nieuws

Omstreden procedure A2-tunnel

bouwbreed

De drie bouwplannen voor de A2-tunnel in Maastricht zijn zeer verschillend, zegt projectdirecteur Louis Prompers. De combinaties presenteren komend weekeinde hun plannen aan de bewoners van de stad.

Maastricht mag zich buigen projectdirecteuren die midden in de intensieve aanbestedingsprocedure zitten, houden dapper vol, maar Rijkswaterstaat is ongelukkig met de lange selectiemethode.

Frits van de Kerk, projectdirecteur Avenue2 (o.a. Strukton en Ballast Nedam)

“De openbare consultatie tijdens de aanbesteding is een zeer ongebruikelijke stap, die echter goed past binnen de innovatieve aanpak van het A2 Maastricht-project waar Avenue2 met volle inzet aan meedoet. Voor ons team is de consultatie een unieke kans op direct contact met de belanghebbenden van ons plan ‘de Groene Loper’: de gebruikers en omwonenden van de A2 in Maastricht en omgeving. Wij hebben ons vooraf uitgebreid verdiept in hun belangen en wensen en krijgen nu de kans te vernemen in hoeverre ons plan daaraan voldoet, en waar het beter kan. Een structurele en positieve relatie met alle betrokkenen vinden wij essentieel voor het welslagen van het project. Voor het team van Avenue2 markeert de consultatie de start van die relatie die we hopen uit te bouwen tot wat je het beste kunt omschrijven als goed nabuurschap.”

Robert Bosch, projectdirecteur BA2M (o.a. BAM Civiel en BAM Wegen, BAM Vastgoed, AM Ontwikkeling)

“Ik ervaar deze wijze van aanbesteden als een ‘spannende dans’ tussen ons en de aanbesteder, waarbij beide partijen elkaar uitdagen om het gehele proces gezamenlijk succesvol te doorlopen. De (functionele) vraagspecificatie en integrale benadering door bundeling van infra- en vastgoedontwikkeling verdient een compliment. De wijze van uitvragen biedt maximaal ruimte aan de creativiteit van marktpartijen. Een belangrijke basis daarvoor is de voor de start van de aanbesteding vastgestelde samenwerkingsovereenkomst tussen de betrokken publieke partijen. De wijze van aanbesteden vraagt van zowel marktpartijen als aanbesteder een substantiële inspanning. We hebben nu in stilte bijna anderhalf jaar met een omvangrijk projectteam en veel enthousiasme aan ons plan ‘Cité en route’ gewerkt. Ik kijk dan ook reikhalzend uit naar de start van de Consultatiefase. Dan wordt ons plan aan bestuurders, burgers en bedrijven van Maastricht en omgeving bekendgemaakt. Consultatie is voor marktpartijen een goede manier om reacties op hun plannen te ontvangen, om ze daarmee nog beter te maken. Vrijwillige consultatie tijdens een aanbesteding is een nieuwe ervaring voor ons.”

Peter Kunneman, projectdirecteur Unie van Maastricht (o.a. VolkerWessels, Heijmans)

“Het idee achter de tussentijdse consultatie is zeer goed: de bevolking en andere stakeholders krijgen al voor gunning de kans zich uit te spreken over de verschillende plannen. Hierdoor kunnen de plannen in een vroeg stadium verbeterd worden en zullen de procedures hopelijk minder tijd vergen. De aanpak is ook gedurfd omdat het niet
te voorspellen valt hoe wordt gereageerd. Dit
vergt aandacht voor spelregels en regie. Het
level playing field wordt stringent bewaakt
door het projectbureau – een voorwaarde voor vertrouwen in het aanbestedingsproces van de zijde van de deelnemers. Als tenderteam zijn we heel opgetogen en ook wat zenuwachtig om de inhoud van ons plan ‘Verrassende verbindingen’ goed over het voetlicht te brengen. Er worden veel materialen voor de consultatie gemaakt: maquettes, panelen, een filmpje, nieuwsbrief, een flyer, presentaties voor verschillende doelgroepen en meer. Al die materialen zijn op elkaar afgestemd en bevatten de essentie en de uitstraling van het plan van de Unie van Maastricht. Als altijd hangt de deadline wat dreigend boven de horizon. Dat geeft ook weer niet, want de inspiratie en het plezier die dat met zich meebrengt, maakt dit ook tot een bijzondere ervaring voor het hele team.”

Een unieke gang van zaken dat bouwers gedurende de aanbestedingsprocedure al op tafel leggen hoe ze de tunnel en de omliggende wijken willen vormgeven. Prompers erkent dat de combinaties zich daarmee kwetsbaar opstellen, maar verwacht wel extra draagvlak van de 20.000 omwonenden te krijgen, juist vanwege de betrokkenheid. Opvallend is dat topman Bert Keijts van Rijkswaterstaat de vloer aanveegt met de gekozen procedure: “Dat moeten we nooit meer zo doen. Het duurt veel te lang en kost goudgeld”, reageert hij tijdens de Marktdagen waarin de opdrachtgever de plannen voor de komende drie jaar toelicht.
Zowel projectdirecteur Prompers als de drie combinaties vinden juist dat de intensieve voorbereiding zich terugbetaalt in een goed plan.
“Het einddoel is dat de A2 onder de grond verdwijnt en een nieuw stuk stad in Maastricht-Oost komt. Dat is de structurele oplossing. Dat neemt niet weg dat de bouw onvermijdelijk tot overlast leidt, maar de woonomgeving moet ook tijdens de uitvoering goed leefbaar moet blijven” De bewoners mogen tot half januari hun mening ventileren, maar uiteindelijk kiest de stuurgroep het beste plan. Bij de gunning tellen zeven punten, waarbij integralisme dubbel scoort.
Met de nieuwe infrastructuur is bijna 700 miljoen euro gemoeid, waarvan een derde in sloop en verwerving van gronden zit. In totaal gaat het gebied voor 1 miljard euro op de schop. De tunnel moet uiterlijk 2016 klaar zijn en voor alle vastgoed eromheen is tot 2025 uitgetrokken.
Al ruim anderhalf jaar is Prompers in een concurrentiegerichte dialoog verwikkeld met marktpartijen om de plannen uit te werken. De opdrachtgevers hebben een masterplan en verschillende functionele eisen geformuleerd en de markt kan steeds aftasten of ze op de goede weg is met financiën, risico’s en bouwmethodes.
De projectdirecteur moet daarbij op eieren lopen, want hij dient de verschillende marktpartijen strikt uit elkaar te houden. “Maar het is gelukt om niets uit te laten lekken.” Van cherry-picking zal geen sprake zijn, belooft Prompers. “Alle plannen hebben sterke en minder sterke punten, maar ik ben aangenaam verrast door de inventiviteit. Dat hadden we in de traditionele rolverdeling van belegger en opdrachtgever nooit voor elkaar gekregen.”
De A2-tunnel is op vier manieren zeer innovatief: De integrale gebiedsontwikkeling combineert infrastructuur met stedenbouw inclusief het opknappen van de omliggende Vogelaar-wijken. Daar geven de marktcombinaties heel verschillende interpretaties aan. Tegelijk zijn de procedures met elkaar vervlochten waardoor de uiteindelijke keuze hoe dan ook past in het tracébesluit en bestemmingsplan. Ook is uniek dat één projectdirecteur namens de vier bestuurlijke opdrachtgevende partijen optreedt en onderhandelt en ten slotte is het zeer ongebruikelijk in een gebiedsontwikkeling zo’n intensieve en langdurige dialoogfase in te bouwen. “Het blijkt te werken en zal zich terugbetalen in het eindplan en tijdens de uitvoering “, constateert Prompers met trots. Volgend jaar juli kiest de stuurgroep het definitieve plan. ■

Reageer op dit artikel
Lees voordat u gaat reageren de spelregels