nieuws

Deskundigen kraken lijn die Eurlings wil volgen bij aanleg wegen

bouwbreed

De ‘bom’ die commissielid Niek Ketting dinsdag onder de versnelling van de aanleg van wegen legde is niet het enige punt van kritiek op het advies van de commissie-Elverding. Deskundigen waarschuwen ook dat de opleveringstoets gelijk staat aan het verstrekken van een blanco cheque.

Armand Landman
De Tweede Kamer had ter voorbereiding op het debat met minister Eurlings (verkeer) van aanstaande maandag een hele rij deskundigen uitgenodigd. De Kamer wilde van hen weten wat ze vinden van het advies van de commissie-Elverding dat erop neerkomt dat de aanleg van wegen twee keer zo snel kan. Eurlings nam die conclusies twee weken geleden integraal over en presenteerde ze als kabinetsstandpunt.
Maar hoe stoer en standvastig Eurlings klonk toen hij zei “Het moet nu afgelopen zijn. Altijd dat vertraagd, vertraagd, vertraagd”, zo sceptisch was een deel van de aanwezigen tijdens de hoorzitting.
Zo waarschuwde Ernst ten heuvelhof, hoogleraar bestuurskunde aan de Erasmus Universiteit en de TU Delft, dat het voorgestelde voorkeursbesluit niet per se voor versnelling zorgt. “Omdat alle inspraak straks moet plaatsvinden voordat de politiek een besluit neemt en er geen beroep meer mogelijk is, gaat iedereen koste wat kost zijn punt maken in die eerste fase. Dat kan juist vertragend werken.” Ten Heuvelhof waarschuwde ook voor oplopende kosten. “De oplevertoets achteraf – waarbij de effecten op het milieu pas worden gemeten als het asfalt er al ligt – staat gelijk aan het afgeven van een blanco cheque. Want niemand kan voorspellen welke maatregelen dan nog nodig zijn en wat dat kost.”
Ook emeritus hoogleraar Hugo Priemus van de TU Delft is kritisch. “Er is iets grondig mis als je alleen stuurt op snelheid van besluitvorming en niet op het democratisch gehalte”, hield hij de Kamer voor. “Het advies van Elverding staat in schril contrast met dat van de commissie-Duivesteijn over grote projecten dat door de Tweede Kamer is omarmd.”

Hoge kosten

Priemus wees ook op het feit dat kiezen voor één voorkeurstracé kan leiden tot hoge kosten in de aanbestedingsfase. “Want de markt weet dan al precies wat je wilt.”
De hoogleraar was ook bang voor wat hij omschreef als “verstrikking”, het in een te vroeg stadium vasthouden aan één alternatief en daardoor niet meer openstaan voor betere oplossingen. “De politiek moet een proces bewáken, het niet toe-eigenen.”
Andere deskundigen, waaronder Guido van Woerkom van de ANWB en Ivo Stumpe van Milieudefensie wezen de Tweede Kamer op het feit dat veel vertragingen in de aanleg van wegen worden veroorzaakt door een falende overheid en door slecht procesmanagement door ambtenaren.
Ketting onderschreef dat. “Dat is een harde voorwaarde in ons advies. De ambtelijke kwaliteit moet omhoog.”

Reageer op dit artikel
Lees voordat u gaat reageren de spelregels