nieuws

Kabinet wist van bouwfraudezaak

bouwbreed

Zelden zal de bouw een zwartere periode hebben gekend als die in de eerste jaren van het millennium. De feiten mogen bekend zijn, de straffen uitgedeeld, de gevolgen zeuren nog jaren na. Cobouw besteedde een recordaantal artikelen aan de bouwfraude. Politiek deed de affaire zoveel stof opwaaien dat er een parlementaire enquêtecommissie werd ingesteld.

Op 22 augustus 2002 begonnen onder grote publieke belangstelling de verhoren van de Parlementaire Enquêtecommissie Bouwnijverheid in de Tweede Kamer. Onder voorzitterschap van Marijke Vos van GroenLinks werden kopstukken van bouwbedrijven en Rijkswaterstaat alsmede een hele trits deskundigen gehoord over prijsopdrijvingen, vooroverleggen en schaduwboekhoudingen in de sector.
De commissie presenteert de onderzoeksresultaten op 12 december. Kamerbreed wordt aangedrongen op terugbetaling van de miljoenen die de bouwers in de loop der jaren onterecht op hun rekeningen hebben bijgeschreven.
Een dag na de bekendmaking van de conclusies van de commissie treedt demissionair minister Korthals van Justitie af. Uit de verhoren is gebleken dat hij het parlement een jaar ervoor heeft voorgelogen. Hij stelde toen dat hij niet op de hoogte was van de schikking die de Staat trof met de bouwers van de Schipholtunnel, waarbij de prijs kunstmatig flink bleek opgehoogd. Uiteindelijk moest hij bekennen dat hij wel van die schikking op de hoogte was. Pas in mei 2003 buigt het voltallige (nieuwe) parlement zich over de conclusies van de Commissie Vos. Afhandeling door het zittende kabinet is meteen de laatste politieke daad van het eerste kabinet Balkenende. Na slepende onderhandelingen tussen CDA en PvdA die op niets zijn uitgelopen zal het tweede kabinet Balkenende met CDA, VVD en D66 een week later bij koningin Beatrix op het bordes staan.
Maar de verantwoordelijke ministers uit Balkenende I krijgen eerst nog flink onder uit de zak. Het parlement heeft vooral moeite met het woord ‘onwetendheid’ en benadrukt dat juist aanbestedende diensten en toezichthouders op de hoogte waren van onregelmatigheden in de bouw.

Schuldbekentenis

Het kabinet bekent schuld, maar vergoelijkt daarbij dat de signalen over fraude bij verschillende overheden binnenkwamen. Het kabinet krijgt door de Kamer middels de motie­ Slob nog eens ingewreven dat de overheid tot aan de Zembla­uitzending achter de feiten aanliep en verzuimde eerder serieus naar de sector te kijken. Door de passieve houding heeft de overheid zelf bijgedragen aan het ondergrondse systeem van illegaal vooroverleg en prijsafspraken.
Kamp: “Is het goed te praten? Nee. Hebben we een steek laten vallen? Ja. Wat hier gebeurd is, was van een zodanige omvang en maatschappelijke betekenis dat het voor ons zeer pijnlijk is om tegenover u te moeten bekennen dat door ons de ernst van de zaak niet is onderkend. Wij hebben de signalen en de incidenten niet op de juiste wijze ingeschat.”

Reageer op dit artikel
Lees voordat u gaat reageren de spelregels