nieuws

Waterschap bespaart kosten nieuw gemaal met waterventilatoren Projectgegevens

bouwbreed

den helder – Een aanvankelijk plan voor de bouw van een gemaal in de kop van Noord-Holland moest plaatsmaken voor het ontwerp van een tijdelijke voorziening in een bestaand spuicomplex met vier waterventilatoren. De opdrachtgever het Hoogheemraadschap Hollands Noorderkwartier (HHNK) bespaarde daarmee maar liefst 90 procent van de beoogde investering van 25 miljoen euro en kan nu de ontwikkelingen in de regio afwachten.

Na de wateroverlast in Noord-Holland, waarvan in 1994 sprake van was, heeft HHNK plannen ontwikkeld om de spuicapaciteit te verhogen met als doel de afvoer van water uit de Amstelmeerboezem te kunnen garanderen. Ook een verhoogd aanbod van water door een toename van regenval in combinatie met een stijgende zeespiegel noodzaakte HHNK tot het nemen van maatregelen.

Een eerste plan betrof de ontwikkeling en bouw van een nieuw gemaal met een capaciteit van 1645 kubieke meter water per minuut. De investering hiervoor was geraamd op 25 miljoen euro. Met betrekking tot de locatie van het nieuwe gemaal ging het volgens ing. G. Hartog, projectleider integraal waterbeheer bij HHNK om een aantal mogelijkheden. “Omdat het om de afvoer van water uit de Amstelmeerboezem ging, lag het in eerste instantie voor de hand het gemaal op de kop van het Amstelmeer te plaatsen. Een tweede mogelijkheid was een gemaal te plaatsen bij de bestaande spuisluis Oostoever vlak bij het marinecomplex in Den Helder.” Bovendien sloot het bestuur van het HHNK niet uit dat het eventueel aan te leggen Wieringerrandmeer als buffer zou kunnen fungeren bij een vergroot wateraanbod. “Uit een locatiestudie volgde uiteindelijk dat een uitbreiding van de capaciteit bij Den Helder het gunstigst was.” Maar omdat de haven van Den Helder mogelijk op termijn ook wordt vergroot en er onzekerheid bestaat omtrent de aanleg van het Wieringerrandmeer, zocht het bestuur naar een alternatief voor een nieuw gemaal om de periode van gebiedsontwikkeling af te wachten. Het alternatief werd gevonden in de toepassing van vier waterventilatoren waarmee een waterkolom van 50 centimeter is te overbruggen. De installatie kost bovendien �slechts� 2,5 miljoen euro in plaats van de beoogde 25 miljoen en heeft een standtijd van 15 jaar.

Het bestaande spuicomplex heeft vier spuikanalen. De ventilatoren komen per stel in twee kanalen. HHNK heeft bovendien voor de twee aangepaste kanalen de spuischuiven hydraulisch uitgevoerd. Hartog: “Spuien gaat in principe puur op basis van de zwaartekracht waarbij het spuien plaatsvindt als het zeewater in de Waddenzee lager staat dan het water in het Balgzandkanaal achter de spui. De oude schuiven gingen omhoog bij gelijke waterstand waarna bij een dalende zeespiegel het water uit de kop van Noord-Holland de Waddenzee in liep.” De nieuwe hydraulische schuiven zijn ook te bedienen bij een ongelijke waterhoogte.

Anders dan bij een gemaal waarbij water eerst verticaal wordt verplaatst, persen de waterventilatoren het overtollige water horizontaal door de spuikanalen. Op dit moment is de aannemer bezig met de positionering van de stalen portalen waarin tweemaal twee ventilatoren worden geplaatst. De ventilatoren hebben een diameter van 2,5 meter en passen inclusief opstelling, precies in de spuikanalen met een breedte van 5,5 meter. De vier pompen zijn in staat 28 kubieke meter water te verwerken per seconde. Voor het fixeren van de stalen raamwerken maakt de aannemer gebruik van de sponningen van de schotbalken. De functie blijft echter behouden, want met stalen platen zijn de ventilatoren waterdicht af te sluiten voor onderhoud van het spuikanaal.

Voor de plaatsing heeft een grondige betonrenovatie plaatsgevonden en zijn de poeren aan de zoetwaterzijde versterkt met betonnen sloven en trekankers om de stuwkracht van de ventilatoren op te vangen. In de tweede week van februari zijn de waterventilatoren gereed voor handbediening. Het derde spuikanaal blijft mechanisch te bedienen en het vierde kanaal krijgt een functie als vissluis. Het complete werk is gereed voor de bouwvak. Hartog wijst erop dat het werk daarmee binnen een jaar na de goedkeuring van het bestuur van HHNK is opgeleverd.

Opdrachtgever:

Hoogheemraadschap Hollands

Noorderkwartier

Voorbereiding:

Ingenieursbureau Oranjewoud, Almere

Waterventilatoren:

ITT Flygt, Dordrecht i.s.m. Bosker, Termunterzijl

Hydraulisch systeem

en schuifrenovatie:

Jansen Venneboer, Wijhe

Aannemersbedrijf Dekker Krabbendam en Aannemingsbedrijf P. Klein & Zn, Hippolytushoef

Reageer op dit artikel
Lees voordat u gaat reageren de spelregels