nieuws

Lotusvormig dak tennisbaan opent en sluit als diafragma

bouwbreed

amersfoort – Voor een grootschalig Tennis Centre Court ontwierp Zwarts & Jansma Architecten een glazen dak met de vorm van een lotusbloem. Als het diafragma van een fototoestel draaien de zes bloembladen open tijdens een wedstrijd. Bij regen overdekken ze het gravel weer in een paar minuten tijd.

Een nieuw Centre Court moet het Dutch Open Tennistoernooi verlossen van de jaarlijkse tijdelijke voorzieningen. Als het aan de organisatoren van het ATP-toernooi ligt, worden de tienduizenden bezoekers over een paar jaar ontvangen in een waar tennisstadion in Amersfoort.

Zwarts & Jansma Architecten, bekend van de ontwerpen voor diverse Nederlandse voetbalstadions, kreeg de opdracht een grootschalig tenniscomplex te ontwerpen.

De grootste blikvanger wordt het Centre Court. Daarnaast zal het tenniscomplex plaatsbieden aan een nationaal opleidingscentrum met twaalf indoorbanen (hardcourt), twaalf buitenbanen (gravel, hardcourt en gras) en een professioneel fitnesscentrum.

Het Centre Court bestaat uit een gravelveld omringd door twee tribuneringen voor in totaal 8000 toeschouwers. Op de tweede verdieping komen kantoren, waaronder die van de Koninklijke Nederlandse Lawn Tennis Bond (KNLTB), en daarboven 38 skyboxen.

Het belangrijkste uitgangspunt voor het ontwerp was het zicht vanaf de tribunes. “We willen dat het hele speelveld vanaf elke zitplaats op de tribune goed zichtbaar is”, aldus architect Moshé Zwarts.

“Voor tennis is dat relatief eenvoudig omdat het niet veel uit maakt vanaf welke kant je het spel bekijkt en doordat het speelveld een stuk kleiner is dan bijvoorbeeld in een voetbalstadion. Je kunt zodoende ook veel dichter op het veld zitten, wat het stadion een goede sfeer geeft.”

Met wiskundige formules voor de zichtlijnen, ontwierp hij de ideale tennistribune. Die is volledig rond en wordt naar boven toe steeds steiler. Aanvullend komen direct langs de lange zijde van het speelveld extra verplaatsbare tribunes.

Rondom de komvormige tribune ontwierp Zwarts een driedimensionale gelaste staalconstructie waar de glazen gevel als een huid omheen wordt getrokken. De stalen constructie bestaat uit boogspanten die van de grond doorlopen tot over het dak. Ze maken een draaibeweging die doet denken aan de lijnen op een tennisbal. Doordat de tribune en de vloeren aan de constructie hangen, kon het aantal kolommen beperkt blijven. De totale doorsnede van het tennisstadion wordt 90 meter.

Voor het afsluitbare dak bedacht Zwarts een innovatieve constructie in de vorm van een lotusbloem die sluit als een soort diafragma.

De zes bloembladen hebben de vorm van een gelijkzijdige driehoek met kromme zijden van zo�n 18 meter. Het blad draait op een van de hoekpunten om een as. De tegenoverliggende zijde wordt tijdens het draaien over een kromme rail geleid. In totaal lopen zes rails van de rand van het stadion naar het middelpunt op 30 meter hoogte. Als alle bladen naar de buitenkant zijn gedraaid is het middendeel van het dak open.

Zes elektromotoren moeten de dakdelen synchroon aansturen. Voor de geleiding van de dakdelen denkt Zwarts aan een constructie met glijlagers of een tandheugel.

Hoewel de constructie nog niet volledig is uitgewerkt, weet Zwarts al zeker dat het plan goed uitvoerbaar is. “De zes dakdelen zijn lang niet zo groot en zwaar als bijvoorbeeld de inschuifbare overkapping van de Arena. Daardoor zal het relatief eenvoudig en goedkoop zijn.”

Voor het tenniscomplex is nog geen definitieve locatie gevonden. Daarom ontwierp Zwarts & Jansma Architecten het tennisstadion op een denkbeeldige vlakte van bijna 11 hectare. Samen met de gemeente Amersfoort zoeken de opdrachtgevers nu naar een geschikte locatie.

Een goede mogelijkheid is een industrieterrein langs het knooppunt van de A1 en de A28. Aangezien dit terrein geen 11 hectare groot is, moet een aantal voorzieningen, zoals het parkeerterrein, gestapeld worden. Waarschijnlijk zal de gemeente nog voor het zomerreces een principeakkoord tekenen over de locatie.

Naast de Dutch Open verwachten de opdrachtgevers dat op het Centre Court bijvoorbeeld ook de Davis Cup wordt gespeeld, of dat er andere activiteiten zullen plaatsvinden zoals opera�s en concerten.

Reageer op dit artikel
Lees voordat u gaat reageren de spelregels