nieuws

Dudok Revisited, modern wonen in vooroorlogse wijk

bouwbreed

hilversum – De eerste straten zijn nog maar net opgeleverd en het loopt al storm. Voor woningbouwcorporatie Dudok Wonen een bevestiging dat het gewaagde sloop- en renovatieplan Dudok Revisited een succes is. Het concept: bewaar wat interessant is en bouw nieuw wat nodig is.

Sinds 2004 wordt de vooroorlogse arbeiderswijk Liebergen in Hilversum op ongebruikelijke wijze geherstructureerd. Zo�n 360 van de 2200 Dudok-woningen, óók monumenten, gaan tegen de grond en herrijzen in originele stijl. De overige huizen worden gerenoveerd, eveneens in originele stijl.

Uitgangspunt is de architectuur van wijlen architect Dudok, bekend van details als keramische dakpannen, bijzonder metselwerk, aflopende daklijnen en roedes in de ramen. Bij Dudok Revisited gaat het net als vroeger om het karakter van het hele blok en minder om de afzonderlijke woningen. Leon Bobbe, directeur van woningcorporatie Dudok Wonen (sinds 2005 een fusie tussen woningcorporaties Dudok en Patio): “Je hebt straks niet door dat je eigenlijk in een splinternieuwe wijk bent.”

Erbarmelijk

De (monumentale) woningen die worden gesloopt, zijn er slecht aan toe. Renovatie blijkt geen optie; ze zijn gehorig, slecht geïsoleerd, volgens de huidige maatstaven te klein (zo�n 50 vierkante meter) en verkeren bouwkundig in erbarmelijke staat.

Veel details zijn in de loop van de jaren verloren gegaan. Enerzijds door de tand des tijds, anderzijds door aanpassingen van bewoners. Bobbe: “De verbouwingskosten zijn hoog, 250.000 euro per woning. En dan nóg voldoen ze niet aan de hedendaagse eisen. Sloop is dan ook het enige alternatief. Daarna kunnen er bredere en diepere huizen worden gebouwd, met een oppervlak van 130 vierkante meter. Bovendien vergroten we daarmee de kans op doorstroming van deze vergrijsde wijk.”

Medebepalend voor de opzet van het project, is het beoogde beschermde dorpsgezicht van tuinwijk Liebergen. Bij de ontwikkeling van Masterplan Dudok Revisited in 2002, is daarmee onder leiding van gemeentelijk stedenbouwkundige Frans Ruijssenaars bijna orthodox vastgehouden aan de originele architectuur anno jaren twintig. Zoals de verhouding van de �boekensteunen�, de markante kappen waar een woonblok mee eindigt. Ook zijn enkele delen verbeterd �in de geest van Dudok�, of aangedikt. Voor de wijk als geheel is er gekeken naar een meer levensloopbestendige opzet. Bijvoorbeeld door op strategische plekken zorg- en welzijnscentra te bouwen en voorzieningen voor kinderen en jongeren in de openbare ruimte.

Het verlies aan woningen door vergroting van de oppervlakte, weten de ontwerpers beperkt te houden. “Dankzij de grote tuinen, hoeven er aan de achterkant geen gedrochten van uitbouwsels te ontstaan”, aldus Bobbe. De kosten zijn ook lager: 175.000 euro per woning. Dit is weliswaar 20 procent meer dan bij een nieuwbouw eengezinswoning, maar een gecalculeerd gevolg van de Dudok-details. Het Masterplan wordt uiteindelijk warm onthaald. Vrijwel iedereen is het erover eens dat het een goed plan is, corporaties, gemeente én bewoners. Met behulp van in totaal 6,6 miljoen euro aan ISV-subsidies (Investering Stedelijke Vernieuwing) kan het project, dat in 2010 klaar moet zijn en tientallen miljoenen kost, worden vlot getrokken.

Monumentenzorg

Even dreigde de Rijksdienst voor Monumentenzorg nog roet in het eten te gooien. Maar toen de dienst eenmaal inzag dat niet alleen woningen zouden verbeteren, maar ook de hele wijk, stemde ze alsnog in met het plan.

Bobbe: “Inmiddels vindt Monumentenzorg het een voorbeeld voor de rest van Nederland. In Liebergen kun je modern wonen in een monumentale wijk. Het is een unieke wijk en mensen zijn er trots op. Logisch, want het heeft een goede stedenbouwkundige structuur: ruim van opzet, een herkenbaar stratenpatroon en prachtige zichtlijnen. Met Dudok Revisited wordt recht gedaan aan de tuinwijk-gedachte, een wijk voor spelende kinderen.”

Hoezeer bewoners de opzet van het project waarderen, blijkt inmiddels uit het terugkeerpercentage, zegt Bobbe. “Voormalige bewoners hebben voorkeursrecht en maken daar dankbaar gebruik van. Zo�n 40 procent wil hier weer wonen, terwijl 10 tot 15 procent gebruikelijk is.” En daarmee maakt Dudok Revisited zijn naam waar: Dudok Opnieuw Beleefd�.

Reageer op dit artikel
Lees voordat u gaat reageren de spelregels