nieuws

Ontrafelen weefwerk geheim van Combiplan

bouwbreed Premium

Vijf aannemers strijden om Combiplan Nijverdal, het verplaatsen en gedeeltelijk ondertunnelen van rijksweg 35 in combinatie met verdubbeling van de spoorlijn, een project van 200 miljoen euro. Bonuspunten vallen te verdienen met twee kwaliteitsopgaven die in een uniek ambitiedocument ‘Weefwerk’ staan beschreven. Speelruimte is er nauwelijks, maar achter gesloten deuren is opdrachtgever Rijkswaterstaat tot drie keer toe bereid aannemers op weg te helpen.

Combiplan Nijverdal gaat gesluierd in geheimen, open einden en ambitie. Zo zwijgt Rijkswaterstaat over de namen van de vijf deelnemers, omdat de op concurrentiegerichte dialoog in volle gang is. Ook de gemeente Hellendoorn houdt de lippen op elkaar. “Uitlekken van zaken kan de procedure in gevaar brengen”, staat in een notitie van B en W. Met de op concurrentie gerichte dialoog wil Rijkswaterstaat voorkomen dat aannemers ongeldige aanbiedingen doen. Het instrument biedt aannemers bovendien de kans ideeën hardop uit te spreken, zij het onder vier ogen met de opdrachtgever. Eind mei moeten de vijf partijen hun uitgewerkte plannen indienen.
Rijksweg 35 houdt de gemoederen in en rond de gemeente Hellendoorn al 25 jaar bezig. De verbinding tussen Zwolle en Enschede stokt in het dorpshart van Nijverdal door aanwezige zebrapaden en stoplichten op gelijkvloerse kruispunten.
Na jaren van breien, puzzelen en studeren lag er eind jaren 90 een vertrekplan op tafel. Alle belanghebbende partijen (de gemeente Hellendoorn, de provincie Overijssel, Twente en Rijkswaterstaat) komen tot een paar belangrijke conclusies. Over een lengte van 6 kilometer moet de N35, 150 meter verplaatst worden. De nieuwe weg loopt parallel aan het spoortraject Almelo Zwolle. De enkele spoorlijn wordt gedeeltelijk verdubbeld en in ieder geval worden 500 meter spoor en weg ondertunneld. Toekomstige weguitbreiding moet ook in de tunnel mogelijk zijn. Zes nieuwe kunstwerken ontzien andere infrastructurele verbindingen.
Twee hoofdverbindingen vervlochten in zes verbindingen. In het dorp dat haar bestaan dankt aan de textielindustrie geldt de nieuwe verbinding als inslagdraad. Kortom, Weefwerk Nijverdal.

Dichtbevolkt

Omdat het Combiplan zijn bestemming vindt in het meest drukbevolkte gebied van Nijverdal zijn offers nodig. Om de bouw te kunnen versnellen en om hinder te verminderen moet ruimte worden gecreëerd: 46 woningen moeten letterlijk uit de weg worden geruimd. Rijkswaterstaat slaagt daar bijna volledig in. Twee huizenbezitters nemen de bouwoverlast voor lief. De rest laat zich tegen ‘riante’ bedragen uitkopen.
Tijdens de werkzaamheden zal de gemeente het opgekochte stuk grond aan de aannemer verhuren. De gemeente verwacht dat er over de vastgestelde huurprijs van 5 miljoen euro nog onderhandeld gaat worden. Hoe het gebied na oplevering wordt ingericht hangt af van de woningbehoefte in 2013.
Opdrachtgevers van het Combiplan Nijverdal steken in op hoogwaardige kwaliteit. De vijf aannemers moeten in hun plannen aantonen dat ze die behoefte kunnen bevredigen. “Wij willen een leefbare oplossing”, benadrukt Wilma Paalman-Vloedgraven wethouder van de gemeente Hellendoorn.” In een ambitiedocument (waarvan er tot nog toe slechts vijf zijn verschenen) stelt Rijkswaterstaat bindende eisen aan het uiteindelijke plan. In twee deelopdrachten moeten de aannemers aantonen dat ze in staat zijn duurzame oplossingen te verzinnen. Zo vraagt een van de tunnelentrees bijzondere aandacht. Op aandringen van de gemeente heeft Rijkswaterstaat een balkon als verblijfplaats voor ogen, waar mensen stilstaand kunnen genieten van het uitzicht op de Sallandse Heuvelrug. De aannemers kunnen zich verder uitleven met het ontwerp van een van de zes bruggen. Diegene die het ambitiedocument Weefwerk, in relatie met de prijs, het beste weet te ontrafelen, krijgt in december van dit jaar de opdracht.
Het zogenaamde ambitiedocument Weefwerk van 63 pagina’s dik is opgesteld door Royal Haskoning met hulp van Ashok Bhalotra. Om achteraf juridisch geneuzel te voorkomen heeft de gemeente Hellendoorn het document vorige week vastgesteld.
In het Weefwerk zijn uitgangspunten, ontwerpaspecten, bouwdooselementen en architectonische opgaven opgenomen. Zo vereist het plan een optimale groene uitwerking, sociale en veilige kruisingen en aantrekkelijke omgevingen. Geluidsschermen dienen geluid te absorberen.

Landschap

Het plan moet verder aansluiten op de aardgelaagdheid van de omgeving en verwijzen naar de textielindustrie. ‘De nieuwe rijksweg moet op een voor zich sprekende wijze in het landschap worden ingepast.’ Het karakter van de opgave luidt ’10 centimeter speelruimte’. Zowel financieel als ruimtelijk zijn de marges klein.
Op advies van rijksadviseur Jan Brouwer wenst de gemeente een nieuw station in het centrum. Na ondertunneling raakt het oude station geïsoleerd aan de rand van de stad. Of het station er gaat komen is onzeker. Op dit moment is er geen geld voor de mogelijke meerwerkpost van 10 miljoen euro.
Wethouder Paalman-Vloedgraven is in ieder geval blij dat er studies gaande zijn. “Eigenlijk was het al een gepasseerd station.” Het ondertunnelen van de rijks- en spoorwegen creëert nieuwe ruimte op het dak. De gemeente is verantwoordelijk voor de inrichting van de ‘tuinen van Nijverdal’, die buiten het hoofdcontract valt. Inmiddels is 25 jaar getouwtrek achter de rug, alsmede 85 bezwaren op het onherroepelijk verklaarde bestemmingsplan. Vijf aannemers zijn nog in de race. Nijverdal wacht op een waardige ontknoping van het Combiplan. Wethouder Paalman-Vloedgraven besluit enthousiast. “Iedereen die hier komt zegt: ‘wat jullie doen is heel bijzonder’.”

bodem
explosieven
archeologische effecten op grondwater
tunnelveiligheid
effecten op de natuur
naar geluid
verkeer
landschappelijk en stedenbouwkundige inpassing

Type aanbesteding Design en construct
Bijzonderheid Concurrentiegerichte dialoog
Budget 200 miljoen euro
Gunning december 2007
Belangenpartijen Gemeente Hellendoorn, Overijssel, Twente, Rijkswaterstaat, ProRail.
Project Verplaatsing N35, 500 meter ondertunneling spoor en rijksweg, zes bruggen, verdubbeling spoorlijn
Stelpost Verlengde tunnelbak voor betere bereikbaarheid en leefbaarheid
Eventueel meerwerk Station, 10 miljoen euro

Reageer op dit artikel