nieuws

Reliëf en kleur versmolten in één glaspaneel

bouwbreed

hilversum – De gekleurde glazen gevel van het Nederlands Instituut voor Beeld en Geluid op het Mediapark in Hilversum is een echte blikvanger. De geabstraheerde televisie- en filmbeelden zijn in reliëf uitgevoerd waarbij de kleurpoeders in het glas zijn ingebed.

Nu de eerste zevenhonderd van de in totaal 2244 glasplaten zijn aangebracht is het effect al goed zichtbaar.

Op het eerste gezicht lijkt de decoratieve voorgevel een verzameling gekleurde vlakken die, afhankelijk van het licht, van kleur verschieten. Maar wie zijn blik op het reliëf concentreert ziet een duidelijke tekening; een schrijvende hand, een groep schaatsers, de Urker haven, een portret van Beatrix, een fragment uit Kopspijkers. Het is een kleine greep uit het Nederlandse audiovisuele archief dat hier vanaf medio 2006 zal zijn opgeslagen.

“De geselecteerde videobeelden zijn gedigitaliseerd, de kleuren versterkt en vervolgens horizontaal vervaagd. De scherpte is alleen in het reliëf gebleven, waardoor de voorstelling zich laat reconstrueren”, licht ontwerper Jaap Drupsteen toe.

De opvallende gevelbekleding is een uitwerking van Neutelings Riedijk Architecten uit Rotterdam dat de inhoud ook aan de buitenkant zichtbaar wilde maken. “Het streven was om panelen te maken met de kleurintensiteit van glas-in-loodramen zodat het gekleurde licht binnen op de vloer reflecteert en dat met een grote mate van lichttoetreding.”

Om de kleurrijke panelen industrieel te vervaardigen werd in samenwerking met TNO een speciale printtechniek ontwikkeld. De nieuwe printer is vergelijkbaar met een inkjetprinter voor papier. Drupsteen: “Een moeilijk aspect was het doseren van de kleurovergangen. De gebruikte kleurpoeders die over de glasplaten worden gestrooid zijn namelijk geen primaire kleuren. Je kunt ze niet mengen omdat je dan bruinkleuring krijgt. De verschillende kleuren worden softwarematig uit elkaar gehouden. Eén glasplaat ligt een uur onder de printer.”

De gevel is opgebouwd uit 10 millimeter dikke ruiten van 1170 bij 1442 millimeter die wat betreft de kleur, zowel uv als weer- en windbestendig zijn. Saint-Gobain gebruikte floatglas dat onder hoge temperatuur wordt vervormd wordt. Het product kreeg de naam Sgg Crea-Lite. “De technische uitdaging was om in een industriële oven, in één productiestap, zowel de kleuren als het reliëf in het glas te laten versmelten”, aldus Marc Simons, manager projecten van Saint-Gobain Glass, producent van de panelen. “De kleurpoeders zitten nu ingebed in het glas.”

Het reliëf in het glas heeft een maximale diepte van 10 millimeter. Om dat te bewerkstelligen worden houten mallen gebruikt. Het uitfrezen van de mdf-platen gebeurt met een bolvormige frees. Met die platen wordt in het zandbed in de oven een afdruk gemaakt. Vervolgens wordt op deze afdruk de glasplaat met print gelegd. Bij een temperatuur van circa 800 graden Celsius neemt het glas de vorm van het zand aan en versmelt tevens het kleurpoeder met het glas. In een volgende productiestap worden de ruiten gehard.

Saint Gobain produceert in Sas van Gent dagelijks zestien tot achttien platen. “De maximale afmeting van de platen wordt beperkt door de printer en de oven, maar het kan groter dan de huidige maten.”

Aan de gevel komen in totaal 2244 glaspanelen waarvoor 748 unieke mallen zijn gemaakt. Elke ruit wordt genummerd. De ruiten worden in maximaal zestien rijen aangebracht; een bouwlaag telt 46 glaspanelen. De voorstellingen zijn vaak verdeeld over vier platen. Ondanks dat de voorstellingen zich drie keer herhalen zal deze repetitie niet opvallen. Drupsteen heeft van de reeks geselecteerde beelden op zijn beurt weer een geheel nieuwe film voor het gebouw gemaakt.

De fabrikant verwacht zeker vervolgprojecten in allerlei variaties. Simons: “We denken dan aan gepersonaliseerde afbeeldingen met een repeterend karakter. We hebben de panelen hier als gevelbekleding toegepast, maar isolerende beglazing in deze vorm is technisch ook mogelijk. Het blijft een exclusief product waarvan de prijs op aanvraag leverbaar is.”

Aan één kant van het 54 bij 54 meter grote gebouw is de decoratieve gevel overigens doorbroken met gewoon glas; om te voldoen aan de arbo-eisen bestaat aan deze kantoorzijde een derde deel uit blank glas.

De ruim 40 kilo zware glaspanelen worden bevestigd met klemprofielen aan een stalen frame. Ze hebben aan één zijde een draaipunt zodat zowel de voorzetgevel als de binnenfaçade makkelijk is schoon te maken. De oplevering staat medio 2006 gepland.

Reageer op dit artikel
Lees voordat u gaat reageren de spelregels