nieuws

Rijkswaterstaat geeft bouwcombinatie ruim baan

bouwbreed

Rijkswaterstaat verlaagt per 1 januari de eisen voor bouwcombinaties. De deur voor kleinere ondernemingen gaat nadrukkelijk open, om het aantal inschrijvingen op peil te houden. De opdrachtgever wil met de nieuwe spelregels een trend zetten in aanbestedingsland.

De grootste gww-opdrachtgever zet na vier jaar ‘markt tenzij’ de puntjes op de i. In de groeifase naar professioneel opdrachtgever is een forse stap gezet. De dienst vult de afrondende fase samen met de markt in en is van plan een voorbeeldfunctie te vervullen voor andere aanbestedende diensten als gemeenten en waterschappen.
Heldere spelregels en dialoog met de markt vormen de nieuwe aanpak. Toonaangevend op het gebied van professionalisering, functioneel specificeren en stimuleren van marktpartijen. Om dat te bereiken, verruimt Rijkswaterstaat per 1 januari de procedures rond aanbestedingen, is woensdag bekend gemaakt.

Spelregels

De krappe marktsituatie in combinatie met het streven naar maximale concurrentie hebben ook meegespeeld bij het opstellen van de nieuwe spelregels, die al vooruitlopen op het nieuwe beleid dat Economische Zaken voorbereidt. Meer kansen voor het midden- en kleinbedrijf vergroot het aantal inschrijvingen, is de gedachte.
De situatie is niet zo nijpend dat op grote schaal aanbestedingen mislukken door te weinig belangstelling. Inkoopadviseur Harry Pegel houdt het op een “handjevol” op de 200 aanbestedingen per jaar. Desondanks hoeft de dienst bij middelgrote projecten niet meer te ‘shortlisten’ om te grote belangstelling in te dammen. Te weinig inschrijvers is momenteel een groter probleem dan te veel inschrijvers. Als de markt weer aantrekt gaat de opdrachtgever wel weer over tot preselectie. “Te veel werk op de markt”, is de verklaring van stafdirecteur markt 0x26 inkoop Wim Holleman voor afnemende belangstelling bij aanbestedingen. De inkoopexperts herkennen de trend bouwbreed. De krapte op de arbeidsmarkt versterkt het effect.
Om het aantal inschrijvers op peil te houden, neemt de dienst belemmeringen weg voor het midden- en kleinbedrijf. Een eerste stap is om opdrachten eerder bekend te maken. De recente marktdagen, waarbij bezoekers de planning voor 2008-2011 meekregen, is daarvan een concrete invulling. Ook zullen de diensten opdrachten eerder aankondigen. “Zeker voor grote projecten kunnen bedrijven dan tijdig capaciteit vrijmaken. Middelgrote bedrijven krijgen de kans om na te denken of ze zelfstandig of als combinatie inschrijven of liever als onderaannemer”, licht Pegel toe.

Omzeteisen

Vanaf het nieuwe jaar gelden dan ook geen extra omzeteisen meer voor bouwcombinaties. Bovendien wordt de hoofdelijke aansprakelijkheid proportioneel als een combinant maar een klein deel van het project uitvoert. Bij deelname van minder dan 10 procent is de aansprakelijkheid nog maar maximaal 10 procent. “Een grote drempel voor kleinere ondernemingen die geen grote risico’s willen zonder dat zij daar invloed op hebben.” Rijkswaterstaat is daarbij van plan vaker de dialoog aan te gaan over een eerlijker risicoverdeling in plaats van zoveel mogelijk risico’s naar de markt te schuiven.
Bovendien gaat de opdrachtgever tot de helft van de ontwerpkosten vergoeden bij alle contracten boven de 1,5 miljoen euro met ontwerpinspanning. “Met name bij d0x26c-contracten vragen we veel van de markt. Het is redelijk daar voor de afvallers een vergoeding tegenover te stellen.” Voor de mega-contracten zoals de A4 Midden Delfland, A2 Maastricht en A15 Maasvlakte-Vaanplein geldt een aparte regeling.
De komende jaren zal Rijkswaterstaat slechts een dbfm-contract per jaar op de markt zetten. “We maken die afweging per project en beginnen er alleen aan als er aantoonbaar meerwaarde is te behalen”, is de stelling van Holleman. Daarmee komt de opdrachtgever niet tegemoet aan de wens van de markt om de opdrachtenstroom te verhogen tot vier tot vijf per jaar.
Holleman erkent dat de opdrachtgever zijn belofte om meer te gunnen op kwaliteit nog niet heeft waargemaakt. De inkoopexpert belooft de komende jaren beterschap. Nadrukkelijk zet de dienst in op prijs/kwaliteit. Ook duurzaamheid en gebruikerstevredenheid zullen veel vaker meewegen bij het verkrijgen van opdrachten. Wie naast de boot valt bij een inschrijving kan rekenen op een toelichting op de afwijzing. Ook krijgt de inschrijver de fictieve prijzen te horen van zowel de winnaar als zichzelf. Pegel sluit af: “Motiveren is belangrijk om te weten hoe je de volgende keer beter presteert en hoger eindigt.”

Toonaangevend opdrachtgever

Professionaliseren opdrachtgeverschap
– duidelijkheid naar markt
– inkoop ondersteunt netwerkmanagement
– meerjarige programmering
– integreren en opschalen van contracten
– consistent en herkenbaar marktbeleid
– rijksacademie voor projectmanagement
Stimuleren marktpartijen
– vroegtijdig gebruiken denkkracht markt
– innovatie en nieuwe contracten in dialoog met markt
– opbouwen en benutten marktkennis
– tijdige communicatie
– reduceren transactiekosten en loslaten buiten proportionele eisen
– organiseren en versterken relaties met kennisveld
Doorpakken nieuwe werkwijze
– marktdialoog in voorbereiding en uitvoering
– functioneel specificeren
– aanbesteden op kwaliteit, gebruikerstevredenheid en prijs
– kwaliteitsborging door systeemgerichte contractbeheersing
– sturen op houding en gedrag medewerkers
– investeren in leerproces aan twee kanten
Bron: Rijkswaterstaat

Reageer op dit artikel
Lees voordat u gaat reageren de spelregels