nieuws

Evacuatie haalt weinig uit bij watersnood in Randstad

bouwbreed

ij een overstroming in de zuidelijke Randstad vallen duizenden doden. Een evacuatie blijkt bitter weinig levens te kunnen redden. Dat volgt uit het promotieonderzoek van ir. Bas Jonkman aan de TU Delft.

Als de zeeweringen bij Den Haag en Ter Heijde het begeven, stroomt het zeewater met grote snelheid de achterliggende polder in. Volgens de nieuwe rekenmethode van Jonkman vallen daarbij iets meer dan vierduizend slachtoffers. Jonkmans methode laat verder zien dat evacuatie in dit geval hooguit zeshonderd levens spaart.
“Een storm vanuit de Noordzee is een dag, misschien twee dagen van tevoren te voorspellen”, legt de promovendus uit in de jongste editie van het blad Delft Integraal . “Voor de evacuatie begint, moeten bestuurders nog overleggen en moet iedereen worden gewaarschuwd. Daarna moeten de mensen hun spullen pakken, oma halen en de kat zoeken. Dat kost allemaal behoorlijk wat tijd.”
In polders langs de rivieren, met meer waarschuwingstijd en minder mensen, spaart evacuatie volgens het model wél veel mensenlevens. In een drukke polder aan zee is het volgens Jonkman slimmer om bijvoorbeeld stevigere, hogere waterkeringen te maken om de kans op een overstroming te verkleinen of hoogwatervluchtplaatsen in het gebied in te richten.

Slachtoffermodel

Tot nu toe werden grove vuistregels gebruikt om het aantal mogelijke slachtoffers van een overstroming in te schatten. Jonkmans slachtoffermodel is preciezer. Het bestaat uit een aantal onderdelen, waaronder een model dat de evacuatie simuleert en zo bepaalt hoeveel mensen nog in het gebied zijn als de dijk doorbreekt. Hoeveel van hen overlijden, is afhankelijk van hoe hard het water stroomt, hoe snel het stijgt en hoe diep het water uiteindelijk wordt. Om dat te voorspellen, gebruikte Jonkman een model dat is ontwikkeld door de TU Delft en onderzoeksinstituut WL/DelftHydraulics. Jonkman combineerde de modellen om de evacuatie en het verloop van de overstroming te simuleren.
De meeste tijd van zijn promotie zat in het maken van de zogenoemde slachtofferfuncties. “Als het water 4 meter diep wordt, overleeft 20 procent van de mensen in dat gebied het niet”, is een voorbeeld van zo’n functie. Voor de slachtofferfuncties baseerde Jonkman zich onder meer op gegevens van de watersnoodramp van 1953.
Jonkman kon aan de hand van de ramp met de orkaan Katrina, die in augustus 2005 de dijken rond New Orleans liet bezwijken, testen of de uitkomsten van zijn model realistisch zijn. Het model berekende tweeduizend slachtoffers. Jonkman is tevreden over de nauwkeurigheid van de uitkomsten van zijn model. Het is van dezelfde ordegrootte als de 1100 lichamen die tot nu toe gevonden zijn. Een Amerikaans adviesbureau schatte het dodental destijds op 60.000.

Reageer op dit artikel
Lees voordat u gaat reageren de spelregels