nieuws

Mazin Abdullsada zoekt harmonie met omgeving

bouwbreed

Gebouwen in Iraakse stijl ontwerpt architect Mazin Abdullsada niet meer sinds hij het land van Saddam Hoessein verruilde voor Nederland. “Ik zoek een vorm die past bij de omgeving”, geeft hij zijn visie op het belang van bouwkundige integratie. “De omgeving is hier anders dan in Irak.”

Mazin Abdullsada bij het bezoekerscentrum in de Hollandse Biesbosch: “Ik heb een enorme ontwikkeling doorgemaakt.”

Het devies waarmee hij architectuur bedrijft, lijkt in Abdullsada’s nieuwe vaderland landschappelijk in goede aarde te vallen. Met gangbare concepten voor het hete en droge Irak wil hij beslist niet aankomen. “Landschappelijk en klimatologisch zijn beide landen enorm verschillend en ook leeft de bevolking anders. In Irak wonen mensen bijvoorbeeld meer in grote familieverbanden. Dat heeft grote invloed op hoe je kunt bouwen.”
Hij toont het ontwerp voor een stedenbouwkundig plan voor een nieuwe wijk dat hij maakte tijdens zijn bouwkundestudie aan de universiteit in Bagdad. “Een voor Irak passend plan”, weet hij.
Elk huis krijgt er een afgesloten binnenplaats. Zo’n patio biedt schaduw en – ook belangrijk – privacy. Volgens een vast patroon omsluit een aantal huizen telkens ook weer een grotere patio, die uitsluitend wordt gebruikt door de aanwonenden. Familie hoeft het niet per se te zijn, stelt hij. “Als je lang naast elkaar woont, word je in Irak ook wel zo gezien.”
De zon is in Nederland veel meer dan in zijn geboorteland een vriend die wordt gekoesterd. Op beschutting zit men hier voorlopig nog niet te wachten.
Een vlucht die eindigt in een asielzoekerscentrum vormt de verbinding tussen de periode in Irak en zijn herstart in Nederland. Van de Saddam-kliek heeft hij weinig te verwachten, zegt hij. Begin jaren tachtig wordt zijn vader vermist en sindsdien voelt hij voelde hij zich al allesbehalve op zijn gemak.
In de eerste Golfoorlog, die woedt als hij net is afgestudeerd, moet hij in dienst en dankzij zijn diploma komt hij in het leger nog relatief gunstig terecht. Zijn onderdeel: het militaire ingenieursbureau. “Daar hoefde ik niet te vechten. Eenvoudige dingen ontwerpen, was mijn taak”, beschrijft hij zijn positie. “Een kantoorgebouwtje of een hekwerk voor een militair kamp; dus geen grote geheimen. Opslagplaatsen voor massavernietigingswapens? Nee die zaten er niet bij; zo ver was ik bij lange na niet.”

Vlucht

Na de oorlog verslechtert zijn positie in Irak snel, verklaart hij. “Ik zag er geen toekomst meer.” Een lange reis van Basra naar Amman, via Bagdad is zijn vlucht. “In Amman heb ik nog een jaar gewerkt voor een relatief groot architecten- en ingenieursbureau en daarna weer een jaar voor een klein maar gerenommeerd bureau dat paleizen ontwierp voor de koninklijke familie. Maar in Jordanië kon ik niet voorgoed blijven. Daarom ben ik naar Europa gekomen.”
De asielprocedure duurt een jaar. Daarna meldt hij zich, in 1995, gelijk bij de TU-Delft voor een bijscholingsprogramma in de Nederlandse bouwcultuur en, minstens zo belangrijk onderstreept hij, de (vak)taal. Een stage de gemeente Dordrecht resulteert in een vast dienstverband. Het nabijgelegen Zwijndrecht wordt zijn vaste thuisbasis. “Rustig en toch overal dichtbij”, geeft hij daar hoog over op.
Nadat Abdullsada in 2002 met het bezoekerscentrum van de Hollandse Biesbosch een opvallend visitekaartje aflevert, volgen meer ontwerpen voor de regio. Zoals een stadsdepot dat de vorm krijgt van een archiefdoos, inclusief deksel. Een extra element vormt het entreegebouw met de kantoorruimte, dat eraan is ‘geplakt’ als een soort brievenbus. Het biedt een goed geconditioneerde opslag voor archiefstukken, materiaal van het Dordts Museum en archeologische vondsten.
Voor de Mariaschool in de historische binnenstad ontwerpt hij een uitbreiding die binnen de bestaande kavel moet vallen. “Ik heb daarvoor de achterkant gekozen, op het schoolplein in de vorm van een schip. Dat is vanuit het oude gebouw binnendoor bereikbaar vanaf de eerste verdieping. De verbinding heeft de vorm van een loopbrug.”
Een nieuwe opdracht wordt binnenkort uitgevoerd: Pal naast zijn eigen kantoorgebouw heeft het gemeentelijk samenwerkingsverband van de Drechtsteden een dienstengebouw uit de jaren zeventig van Eneco overgenomen. Een nu nog saai, massief bouwblok dat -milieubewust – niet wordt gesloopt.
Om er een modern kantoor van te maken, moet echter veel meer daglicht binnen komen. Adullsada heeft daarom besloten middenin het gebouw een patio uit te hakken. Samen met een nieuwe glazen entree ontstaat dan een open, licht gebouw “dat er ook veel spannender uitziet”.

Kiezen

Na de middelbare school in Basra kan hij kiezen, zegt hij, tussen de studies geneeskunde, tandheelkunde of een techniek. Het moet iets worden waarin hij zich thuis voelt. “Praktisch en eenvoudig”, noemt hij zichzelf. “Zo is mijn karakter, dat zie je wel aan mijn kleren.” Het wordt dus de techniek, in de vorm van bouwkunde.
“Er werd veel aandacht besteed aan architectuur en techniek maar ook aan onderwerpen als kunstgeschiedenis en archeologie, meer nog dan in Nederland”, beschrijft hij het veelzijdige studieprogramma.
“Als ik terugkijk op alle stappen die ik sindsdien heb gezet en die me hier hebben gebracht, zie ik dat ik een enorme ontwikkeling heb doorgemaakt. Ik kom nog steeds op de TU in Delft; nu om les te geven aan eerste- en tweedejaars studenten, over constructies.”

Reageer op dit artikel
Lees voordat u gaat reageren de spelregels