nieuws

‘Je moet zeilen met de wind van vandaag’

bouwbreed

‘Je moet zeilen met de wind van vandaag’

Met meer dan twintig werkmaatschappijen, tweeduizend werknemers en vestigingen in landen ver buiten Nederland, is Mourik allang geen kleine jongen meer. Sterker nog, met een omzet van 400 miljoen euro mag het zich tot de grootste aannemers van het land rekenen.

Ongewild haalde Mourik onlangs het nieuws:

Zo bekend als de meeste grote bouwers is het familiebedrijf uit Groot-Ammers
echter niet. Een gevolg van bewust beleid, verklaart topman Kees Mourik op het
hoofdkantoor, gelegen aan de Lek. De aannemer heeft volgens hem altijd een rol
in de luwte geprefereerd. Mourik zelf broedt veel liever op de volgende stap van
de onderneming, dan dat hij zijn mening, gevraagd of ongevraagd, de wereld in
slingert. Het was dan ook even wennen toen de onderneming begin vorige maand
plots vol in de schijnwerpers kwam te staan door invallen van
mededingingsautoriteit NMa in de Limburgse bouwwereld. Ook een vestiging van het
wegenbouwbedrijf van Mourik kreeg bezoek en haalde zo de koppen van vrijwel alle
grote dagbladen. “NMa verdenkt ook Mourik”, herinnert de bestuursvoorzitter zich
er een. “Dat was schrikken”, geeft hij toe. Het bezoek van de NMa was hem liever
bespaard gebleven. “Geen slecht woord over het optreden van de NMa, hoor. Ze
hebben ons keurig behandeld. Maar alle publiciteit die het met zich mee heeft
gebracht, is niet goed voor onze reputatie.” Zeker niet als de onderneming
helemaal geen wetten heeft overtreden. En daar lijkt het volgens Mourik sterk
op. “Wij hebben zelf een onafhankelijk bureau laten onderzoeken of we de
mededingingsregels hebben overtreden”, legt hij uit. “Medewerkers zijn grondig
gehoord, stukken die de NMa heeft gekopieerd, uitvoerig bestudeerd. Conclusie:
wij hebben geen overtredingen begaan. Dat rijmt met de enorme kanteling die de
sector afgelopen jaren in mijn ogen heeft gemaakt. Prijsafspraken worden niet
meer gemaakt. Maar blijkbaar heeft de bouw de schijn nog altijd tegen.”

Integriteitscertificaat

In dat licht moet ook de oproep die Mourik onlangs deed tot invoering van een
integriteitscertificaat worden gezien. “Ik ben bereid om mijn bedrijf elk jaar
door een onafhankelijk certificeerder door te laten lichten, om aan te tonen dat
we er alles aan doen integer zijn. Als andere bouwers volgen, komen we misschien
eens af van het adagium dat de sector niet deugt!” Het onderwerp emotioneert
Mourik duidelijk. De 71-jarige voorman is dan ook bijzonder begaan met het lot
van zijn onderneming. Dat bleek onlangs ook toen hij in allerijl zijn geld van
de bank haalde na berichten op televisie dat de financiële instelling in
moeilijkheden verkeerde. “Dat vonden ze bij de bank niet leuk”, zegt Mourik met
gevoel voor understatement. “Maar ik kom op voor mijn eigen bedrijf, niet voor
die bank.” Mouriks betrokkenheid is niet verwonderlijk: zijn vader en zijn oom
bouwden het bedrijf eigenhandig op. Zelf staat hij alweer ruim dertig jaar aan
het roer. Vader Jan Cees en oom Johannes richtten in de jaren twintig van de
vorige eeuw Mourik op. Dan nog een elektriciteitszaak. Al snel wordt de handel
gekoppeld aan uitvoering: kabels worden niet alleen geleverd maar ook gelegd. De
stap naar ander grondwerk, zoals de aanleg van water- en gasleidingen, is daarna
rap gemaakt. Na de oorlog helpt het bedrijf bij de wederopbouw. Vooral in de
provincie Utrecht ontpopt Mourik zich dan als stratenmaker en wegenbouwer. Via
de wegenbouw belandt Mourik eind jaren vijftig in de Europoort. De aanleg van
wegen en vuurwallen daar leidt tot een grote grondverzetopdracht van Esso.
Mourik: “Dan word je vervolgens gevraagd of je installaties kunt schoonmaken.
Dat hebben we ons toen ook eigen gemaakt. Zo is ons servicebedrijf van de grond
gekomen. Inmiddels doen we in de Botlek op zeker veertig locaties onderhoud en
mechanisch werk. En zijn we actief in West-Europa en tot in landen als Saoedi
Arabië, Venezuela en Thailand.” In de jaren tachtig maakt Mourik naam met de
aanpak van de gifwijk in Lekkerkerk. Het leidt tot de oprichting van weer een
nieuwe tak: milieutechniek. “Wij zijn altijd innovatief geweest en hebben ons
altijd gericht op nieuwe ontwikkelingen”, overziet Mourik. “Na de watersnoodramp
hebben we zelf de benodigde draglines ontwikkeld en gebouwd. Nu doen we dat ook
met de vacuümwagens die in de Europoort worden gebruikt. We houden alles graag
in eigen hand, ja. Dan weet je zeker dat je kwaliteit krijgt voor een goede
prijs.” Het succes van Mourik bleef niet onopgemerkt. Boskalis deed lang geleden
al eens een poging om de onderneming in te lijven. “En een aantal jaren terug
heb ik hier wijlen Joop Janssen van Heijmans nog over de vloer gehad. Hij wilde
ons overnemen, heeft een bod neergelegd en zelfs voorgesteld het nieuwe bedrijf
Heijmans-Mourik te noemen. Met alle respect voor Heijmans, maar ik zag het niet
zitten onderdeel te worden van een groot concern.” Mourik koestert dan ook de
huidige omvang. Autonome groei? Natuurlijk. Overnames van kleine,
specialistische bedrijven? Prima. Maar een samenvoeging met een grote speler,
daar zit de topman niet op te wachten. “Waarom nog veel groter worden? Om te
stijgen op de ranglijst van grote bouwers? Daar doe ik niet aan mee. Wat heb je
aan alleen omzet. Niets toch? Ik heb genoeg bedrijven gezien die de ambitie
hadden almaar groter te groeien. Die hebben daar flink wat centen voor moeten
neerleggen. Maar of ze er beter van zijn geworden? Ik begin liever zelf een
bedrijf dan dat ik er een overneem.” Kon Mourik afgelopen jaar omzet en winst
nog op peil houden, dit jaar houdt de bestuursvoorzitter ernstig rekening met
een terugval. De bouwomzet loopt terug, projectontwikkeling heeft het lastig,
net als de milieupoot. Het zwaarst getroffen wordt Mourik evenwel in de
Europoort, waar het bedrijf 700 man heeft rondlopen. “Daar draaien we misschien
wel 20 tot 30 miljoen euro omzet minder dit jaar.”

Werktijdverkorting

“Weet je wat het lastige is: in 2010 zitten we alweer hartstikke vol met
opdrachten. De vraag is dus: wat doe je in de tussentijd met je mensen. We
kijken nu hoe we het kaf van het koren kunnen scheiden. Meer zelf doen, minder
zelfstandigen zonder personeel inhuren. Van de week hadden we 37 man te veel.
Via tijd voor tijd en werktijdverkorting hebben we dat kunnen oplossen.” Bij de
pakken neerzetten, doet de aannemer echter niet. Zoals altijd speurt hij alweer
naar nieuwe mogelijkheden. Mourik: “Ondernemen is niet achterover leunen, maar
overzienbare risico’s durven nemen. Je moet zeilen met de wind van vandaag, want
met de wind van gisteren kom je niet vooruit.” n

Reageer op dit artikel
Lees voordat u gaat reageren de spelregels