nieuws

Corporaties terug aan de leiband

bouwbreed

Roerige tijden in corporatieland. Reusachtige stoomschepen, Maserati’s en ondoorzichtige dochterbedrijven trokken de afgelopen maanden de aandacht. Opportunisme vierde hoogtij bij sommige corporatiebestuurders. Sinds de overheid in de jaren negentig de handen aftrok van de volkshuisvesters, zijn volgens critici de teugels los.

De corporatiesector worstelt zichtbaar met het toezichtsvraagstuk. Hoe en wie moet toezicht op deze maatschappelijke ondernemers uitoefenen? Minister Eberhard van der Laan koos gisteren voor de harde variant: corporaties gaan weer aan de leiband van de overheid. Een interventieteam waakt over de integriteit. Activiteiten met risico’s? De minister zit er bovenop. Corporaties moeten als het aan hem licht weer ouderwetse volkshuisvesters worden.
De ingreep maakt Van der Laan niet populairder, maar dat was dit kabinet toch al niet. De integrale vennootschapsbelasting en de Vogelaarheffing hadden al veel kwaad bloed gezet. Het was dan ook niet gek dat Jan Sinke, directeur van corporatie De Veste, liever buiten het bestel verder wil. Hij krijgt bijval, veel bijval. Al zijn het vooral kleine corporaties die met hem sympathiseerden. Op zijn weblog blijkt dat hij geen vertrouwen heeft in de nieuwe minister: “Onder de schaapsleren huid en de parmantige krullen beginnen toch kenmerken van andere diersoorten zichtbaar te worden.” Van der Laan pikt dit niet. “Je mag me alles noemen, een wolf in wolfskleren, een schaap in schaapskleren, maar noem me geen wolf in schaapskleren”, riposteerde hij.
Het is de vraag of de corporatiefurie die op Van der Laan gericht is, terecht is. Van der Laan lijkt van zins de corporaties enigszins tegemoet te komen. Hij vindt het kabinetsbeleid rondom corporaties inconsistent, gaf hij deze week toe in dehangar van vliegveld Valkenburg met tegenover zich honderden corporatiedirecteuren. Bovendien onderhandelt hij met het ministerie van Financiën over maatregelen die corporaties gunstig moeten stemmen. Voorlopig lijkt het echter alleen te gaan om het structureel verhogen van de borgingsgrens. Dat zou betekenen dat corporaties meer woningbouwplannen kunnen financieren, tegen een lager tarief.
Goed nieuws, ware het niet dat het verzoek om deze maatregel al jaren op de plank ligt bij het ministerie. Natuurlijk zullen de crisismaatregelen ook corporaties mogelijkheden bieden. Zo wordt er de komende twee jaar ieder jaar 160 miljoen euro vrijmaakt voor een fiscale regeling voor energiebesparende maatregelen. Maar ook dat is voor veel corporaties een doekje voor het bloeden. Sinke: “Het is een voorstel dat neerkomt op de vergelijking dat je eerst iemands arm amputeert en hem vervolgen als troost een lolly geeft.”
Van der Laan is in ieder geval vastberaden het vertrouwen te herstellen. Dat voornemen leverde hem deze week in Valkenburg bijval op; één aanwezige corporatiedirecteur klapte.”Ik heb in ieder geval één vriend”, constateerde Van der Laan bitter. Van der Laans poging om de banden aan te halen is dapper, maar er lijkt meer voor nodig om corporaties en overheid weer op een lijn te krijgen. Misschien dat de corporaties hierin zelf ook initiatieven kunnen nemen, door zelf met alternatieve voorstellen te komen voor corporate governance, zoals hoogleraar economie Arnoud Boot deze week adviseerde. “Ze moeten niet wachten tot er weer een corporatie de bocht uit vliegt”, meent hij. Maar met de leiband om de nek, lijkt dat nu een onmogelijke opdracht geworden.

Reageer op dit artikel
Lees voordat u gaat reageren de spelregels