nieuws

BESTUURLIJKE TABOES DOORBREKEN

bouwbreed

Over sommige onderwerpen wordt in politiek Den Haag ei-genlijk maar liever niet gesproken, ook als toch wel duidelijk is dat een discussie erover op enig moment onvermijdelijk is – en zelfs hard nodig voor een doordachte besluitvorming en een tijdige realisatie van beleidsambities. De hypotheekrenteaftrek is een voorbeeld dat in dit kader met enige regelmaat om aandacht vraagt. Maar zo zijn er nog wel meer onderwerpen te noemen. Onteigening vanwege natuurdoelen bijvoorbeeld.

Over sommige onderwerpen wordt in politiek Den Haag ei-genlijk maar liever niet gesproken, ook als toch wel duidelijk is dat een discussie erover op enig moment onvermijdelijk is – en zelfs hard nodig voor een doordachte besluitvorming en een tijdige realisatie van beleidsambities. De hypotheekrenteaftrek is een voorbeeld dat in dit kader met enige regelmaat om aandacht vraagt. Maar zo zijn er nog wel meer onderwerpen te noemen. Onteigening vanwege natuurdoelen bijvoorbeeld.
Afgelopen week mocht ik als lid van de Raad voor het landelijk gebied (Rlg) een advies hierover presenteren. Het ging daarbij nadrukkelijk om een ongevraagd advies, dat de Raad op eigen initiatief uitbracht aan de be-stuurders en politici op landelijk en provinciaal niveau.
Op zich is de essentie van het advies naar mijn idee niet heel verrassend. Die luidt namelijk dat het bij nader inzien toch eigenlijk heel merkwaardig is dat onteige-ning van landbouwgronden wel met enige regelmaat wordt toegepast voor ‘rode’ functies als wonen, werken en infrastructuur maar niet voor natuur.
Historisch gezien is die situatie wel verklaarbaar.
De Tweede Kamer heeft twee decennia geleden het landbouwbelang willen ontzien door de principeafspraak te maken dat voor natuur alleen op basis van vrijwilligheid grond te verwerven valt. Verklaarbaar is het daarmee wel, maar acceptabel allerminst wanneer we de nu ontstane situatie nog eens bezien in het licht van veranderde maatschappelijke omstandigheden en de daaruit voortvloeiende indringende behoefte aan een hernieuwde weging van belangen.
Naar het oordeel van de Raad is het wenselijk om de bestuurlijke afweging van publieke en private belangen voor natuur te ‘normaliseren’, dat wil zeggen net zo te maken als voor andere (rode) bestemmingen: gewoon zakelijk, op basis van de feiten, eigenlijk alsof het om de zoveelste stadsuitbreiding gaat. Logisch zou je zeggen. En zo is het ook. De instemming is dan ook groot bij alle partijen die in de praktijk met het onderwerp van doen hebben. Bijzonder is naar mijn idee dan ook niet zozeer de strekking van het advies alswel de ontvangst ervan in Den Haag. De minister van LNV liet na ampel overleg verstek gaan bij de presentatie van het advies, naar mijn stellige indruk omdat het onderwerp politiek te gevoelig wordt geacht om er een helder standpunt over in te nemen. In ieder geval werd vanuit het ministerie besloten om alleen ambtelijke vertegenwoordiging mogelijk te maken bij de presentatie, en dus werd het advies uiteindelijk in ontvangst genomen door de directeur-generaal. ‘Het moet eerst de lijn voordat de minister er iets over kan zeggen’, zo werd ons mee gedeeld.
Gelukkig was er vanuit de provincies wel een bestuurder bereid het advies in ontvangst te nemen, namelijk Paul Rüpp, die behalve gedeputeerde in Noord-Brabant ook voorzitter is van de IPO-adviescommissie voor het landelijk gebied. Hij nam het advies in ontvangst met de woorden dat het bestaansrecht van adviesraden zoals de Rlg in Haagse kringen heden ten dage graag ter discussie wordt gesteld, maar dat het ondertussen toch maar mooi is dat ze er nog zijn om onderwerpen te agenderen die juist daar ten onrechte taboe zijn verklaard. En zo is het maar net.

Reageer op dit artikel
Lees voordat u gaat reageren de spelregels