nieuws

Rai in teken van reductie schadelijke stoffen

bouwbreed

amsterdam – Euro 4 en Euro 5; twee termen die vrijwel iedereen aanhaalde op de BedrijfsautoRai, die nog tot en met zaterdag is te bezoeken. Ze zijn bedacht in Brussel en moeten de schadelijke stoffen verminderen die bedrijfswagens via de uitlaat in de lucht brengen. Euro 4 geldt vanaf oktober 2006; in oktober 2009 volgt Euro 5. De voorgeschreven reducties blijken technisch evenwel lastig om te zetten.

Voor Euro 4 moet het percentage stikstof verminderen met zo�n 30 procent terwijl de hoeveelheid roet ruim 80 procent moet dalen. Euro 5 stelt nog strengere eisen aan de hoeveelheid stikstof. Reductie van stikstofoxide botst technisch gezien met reductie van roet, legt bedrijfswagenbouwer MAN uit op stand 01.013 van de BedrijfsautoRai in Amsterdam: een motor die minder stikstof uitstoot produceert meer roet en omgekeerd. De Duitse fabrikant zegt dat probleem te omzeilen met een controlesysteem voor het uitlaatgas.

MAN zegt dat zijn motoren van de reeks D20 Common Rail voldoen aan de bepalingen van Euro 4. Dat gebeurt met een speciale inspuittechniek voor de brandstof, recirculatie van gekoeld uitlaatgas en een speciaal roetfilter. Additieven zijn niet nodig zodat het nuttig laadvermogen en de opbouwruimte niet lijden onder de inbouw van een extra tank. De katalysator weegt een kleine 10 kilo. Vanaf het komende voorjaar levert MAN de vier- en zescilindermotoren van de reeks D08 Common Rail in Euro 4-uitvoering. Het �Euro 4-systeem� heeft volgens de fabrikant geen invloed op het nominale vermogen en het maximale koppel. Ook onder uiterst moeilijke omstandigheden blijven het brandstofverbruik en het rijgedrag gunstig.

Katalysator

Een efficiëntere verbranding kost minder brandstof en geeft meer rendement, rekent Iveco voor op stand 01.011. Het lagere verbruik brengt ook minder CO2 in de lucht. Door de hoge verbrandingstemperatuur ontstaat evenwel stikstofoxide; een katalysator in de demper zet het stikstofoxide door middel van selectieve katalytische reductie� oftewel SCR om in stikstof en waterdamp. Dat gebeurt met ammoniak die uit een ureum-oplossing wordt gemaakt. De oplossing wordt onder de naam AdBlue verkocht en in een aparte tank in de bedrijfswagen meegenomen. De tank met het additief maakt de bedrijfswagen iets zwaarder.

SCR kan zonder roetfilter toe omdat bij de verbranding weinig roet ontstaat en het roet dat toch ontstaat in de katalysator verbrandt. Daardoor hoeft de olie minder vaak ververst zodat het onderhoud minder kost en de motor langer meegaat. Het systeem is evenmin gevoelig voor het zwavelgehalte in dieselolie. Iveco noemt de combinatie van gekoelde uitlaatgasrecirculatie en een partikelfilter (EGR) minder gunstig. Koelen van uitlaatgas legt een fors beslag op de motorkoeling. Het levert ook problemen op voor het ontwerp en de plaats van de grote(re) radiateur. Een grotere inzet van de ventilateur vermindert het vermogen en verbruikt meer brandstof.

Ook Renault (stand 01.005) zet in op SCR en monteerde het systeem in de nieuwe Magnum die sinds februari dit jaar op de weg rijdt. De fabrikant distribueert AdBlue vanaf volgend jaar via het Europese netwerk van Renault Trucks. Vrachtwagens krijgen een tank voor 125 liter AdBlue, voldoende voor zo�n 6000 kilometer. Vergeleken met Euro3-motoren verstoken motoren met SCR ruim 5 procent minder brandstof. De motoren voldoen aan de bepalingen van Euro 4. Op verzoek levert de producent ook motoren die aan Euro 5 voldoen. Die kosten meer maar Renault zegt te weten dat Brussel belastingvoordelen bestudeert voor bedrijven die nu al in Euro-5 investeren.

Scania (stand 01.001) biedt vanaf deze herfst de keuze uit 21 motoren die voldoen aan Euro 3, 4 en 5. In het gros van de bouwvoertuigen monteert de producent zescilinder lijnmotoren van 11 tot 12 liter. De bouw van de Euro 4-uitvoering volgens de EGR-techniek is inmiddels begonnen. In februari begint de constructie van Euro 5-motoren. Die maken gebruik van de SCR-techniek. Die werkwijze volgt Scania ook om de 9 liter/vijfcilindermotoren aan Euro 4 en -5 aan te passen die de fabrikant vorig jaar introduceerde. Ook deze motoren worden in bouwvoertuigen gebruikt. De aanpassing gebeurt vooralsnog alleen op klantenbestelling.

DaimlerChrysler (stand 04.001) zet ook in op SCR en monteert een variant van dit systeem als �BlueTec� nu ook in de vrachtwagenseries Atego en Axor. De bedrijfswagenbouwer levert dezer dagen de vijfduizendste Actros met BlueTec af. Ongeveer 98 procent van deze vrachtwagens is voorbereid op de eisen die Euro 5 stelt. BlueTec reduceert met behulp van AdBlue de uitstoot van schadelijke stoffen met 80 procent. De variant BlueTec 5 vermindert volgens DaimlerChrysler het gehalte aan stikstofoxide tot zo�n 30 procent en de variant BlueTec 5 tot 60 procent, vergeleken met de huidige toegestane waarden. De fabrikant constateert dat schonere motoren ook buiten de EU steeds meer interesse genieten zoals in de Verenigde Staten.

Reageer op dit artikel
Lees voordat u gaat reageren de spelregels