nieuws

Breng vakmanschap terug in bouw

bouwbreed

De bouwfraude heeft geleid tot een versterkte controlecultuur. Hierdoor is het vakmanschap in de verdrukking gekomen en dreigt de motivatie tot integer handelen te verdwijnen. Wil de overheid een betrouwbare bouwsector, dan zal zij het vakmanschap opnieuw op zijn waarde moeten schatten. Dat is de visie van Theo Heida en Elsbeth Quispel van De NieuwBouw, een netwerk van jonge professionals in de bouwsector.

Na de bouwfraude zijn velen op zoek gegaan naar het wondermiddel dat de bouwsector integer kan maken. Binnen De NieuwBouw zijn daarover diverse discussies gevoerd en hebben mensen zich verwonderd. Want het antwoord is eigenlijk heel simpel. Dat is namelijk vakmanschap. Het ligt alleen onder een hele dikke laag stof en die moeten we eraf blazen.

Vakmanschap is een combinatie van professionaliteit, besef van kwaliteit en verantwoordelijkheid voor je product. Daardoor ontstaat vertrouwen, respect en integer gedrag in de relatie tussen opdrachtgever en opdrachtnemer.

De betekenis van vakmanschap is in de verdrukking gekomen door de toegenomen controlecultuur. Dat is een maatschappelijk fenomeen dat ook in de bouwsector is doorgedrongen. Door het groter en complexer worden van projecten is de nadruk steeds meer op controle komen te liggen. Op zich niet erg, zolang de controleur maar begrijpt wát hij controleert. Dit wordt echter steeds moeilijker wanneer dat wat echt kwaliteitsbepalend is achter procedures en dikke stapels papieren verdwijnt.

De paradox is dat door te veel controle de integriteit juist afneemt. Dat komt doordat met een overvloed aan controle niemand zich meer verantwoordelijk voelt. Deze controlecultuur is extra versterkt door de bouwfraude en de parlementaire enquête. Die hebben het vertrouwen tussen opdrachtgevers en opdrachtnemers een harde dreun gegeven. Zij zijn in reactie daarop gevlucht in gedragscodes en inkoopvoorwaarden, waardoor echte communicatie achterwege blijft.

Hoe krijgen we het vakmanschap terug? Bijvoorbeeld niet door de oude garde met vervroegd pensioen te sturen. Dit is contraproductief want het levert verlies van deskundigheid op. Wel door elkaars deskundigheid en verantwoordelijkheden weer te respecteren. Daarvoor is communicatie nodig.

Er moet weer gesproken worden over kwaliteit, samenwerking en nieuwe ontwikkelingen. Dat is lastig, omdat de overheid na de bouwfraude heel erg op haar tellen past waar het contacten met de markt betreft. Maar voor de markt geldt dat ook. Als zij zich wil beraden op de toekomst van de sector moet zij alle zeilen bijzetten om de indruk van stiekem vooroverleg te vermijden. Alleen de opdrachtgever, en dus vooral de overheid, kan deze impasse doorbreken.

Opdrachtgevers zijn verantwoordelijk voor het ontwikkelen van inkoopbeleid en het toepassen van controlesystematieken. Zij drukken daardoor een grote stempel op hoe vakmanschap wordt gewaardeerd en daarmee op hoe de sector zich ontwikkelt op het gebied van integriteit. Daarom moeten juist zij het goede voorbeeld geven en de communicatie met opdrachtnemers oppakken om te bespreken hoe er meer rendement gehaald kan worden uit het aanwezige vakmanschap en hoe verstandig met controle kan worden omgegaan.

Paradox is dat door

te veel controle integriteit juist afneemt

Reageer op dit artikel
Lees voordat u gaat reageren de spelregels