nieuws

Brandevoort hoog in toptien van Vinex-wijken

bouwbreed Premium

helmond – Van de 6000 woningen in de Vinex-wijk Brandevoort is de helft opgeleverd. Met nog 3000 huizen te gaan, ziet het er naar uit dat de Brabantse stad geen stuiver overhoudt aan haar woningtaak. Helmond koerst aan op een nettoresultaat van nul euro.

Brandevoort zette het armoedige Helmond – de ooit florerende textielstad – terug op de kaart. Sommigen vinden Brandevoort schitterend, anderen kneuterig. Iedereen heeft er wel een mening over, van noeste arbeider tot snelle westerling. Hoewel niet iedereen de neotraditionele Eftelingstijl van Luxemburger Rob Krier waardeert, lijkt de wereld inmiddels Brandevoort te kennen.

Wethouder Ruud van Heugten: “In 2004 trok de wijk 20.000 bezoekers, ook uit het buitenland.” Hij is trots op Brandevoort, de Vinex die volgens sommigen geen Vinex is, door de afwijkende benadering en uitwerking. Stroming: New-urbanism. Maar hoewel de eerste fase van 3000 woningen succesvol is afgerond, begint fase twee in het rood. De laatste gronden werden opgekocht met een tegenvallend prijskaartje: 50 miljoen euro voor drie varkensboeren. “We hebben gekozen voor een warme sanering, maar dat verhoogt wel de financiële druk op Brandevoort,” verklaart Van Heugten. Wanneer onze missie is geslaagd? “Ik ben trots als we op de nullijn kunnen eindigen en dat ziet er wel naar uit.”

Volgens de wethouder zijn met de opbrengsten van de eerste 3000 woningen alle sociale voorzieningen één op één bekostigd. In 2002 was er een korte aarzeling omdat de verkoopcijfers stagneerden. “Op dat moment stonden we voor een keuze. Op dezelfde voet doorgaan of goedkopere woningbouw neerzetten. Uiteindelijk hebben we gezegd: laten we niet gaan downsizen anders krijg je later zoiets van: dit hebben we in 1998 gebouwd en dit in 2001. En dit? Dit was de dip van 2002.”

Marketingconcept

Eigenlijk is er amper een negatief bericht over Brandevoort te vinden. Des te opmerkelijker is het feit, dat er aanvankelijk niemand warm liep voor de ideeën van Krier. “Er ontstond grote onzekerheid. De plannen waren anders dan die van andere Vinex-locaties en druisten in tegen het traditionele bouwen. Ontwikkelaars zeiden: het is toch veel efficiënter als de wegen recht zijn. Bouwers zeiden: dit kunnen we niet bouwen. Maar de ontwerpers hielden voet bij stuk en gingen tegen de gevestigde orde in. Een groot avontuur.”

Helmond had een visie die uitging van een marketingconcept: wat wil de toekomstige bewoner?  Tegelijkertijd was er ook angst: wil er eigenlijk wel iemand in Helmond wonen, de stad die voornamelijk bekend is van armoe en industrie. Van Heugten: “We stelden onszelf de vraag: hoe binden we mensen die de stad willen ontvluchten? Daarvoor zijn we gaan kijken in de populaire Brabantse dorpen Oud-Heusden en Hilvarenbeek.”

Volgens de wethouder is Krier op een creatieve manier omgegaan met de Vinex-norm van dertig huizen per hectare. Veel Vinex-locaties houden zich hier strikt aan en maken een stempel die telkens elders wordt afgedrukt. “Wij zijn anders omgegaan met die norm. Zo hebben we in de Veste vijftig woningen per hectare aangehouden en in een andere wijk twintig. Vaak krijg je bij Vinex-locaties vlees noch vis. In Brandevoort is een tweekapper een tweekapper.”

De victorie van Brandevoort schuilt volgens Van Heugten ook in het feit dat de wijken zijn gebouwd in de bestaande situatie. Bomen, water, struikjes bleven bewaard. Volwassen boomgaarden bleven overeind. Brandevoort voegde zich naar het landschap.

Binnenkort komt er een nieuw station in het hart van Brandevoort. En voor de tweede fase wordt het bestemmingsplan nu definitief gemaakt. In 2007 begint de nieuwbouw. Helmond is nog op zoek naar aannemers. “Helmond groeide uit van lelijk eendje naar mooie zwaan. We zijn weer trots op onze stad”, stelt Van Heugten.

Reageer op dit artikel