nieuws

Partijen in Grensmaas profiteren van ‘noodgreep’

bouwbreed

Aanleg havens voorkomt vertraging projectDe officiële start voor het project Grensmaas is definitief vastgesteld. In september wordt in het Limburgse Itteren de feestelijke aftrap gegeven voor deze beveiliging van dit 43 kilometer lange Maastraject tussen Borgharen en Roosteren.

Het project heeft drie doelstellingen. Door uiterwaarden te verlagen en oevers af te graven wordt de kans op een overstroming teruggedrongen tot eens in de 250 jaar. Nu is dat nog eens in de vijftig jaar. De grond die daarbij vrijkomt wordt, evenals de dekgrond uit ontgrinde gebieden, in de gaten gestort die na de ontgrinding ontstaan zijn. Deze grond biedt vervolgens ruimte voor de ontwikkeling van ruim 1000 hectare nieuwe natuur. Om dit allemaal te kunnen betalen wordt 53 miljoen ton grind gedolven.
De ontgrondingen worden op elf locaties uitgevoerd door bedrijven, die zijn verenigd in het Consortium Grensmaas. Dat zijn de aannemers Boskalis, Van den Biggelaar en Van Oord, verenigd in de combinatie Regenboog; verder grindproducenten verenigd in Geo-Control, en als derde partij Natuurmonumenten.
Onderaannemer De Klerk uit Werkendam legt met Van den Biggelaar twee, en wellicht drie grote havens aan langs het Julianakanaal. “Dat was een noodgreep, die goed uitpakte maar wel miljoenen extra kost”, zegt directeur Kees van der Veeken van het Consortium Grensmaas. “Aanvankelijk wilden we een gebied van 60 hectare omdijken bij Itteren. Maar zo’n ringdijk heeft in het stroomgebied van de Maas een opstuwend effect. Dat zou niet erg zijn geweest, als stroomafwaarts de werkzaamheden bij buurtschap Aan de Maas tijdig afgerond zouden zijn. Dan had het water daar immers genoeg ruimte om de opstuwing bij Itteren te compenseren. Maar door problemen met de grondverwerving hebben we in Aan de Maas nog niet alle grond in bezit. We wilden bij Aan de Maas beginnen met het verbreden van de rivier, maar dat gaat dus niet. We moeten in plaats daarvan in Itteren, stroomopwaarts, beginnen. Dat betekent wel, dat de opstuwing van Maaswater door een ringdijk in Itteren stroomafwaarts niet gecompenseerd kan worden. Dat bracht ons op het idee, een 8 hectare grote haven aan te leggen langs het Julianakanaal bij Itteren. We hoeven dan geen ringdijk te bouwen rond de 60 hectare die we willen ontgrinden.”
Als het consortium had gewacht tot de onteigeningsprocedures in Aan de Maas rond zijn, was er volgens Van der Veeken drie jaar niets gebeurd.
Met de havens worden meerdere vliegen in één klap geslagen. Het vervoer van grind naar afnemers gaat via het Julianakanaal, en dan is zo’n haven handig. Het ontgrinden van het gebied van 60 hectare bij Itteren gebeurt niet met baggermachines, maar met hydraulische kranen, die bovendien minder herrie maken. “De eerste 4 meter tot aan het grondwater worden droog ontgraven”, zegt Van der Veeken. “Daarna gaan we tot een diepte van 13 meter. Het grind gaat met vrachtwagens over nog aan te leggen werkwegen naar in de haven gelegen drijvende verwerkingsinstallaties, waar het grind wordt gebroken, gezeefd, gewassen en gesorteerd. Daarna vindt het grind zijn weg naar de klanten”.
In mei beginnen de werkzaamheden voor de aanleg van de haven bij het gehucht Voulwammes, vlakbij Itteren. Die wordt 200 bij 400 meter groot, zeg maar zo’n acht voetbalvelden, en 6 meter diep. Rond het havengebied worden niet alleen door klei met elkaar verbonden dubbele damwanden geplaatst, een zogenoemde kofferdam.
Die damwanden zijn onvoldoende om doorsijpelen van water te voorkomen in de waterdoorlatende grindlagen. Om lekken te voorkomen wordt rond de haven tot een diepte van 15 meter een cement-bentonietwand aangelegd, die gefundeerd wordt in de kleilaag onder het grindpakket. Cement-bentoniet is een mengsel van klei en water, waaraan cement wordt toegevoegd. Drie naast elkaar geplaatste boren grouten de waterdichte wand rondom de haven. Na een test op waterdichtheid beginnen de aannemers vervolgens met het afbreken van een deel van de dijk langs het Julianakanaal, zodat de haven een toegang krijgt.

Reageer op dit artikel
Lees voordat u gaat reageren de spelregels