nieuws

‘Strenge eisen waren bekend’

bouwbreed

De hoge eisen die in de aanbestedingsprocedure voor het nieuwe gemeentehuis in Naaldwijk zijn gesteld aan architecten, waren ruim van te voren bekend. Bureaus als Cepezed en Inbo hebben zich om die reden niet teruggetrokken uit de selectieprocedure.

Zeven andere geselecteerde architectenbureaus, waaronder dat van de voormalige Rijksbouwmeester Jo Coenen, vonden de vereisten te hoog en gooiden vorige maand het bijltje erbij neer. Inbo, Architecten Cie en EGM en Cepezed, hielden stand.
“We zijn het inhoudelijk eens met het standpunt van de collega’s die zich terugtrokken”, zegt Jeroen Hendriks medewerker van Cepezed. “Er worden steeds vaker straffe eisen gesteld bij aanbestedingen. Soms zijn die zelfs niet eens relevant. Wat Westland betreft, hebben we er bewust voor gekozen om ondanks de hoge eisen toch mee te doen aan de aanbesteding. Toen we werden geselecteerd besloten we dan ook door te gaan want wie A zegt, moet ook B zeggen. We vinden overigens niet dat de eisen in dit specifieke geval niet ter zake doen.”
Hans Toornstra van Inbo is het hier mee eens. “Het gaat in feite om twee verschillende zaken. De eisen die aan de inschrijvers worden gesteld zijn vaak veel te hoog, en het is goed dat daartegen wordt geageerd. Maar als je eenmaal meedoet aan een procedure moet je niet halverwege uitstappen. Bovendien heeft de gemeente Westland na kritiek van de BNA de eisen op een aantal punten aangepast.”
Toornstra vraagt zich wel af of het nog verantwoord is om in te schrijven op aanbestedingen waarin extreme eisen worden gesteld aan de architect. Hendriks houdt er rekening mee dat Cepezed in de toekomst niet zal inschrijven op dergelijke projecten.
“We krijgen steeds vaker te horen dat architecten afzien van deelname aan een procedure omdat te hoge eisen aan hen worden gesteld”, zegt Inge Pit, woordvoerster van de Bond van Nederlandse Architecten (BNA). De organisatie protesteerde vorige maand luidkeels tegen de eisen die de gemeente Westland stelde bij de Europese aanbesteding van een nieuw gemeentehuis. Desondanks vindt Pit het uitzonderlijk dat zich toen zeven geselecteerde bouwmeesters terugtrokken uit de aanbestedingsprocedure. “Ik ken nog geen andere aanbestedingen waarbij dat is gebeurd.”
Niettemin is de situatie zo nijpend dat de BNA van plan is exacte gegevens te gaan bijhouden over architecten die afzien van deelname aan aanbestedingsprocedures omdat er te hoge eisen aan hen worden gesteld. “We verwachten dat in de toekomst steeds vaker architecten in de problemen zullen komen.”
Het obstakel waartegen de bouwmeesters aanlopen is dat ze hoge kosten moeten maken voor een schetsontwerp, terwijl daar slechts een geringe vergoeding tegenover staat. Wordt de aanbesteding uiteindelijk gewonnen door een concurrerend bureau, dan zijn voor de afvallers de kosten aanzienlijk hoger dan de baten.

Verhitte gemoederen

De strenge eisen in aanbestedingsprocedures leiden al geruime tijd tot verhitte gemoederen. De zaken op een rij:
l De Bond van Nederlandse Architecten (BNA) presenteert in het voorjaar van 2007 de ‘Werkmap Europees aanbesteden voor opdrachtgevers.’ Het document biedt oplossingen voor knelpunten die in de praktijk vaak blijken voor te komen.
l Bijna een jaar later, in januari 2008, trekt de BNA bij het Ministerie van Economische Zaken aan de bel omdat in de uitvoeringsbesluiten voor de Aan bestedingswet te hoge eisen worden gesteld aan architecten. Bouwmeesters worden daardoor onnodig op kosten gejaagd.
l Voorafgaande aan de Dag van de Architectuur, die op 21 en 22 juni plaatsvond, waarschuwt de BNA dat Nederland zijn leidende architectuurpositie in de wereld dreigt te verspelen. “De extreme eisen die gesteld worden bij de Europese aanbesteding van projecten leiden ertoe dat jonge en aankomende architecten nauwelijks meer aan opdrachten komen.”
lDe volgende maand ontstaat een rel rond de aanbestedingsprocedure voor een gemeentehuis in Naaldwijk. De geselecteerde bureaus Jo Coenen, Mecanoo, Kraaijvanger-Urbis, Ector-Hoogstad, Quist-Wintermans Architecten, Claus en Kaan Architecten en Hans van Heeswijk trekken zich terug omdat ze vinden dat de opdrachtgever te hoge eisen stelt. Vier bureaus blijven in de race, namelijk: Cepezed, Inbo, Architecten Cie en EGM. Opdrachtgever de gemeente Westland ontkent in alle toonaarden extreme eisen te stellen.
lDaarmee is de lucht niet geklaard. Op 13 augustus waarschuwt de BNA dat architecten zich vaker zullen gaan terugtrekken uit aanbestedingsprocedures omdat de lat te hoog wordt gelegd. Hierdoor dreigt eenheidsworst in de architectuur van overheidsgebouwen te gaan ontstaan, ventileert BNA-voorzitter Jeroen van Schooten. Daardoor zullen Nederlandse steden steeds meer op elkaar gaan lijken.

Reageer op dit artikel
Lees voordat u gaat reageren de spelregels