nieuws

Herstructurering dankzij steun Groesbekers succes

bouwbreed

groesbeek – Herstructureringsprojecten komen meestal moeilijk van de grond. Dat geldt niet voor de sloop-nieuwbouw in de Groesbeekse sociale-huurwijk Herwendaal. Het eind van dit vijfjarige project is in zicht, alle onderdelen zijn ruim op tijd uitgevoerd. Het recept? “Vertrouwen”, stelt de projectleider H. Linders van corporatie Oosterpoort Wooncombinatie.

Resultaat van dat vertrouwen is dat de bewoners enthousiast hebben meegewerkt. Echte dwarsliggers zijn er volgens Linders niet geweest. Hij ziet vaak angst bij aannemers om in dit soort projecten stappen: ze vrezen de planning niet te halen omdat bewoners weigeren hun huis te verlaten. “Zit er maar één zo�n achterblijver tussen, dan kun je al moeilijk aan de slag.”

Angst vertaalt zich in hogere inschrijvingsbedragen. Een opdrachtgever moet dat zien te voorkomen. “Herwendaal wordt voor een scherpe prijs gebouwd”, schetst Linders hoe vertrouwen zich bij de aanbesteding kan vertalen in klinkende munt. De parlementaire enquête naar prijsafspraken in de bouw deed voor Herwendaal ook een duit in het zakje. “In die periode zagen we de prijzen ineens fors omlaag gaan.”

Vertrouwen ontstaat niet in een vloek en een zucht, weet hij. “Het heeft te maken hoe je door de jaren heen met de mensen omgaat. Je kweekt het door alles wat je doet. Bewoners die zich een keer zich slecht behandeld voelen, vertrouwen je niet meer en zetten je zo�n akkefietje later, als je ze nodig hebt, betaald door dwars te gaan liggen.”

Het vertrouwen van de bewoners van Herwendaal was niet meteen gewonnen, herinnert Linders zich. “Mensen woonden in deze wijk heel plezierig en zaten niet te wachten op sloop. Begrijpelijk want dat is ook wat ik dacht toen ik de huizen voor het eerst zag: ze ogen niet verkeerd. Tot ik ontdekte hoe ze waren gebouwd. Ze bleken gehorig, slecht te isoleren en brandonveilig.” Door de bewoners in een vroeg stadium te laten meepraten over hun wensen – mede hierdoor is vrijwel geen woning hetzelfde – en ze een terugkeer- en huurgarantie te geven, werden de meesten over de streep getrokken.

Houten constructie

De intussen gesloopte woningen waren rijtjeshuizen uit 1967, van een type waarvan er in die periode veel zijn gebouwd in de regio, weet Linders. Omdat ze zijn gefundeerd op staal, moesten ze zo licht mogelijk blijven en kunnen bewegen bij kleine verzakkingen. Daarom zijn ze, op een beperkt aantal onderdelen aan de buitenzijde na, uitgevoerd met een houten constructie en zijn de wanden en vloeren eveneens van hout of gips.

“In deze regio is dit type een begrip omdat we ervan wakker liggen. Er zijn verschillende keren branden geweest, die niet altijd binnen één woning bleven. In de eveneens Groesbeekse wijk Stekkenberg brandde vijf jaar geleden een huis tot de grond toe af, waarbij vijf kinderen omkwamen.”

Dat dit type huis niet slecht oogt, bewijst Linders tijdens een rit door deze met Herwendaal vergelijkbare wijk. Op de plaats van het niet herbouwde ramphuis na, is deze buurt nog als vanouds. “De huizen hebben een mooie plattegrond, veel bewoners hebben er flink in geïnvesteerd en net als in Herwendaal hebben we ook hier geen sociale problemen.” De meeste bewoners van Herwendaal en Stekkenberg wonen hier al heel lang en zijn echte Groesbekers. Hun betrokkenheid bij de woonomgeving en het dorp is groot. Dat bleek toen er wisselwoningen moesten worden gevonden: “Die moesten beslist in Groesbeek zelf staan; deze mensen willen echt niet naar een andere plaats in de omgeving, ook niet tijdelijk.”

De tijdelijke verhuizing werd een operatie die met grote precisie is uitgevoerd. Dat ging in drie fasen, om niet alle vrijkomende woningen uit de voorraad tegelijk nodig te hebben als wisselwoning. “Na nog geen jaar zijn de oud-bewoners van de wijk alweer terug in hun nieuwe huis.” De wijk wordt herbouwd in eveneens drie fasen, waarna nog een aantal vrije kavels overblijven voor particulier opdrachtgeverschap.

“Je gelooft toch bijna niet dat dit sociale huur is?”, wijst Linders trots. Met een gemiddelde kavelgrootte van 275 vierkante meter, een grote variatie in bouw, waaronder veel twee-onder-een-kappers, en het glooiende landschap pal aan de bosrand, oogt het nieuwe Herwendaal allesbehalve armoedig. Op de plaats van de 128 gesloopte woningen verrijzen 109 nieuwe huizen. “Bij de herontwikkeling hebben we de voordelen van deze prachtige omgeving veel meer uitgebuit”, zegt hij. “Er is bijvoorbeeld meer rekening gehouden met het uitzicht en de mogelijkheden die de hoogteverschillen bieden.”

Ondanks de hoge ligging op de stuwwallen, heeft de waterhuishouding toch nog voor flink wat hoofdbrekens gezorgd. Forse hellingen, deels aflopend naar de woningen en �valse� grondwaterstromen kunnen plaatselijk voor flink wat nattigheid zorgen. Er moest veel uit de kast worden gehaald om de waterafvoerproblemen onder controle te krijgen: “Er zijn drainageleidingen aangelegd, grindfilters, wadi�s, goten; we zijn er wel uitgekomen maar het was nog een heel gedoe. Dit dorp heet ook niet voor niets Groesbeek; op verschillende plaatsen in de buurt stroomt het water zo uit de grond, daardoor zijn hier veel beken.”

Particulier eigendom

Op termijn moet de helft van de huizen particulier eigendom zijn, maar op dit moment is er nog maar weinig belangstelling voor de koopoptie, die standaard ook wordt aangeboden. Voor de 93 woningen uit het sociale segment betekent dat de zogeheten maatschappelijk-gebonden verkoop. Daarnaast zijn er vier vrije-sectorkoophuizen beschikbaar en acht kavels voor particulier opdrachtgeverschap. Naast grondgebonden woningen zijn er nu ook 27 appartementen beschikbaar, waarvan vier penthouses. Speciale starterswoningen maken deel uit van het appartementengebouw, waarvan door de glooiing de �kruipruimte� zo hoog bleek te worden, dat er ruimte werd gevonden voor een reeks soutterainwoningen, die speciaal is bestemd voor starters.

“Groesbeek is geen uitbreidingsgemeente, daardoor is er een groot tekort aan starterswoningen, dus dat kwam mooi uit”, aldus Linders. Maar ook de sociale-huurklanten die in betere doen zijn geraakt, zaten klem als ze in Groesbeek wilden blijven. “Voor hen zijn de acht vrije kavels in eerste instantie bestemd. Pas als er overblijven, komen niet-Herwendalers aan de beurt.”

�De huizen zagen er

op het eerste gezicht

Reageer op dit artikel
Lees voordat u gaat reageren de spelregels