dordrecht en Texel. In de Rotterdamse Rijnhaven bouwt Dura Vermeer momenteel op initiatief van Urgenda een drijvend paviljoen met verwarming en koeling uit zonne-energie en oppervlaktewater. Het moet de aanzet vormen tot realisatie van een complete drijvende stad.
Bouwbedrijven zullen volgens Rotmans binnen pakweg twintig jaar veranderen in ‘maatschappelijk dienstbare ondernemingen’. Hoe krijg je dat voor elkaar? Rotmans. “Duurzaamheid wordt integraal onderdeel van het aanbestedingsproces. Wie geen verantwoordelijkheid neemt voor de collectieve omgeving, krijgt simpelweg geen werk meer.”

Reageer op dit artikel