nieuws

Bijstand gemeenten bij oplossing ruimtenood

bouwbreed

zaandam – De ruimte om te bouwen raakt op, weet de provincie Noord-Holland. Als over een paar jaar alle Vinex-locaties zijn volgebouwd en een wellicht opgebloeide economie bedrijfsruimte opnieuw schaars maakt, is creativiteit geboden om bouwplannen te kunnen blijven ontwikkelen. Een Task Force Ruimtewinst (TFR) gaat daarbij helpen.

Het dagelijks provinciebestuur heeft in de Task Force een aantal deskundigen uit de praktijk samengebracht. Gemeenten die zich het hoofd breken over de vraag waar in de toekomst te bouwen en hoe dat voor elkaar te krijgen, ondanks ingewikkelde problemen die opdoemen op bijvoorbeeld procedureel gebied, kunnen de komende tijd een beroep doen op de TFR voor advies.

De tijd van het volbouwen van een weiland aan de rand van de stad is na 2010 voorbij, verwacht de voorzitter van het team, burgemeester H. ter Heegde van Heerhugowaard. Een ritje door Noord-Holland maakt gauw duidelijk waarom: het karakteristieke polderlandschap verdraagt geen verdere verstedelijking.

Bovendien is veel open ruimte ongeschikt voor bebouwing. Bijvoorbeeld omdat die zich bevindt in de aanvliegroute van Schiphol. Of vanwege de grond.

Ten noorden van het Noordzeekanaal bijvoorbeeld, ligt een drassig laagveengebied, ooit bedoeld als uitbreidingslocatie voor Amsterdam maar – inmiddels door inklinking ook al ongeschikt geworden voor landbouw – wijselijk teruggegeven aan de natuur.

“Gemeenten zullen het vooral moeten hebben van binnenstedelijke lokaties”, stelt ter Heegde. “Het is veel ingewikkelder om daar te bouwen dan in het weiland”, schetst hij hoe de hulp van zijn Task Force welkom kan zijn. Een garantie voor succes is dat niet, waarschuwt hij. Bestuurders moeten niet te makkelijk denken: de Task Force zal het wel oplossen. “We hopen te kunnen helpen maar het kan gebeuren dat ook wij daarin niet slagen.”

In veel bestaande buurten bevinden zich slecht benutte restgebieden waarmee �iets leuks� kan worden gedaan. Verder is het vizier van de Task Force gericht op bedrijventerreinen. De vaak verrommelde gebieden bieden volgens voorzitter Ter Heegde veel mogelijkheden voor een betere ruimtebenutting.

In het IJmondgebied is goed te zien hoe in het verleden vaak nonchalant met ruimte is omgesprongen. Stationsgebieden zijn in plaats van een kloppend hart verrommelde plekken waar behalve treinreizigers niemand iets te zoeken heeft. Vóór de openbaar-vervoerrevival aan het eind van de vorige eeuw werd regelmatig gesproken over de opheffing van dit soort stations. Vaak ziet het er niet uit, maar dit soort gebieden vormen wel een uitdaging.

“Als gemeente kunnen we dit gebied niet alleen aanpakken”, verzucht op het station van Uitgeest wethouder H. Eilert van deze gemeente over de omgeving. “Daarom hebben we besloten er voorlopig niets mee te doen.” Het gebied oogt verlaten; af ten toe stopt er een trein maar verder gebeurt er weinig. Aan de ene zijde loopt de provinciale weg langs het spoor, aan de andere kant nadert de Vinex-locatie Broekpolder het station. Tot de entourage horen verder een oude zuivelfabriek en een trafohuis. Eilert: “Het is echt niks zoals het er nu bijligt. Ik wil het ook niet graag zo laten.”

Alleen, ga er maar aanstaan als kleine gemeente, wanneer er zoveel partijen bij betrokken zijn: ProRail, Nederlandse Spoorwegen, provincie, het zuivelconcern Campina vanwege de fabriek, en niet te vergeten de vele regels, al dan niet aangestuurd door de Europese Unie. Heel nuttig zijn die om de diverse belangen te beschermen maar het ontwikkelen van bouwplannen wordt er zoals bekend niet eenvoudiger door.

Regiomanager J. Overtoom van Bouwend Nederland, die als adviseur betrokken is bij de Task Force, ziet kansen voor zijn achterban, die hij probeert aan te moedigen er op tijd bij te zijn. Met name het royaal vertegenwoordigde mkb in de bouw in Noord-Holland hoopt hij wakker te schudden.

“Bij de ontwikkeling van gebieden zal vaak worden gewerkt in pps-verband. In dit soort grote projecten kunnen ook kleinere bedrijven een rol spelen”, onderstreept hij. “Zelfstandig is dat bijvoorbeeld mogelijk in deelprojecten. Of bedrijven kunnen opereren in een samenwerkingsverband.” Kansen zijn er in de toekomst verder doordat bedrijven zelf met voorstellen kunnen komen om een gewenst project gerealiseerd te krijgen”, schetst hij de beweging die de markt aan het maken is.

Broekpolder

Eén van de plaatsen in Noord-Holland waar te zien is hoe op een aantrekkelijke manier intensief stedelijk kan worden gebouwd, is paradoxaal genoeg te vinden in een Vinex-gebied: de Broekpolder, gelegen tussen Beverwijk en Heemskerk. In het deelplan Citadel is hier een hoge bouwdichtheid bereikt met een op de vorm van oude binnensteden geïnspireerd wijkontwerp. Hier geen voortuintjes en auto�s op straat, de mensen wonen in een steeg waar de kinderen naar hartenlust kunnen spelen. “Deze is van gevel tot gevel 8 meter breed”, weet projectmanager W.G. de Wit van de Citadel in de Muskiet. “Als ik er zo naar kijk, denk ik: daar had nóg wel een meter af gekund.”

Het ruimtevretende parkeerprobleem is er opgelost met ondergrondse garages en binnenterreinen achter de woningen waar de auto�s aan het zicht zijn onttrokken. Huizen die lijken op statige grachtenpanden blijken vaak meerdere woningen te herbergen. Echt stads dus, hier in de polder.

�Bouwbedrijven moeten kansen benutten�

Reageer op dit artikel
Lees voordat u gaat reageren de spelregels