nieuws

Heuschrecken

bouwbreed

Werkgevers die gebruik maken van goedkope arbeidskrachten door het verplaatsen van de productie naar lagelonenlanden zijn �Heuschrecken�. En dat geldt ook voor hen die in eigen land goedkope buitenlanders, al of niet legaal, tewerkstellen. Eerlijk gezegd moest ik de betekenis even in het woordenboek opzoeken. Maar het zijn toch echt sprinkhanen die in de ogen […]

Werkgevers die gebruik maken van goedkope arbeidskrachten door het verplaatsen van de

productie naar lagelonenlanden zijn �Heuschrecken�. En dat geldt ook voor hen die in eigen land goedkope buitenlanders, al of niet legaal, tewerkstellen.

Eerlijk gezegd moest ik de betekenis even in het woordenboek opzoeken. Maar het zijn toch echt sprinkhanen die in de ogen van SPD-voorzitter Franz Müntefering bedrijven kaalvreten of het begroeide akkers zijn en daarbij hun werknemers op de kaalgevreten akker zonder arbeid achterlaten. De bonussen die deze sprinkhanen incasseren voor hun bijdrage aan de winstgroei van het bedrijf zijn de beloning voor dit gedrag.

Bij ieder bezoek lijken in Duitsland de problemen nog een graadje erger geworden dan in Nederland. In de grond is er echter niet veel verschil. De Duitse verzorgingsstaat kent of kende zeker geen geringer pakket aan sociale maatregelen dan in ons land. De loonkosten zijn dienovereenkomstig hoog en komen onvoldoende overeen met de productiviteit die noodzakelijk is om bedrijven in staat te stellen deze te betalen.

Evenals hier en waarschijnlijk in nog grotere mate wordt de wel aanwezige vraag naar arbeid daardoor verdrongen naar goedkopere aanbieders. De productie verplaatst zich over de grens. Zolang dit niet grote werkloosheid leidt is er geen probleem. Juist het omgekeerde is het geval. De consument ziet door de lage lonen van de werknemers in de andere landen tal van artikelen voor billijke prijzen in de winkels. Als het werk ter plaatse moet gebeuren, zoals in de bouw, de tuinderijen en in de verzorging wordt het goedkopere alternatief gevonden in de illegale sfeer. Vaak ook door illegaal aanwezige personen. Iedereen weet het, iedereen ziet het, velen maken er gebruik van en weer, zolang er geen zichtbare gevolgen in de vorm van werkloosheid optreden, lijkt het alleen maar voordeel. Met meer dan 5 miljoen werklozen in Duitsland zijn de gevolgen wel heel erg zichtbaar geworden. Müntefering en zijn partij zijn niet blind voor de gevolgen van de globalisering die het Duitse bestel in het hart raakt. De maatregelen om de economie weer in het goede spoor te krijgen stuiten op bijzonder veel weerstand bij de vakbonden. Veel meer dan het verzet in Nederland tegen de aanpassing in het sociale stelsel. Niet alleen de globalisering speelt ons parten, de vergroting van de Europese Unie verscherpt op korte termijn de problematiek in de rijkere landen van de unie. Er wordt immers een beroep op onze solidariteit gedaan binnen het systeem van de vijfentwintig landen. Deze vijfentwintig op hun beurt schermen zich weer gezamenlijk af van de rest van de (arme) wereld. We zijn slachtoffer en dader tegelijk.

De ironie druipt er vanaf. Het eerste uitgangspunt van de Europese Unie is het vrije verkeer van goederen, diensten en personen. De dienstenrichtlijn van Bolkenstein probeerde het laatste deel van de uitgangspunten te verwezenlijken. Concurrentie op arbeidsvoorwaarden ter plekke heet dan echter sociale dumping. Bestaande rechten mogen niet worden aangetast. Duitsland laat zien wat de gevolgen zijn als je daar (en dan nog niet eens volledig) mee akkoord gaat. Het optrekken van de inkomens in het Oosten na de hereniging heeft stellig bijgedragen aan de scherpte van de huidige problemen in dit land.

Ik vind het beeld van de �Heuschrecken� – zeker in een verkiezingscampagne – een vondst.

Het is een aardige typering van het kapitalisme, maar wel een karikatuur, want het ongepolijste kapitalisme bestaat in Europa niet. Bovendien, aanpassen aan de nieuwe situatie is het enige alternatief dat werkt. Dat betekent niet meer opmaken dan er verdiend wordt. En als er voor vijf miljoen mensen geen plaats is op de arbeidsmarkt bij de huidige beloningsvoet zal deze moeten worden aangepast.

Reageer op dit artikel
Lees voordat u gaat reageren de spelregels