nieuws

Vertrek sojafabriek maakt weg vrij voor droomplan

bouwbreed

Nu het voedingsconcern Cereol zijn activiteiten in de Utrechtse vestiging heeft beëindigd, is het de beurt aan gemeente en projectontwikkelaars om het fabrieksterrein te herontwikkelen

Wethouder Robert Giesberts

Voor de gemeente was het een gewaagde stap de sojafabriek uit te kopen. Het bedrijf direct achter het sluiscomplex bij het Amsterdam-Rijnkanaal heeft bijna een eeuw gedraaid. Er was veel geld nodig om de bedrijfsdirectie over te halen te stoppen op deze binnenstedelijke locatie. De herontwikkeling van het terrein met deels monumentale bebouwing en een flinke bodemverontreiniging is een ook spannende operatie. Bouwkundig én financieel. De ambitieuze nieuwbouwplannen die zijn gepresenteerd, vormen wat wethouder Robert Giesberts betreft de opmaat voor de plannen voor de rest van het Merwedekanaalgebied. Hij kijkt uit naar nieuwe projecten voor de grond langs de oevers van het kanaal verderop. Dit vormt nu nog een troosteloos niemandsland, ingeklemd tussen de Jaarbeurs en de wijk Kanaleneiland.
“Daar moeten ook woningen komen. We kunnen de komende tien jaar vanaf het Cereol-terrein de nieuwbouw langs het kanaal in zuidelijke richting verder afrollen. Daarmee krijgt de hele kanaalzone een compleet ander karakter.”
De herontwikkeling van het Cereol-terrein moet zoveel mogelijk zichzelf financieel bedruipen. Twee aanpalende terreinen waar respectievelijk een distributiecentrum van TNT stonden en een kantoor van KPN, zijn aan het plangebied toegevoegd. In totaal beslaat het gebied 2,55 hectare. De gemeente is voor de invulling een samenwerking aangegaan met Heijmans en Blauwhoed, die met TNT- en het KPN-terrein een relevante grondpositie hadden verworven. Om de grondexploitatie sluitend te krijgen, moet flink voor het aanbod worden betaald. Sociale woningbouw is onhaalbaar. Er komen alleen koopwoningen, die tegen pittige prijzen op de markt verschijnen. Dat kan, omdat de lokale markt gunstig is en de locatie erg gewild. “De kopers krijgen een schitterende woonplek”, verklaart Giesberts. Geïnteresseerden dienen zich al in grote aantallen aan, nog voor de plannen definitief zijn.
Oog in Al is een wijk tussen Lombok en Kanaleneiland met van oudsher welgestelde bewoners. Velen van hen zijn op leeftijd geraakt en willen kleiner gaan wonen. Voor deze doelgroep worden (luxe) appartementen gebouwd. Het totale plan telt 181 appartementen en 31 grondgebonden woningen. “Een flink deel van de appartementen is speciaal voor ouderen bestemd. Oudere bewoners van Oog in Al krijgen hiermee de mogelijkheid te verhuizen zonder dat ze de wijk hoeven te verlaten. Dat velen hiernaar uitkijken, is volgens de wethouder ruimschoots gebleken uit onderzoek naar hun woonwensen. Het geeft hem een groot vertrouwen in een geslaagde verkoop. De ouderen die toehappen, laten grote huizen achter, waarnaar in Utrecht veel vraag is.” Hij ziet een interessante keten van verhuizingen op gang komen.
Het Cereol-complex is voor een groot deel rijksmonument. De monumentale bebouwing wordt geïntegreerd in de nieuwbouw. De buurt wordt ruim van opzet, met veel groen en openbare ruimte.
De ontwikkelaars Heijmans en Blauwhoed hebben samen met de gemeente een stedenbouwkundig plan gemaakt met een sluitende grondexploitatie. De appartementen komen waarschijnlijk op de markt vanaf 260.000 euro (voor 75 vierkante meter) tot 565.000 euro (voor 175 vierkante meter). De grondgebonden woningen krijgen kavels van 110 tot 120 vierkante meter en een woonoppervlak van circa 160 vierkante meter. De prijzen: vanaf 450.000 euro.
De hoge kosten die de gemeente moest maken door de uitkoop van Cereol vallen niet binnen de grondexploitatie. Er moet zodoende toch geld bij. Voor de gemeente staat ertegenover dat ze ook baten incasseert, relativeert de wethouder de ernst van dat gegeven. Langs het kanaal krijgt de stad er een aantrekkelijk verblijfsgebied bij met een centrumfunctie die de wijk overstijgt. Er zijn plannen voor horeca in de bestaande bebouwing en ook voor maatschappelijke functies zoals een openbare bibliotheek. De wethouder verwacht dat deze zomer het ontwerp-bestemmingsplan kan worden gepresenteerd. Daarna moet het wat hem betreft hard gaan. Hij hoopt dat de eerste bouwactiviteiten volgend jaar kunnen beginnen. “In hoeverre de uitvoering gefaseerd wordt, is nog niet bepaald.”
De voorbereidingen voor de bouw zijn intussen al in volle gang. Het KPN-kantoor en het TNT-gebouw zijn al gesloopt. Een aantal minder interessante gebouwen van de fabriek moet nog tegen de vlakte.
De gebouwen die het aangezicht van de fabriek bepalen, zijn grotendeels monumentaal. Sommige andere zijn zo karakteristiek dat de gemeente ze ook wil behouden. Zo wil Giesberts een grote betonnen silo verbouwen voor een nieuwe bestemming.
De fabriek is in 1908 begonnen als de Stichtse Oliën en Lijnkoekenfabriek. Hij bracht bijna een eeuw leven in de buurt. Sommigen vonden dat een aanwinst. Scheepsladingen grondstoffen werden overgeslagen, zodat er altijd wat te beleven was. Anderen klaagden over overlast. Bijvoorbeeld van de vele vrachtwagens die door de wijk reden. Ook de sojalucht viel niet bij iedereen in de smaak. Een andere fabriek, een paar honderd meter verderop blijft zijn geur evenwel verspreiden. Dat is de Douwe-Egbertsfabriek, die de lucht vult met een stevig koffiearoma. Overlast volgens sommigen, terwijl anderen ervan genieten, denkt de wethouder. De geur van Cereol was in elk geval stukken minder geliefd. Giesberts schrijft dat toe aan het weeïge karakter; meer iets voor koeien.■

Reageer op dit artikel
Lees voordat u gaat reageren de spelregels