nieuws

Beleid om verticale uitsluiting te voorkomen blijkt niet altijd nodig

bouwbreed

Exclusieve contracten en integratie tussen producenten, toeleveranciers en/of verkopende bedrijven zijn in veel gevallen niet schadelijk. Exclusieve contracten en integratie kunnen weliswaar tot uitsluiting van concurrenten leiden, maar er zijn ook belangrijke positieve effecten.

Dit concluderen de CPB-onderzoekers Michiel Bijlsma, Viktoria Kocsis, Victoria Shestalova en Gijsbert Zwart in het CPB Document ‘Vertical foreclosure: a policy framework’.
Als je het licht aandoet, een autonavigatiesysteem koopt of een zorgverzekering afsluit, neem je als consument een product af van een verticale keten van bedrijven die loopt van toeleveranciers en producenten naar verkopende bedrijven. Een elektriciteitsaanbieder koopt stroom in bij een stroomproducent.
Om deze stroom te vervoeren contracteert hij vervoerscapaciteit bij een netwerkaanbieder. Via deze keten van bedrijven (stroomproducent, netwerkaanbieder en elektriciteitsaanbieder) komt de stroom uiteindelijk bij de consument terecht. Aanbieders van autonavigatiesystemen kopen de digitale kaarten die ze nodig hebben van kaartenmakers zoals Tele Atlas of Navteq. Zorgverzekeraars contracteren zorg bij een ziekenhuis.
Integratie en exclusieve contracten tussen verschillende bedrijven in zo’n keten kunnen tot uitsluiting van concurrenten leiden, ook wel verticale uitsluiting genoemd. Hierdoor kan de concurrentie afnemen, wat schadelijk is voor de welvaart van de consument. Integratie en exclusieve contracten tussen toeleveranciers en verkopende bedrijven hebben echter vaak ook belangrijke positieve welvaartseffecten, bijvoorbeeld doordat ze investeringen stimuleren of te hoge prijzen voorkomen. Beleid gericht op het voorkómen van uitsluiting is daarom niet altijd nodig of gewenst. Goed beleid vraagt om een zorgvuldige afweging van de positieve en negatieve welvaartseffecten.
Vooral in recent geliberaliseerde sectoren zoals de telecommunicatiesector, de energiesector en de zorgsector is het onderwerp verticale uitsluiting actueel. De sectorspecifieke toezichthouders in deze sectoren zien zich geconfronteerd met de vraag of maatregelen nodig zijn om verticale uitsluiting tegen te gaan. De risico’s en de effecten van uitsluiting spelen ook een rol bij de beoordeling van fusies en de toelaatbaarheid van verticale contracten door de Nederlandse Mededingingsautoriteit (NMa).

Reageer op dit artikel
Lees voordat u gaat reageren de spelregels