nieuws

Gemeente kan projecten goedkoper en slimmer realiseren Krapte

bouwbreed Premium

Nu het Rijk meer op afstand staat bij ruimtelijke ontwikkelingen, hebben gemeenten meer vrijheid gekregen om ruimtelijk beleid te ontwikkelen en uit te voeren. Het is deze vrijheid die gemeenten mogelijkheden biedt om hun financiële planning te ordenen en (politieke) prioriteiten te herzien. Zo kan het strategisch versnellen en vertragen van bepaalde projecten volgensEmirto Rienhart en Helma Born voor een substantieel betere financiële positie zorgen.

In veel gemeenten loopt een groot aantal ruimtelijke projecten tegelijk. Deze projecten hebben een geheel verschillende schaalgrootte en ze verkeren in verschillende stadia.

Een projectportefeuille varieert van centrumplannen, scholen en brandweerkazernes, tot bruggen, uitbreidingslocaties, bedrijventerreinen en herstructureringsopgaven. Sommige van deze opgaven leveren veel geld op en andere leggen een fors beslag op de gemeentelijke begroting. Door deze verschillen inzichtelijk te maken en de financiële consequenties van projecten beter te overzien, kan de gemeente de financiële positie beïnvloeden

Het verkrijgen van inzicht in �de cash-flow� van een vastgoedportefeuille is complexer dan het in eerste instantie lijkt. Om te beoordelen welke projecten vanuit financiële overwegingen opgestart, uitgesteld, versneld of vertraagd moeten worden, moeten projecten in hun onderlinge samenhang worden gezien. Een integrale ruimtelijke visie is hierbij onontbeerlijk. Hiermee voorkom je dat ontwikkelingen plaatsvinden die op lange termijn een nadelig effect hebben op de ruimtelijke kwaliteit.

De verschillende projecten worden binnen de integrale ruimtelijke visie van de gemeente ingedeeld en beoordeeld naar de mate waarin zij geld kosten of opleveren en de financiële risico�s die optreden bij de realisatie ervan. Aan de hand daarvan wordt de realisatieplanning geprioriteerd.

Toch blijft de kost soms voor de baat uitgaan. Voorinvesteringen zijn soms noodzakelijk. Zo was de bouw van de Erasmusbrug in Rotterdam noodzakelijk om de Kop van Zuid tot ontwikkeling te brengen. Fasering is een belangrijk middel is bij langlopende gebiedsontwikkelingsprojecten. Een vroegtijdige positieve cashflow is geen garantie voor succes. Slechte voorbeelden van een bovenmatige focus op cashflow zijn de nieuwe woongebieden waar de eerste bewoners het zonder behoorlijke infrastructuur en voorzieningen moeten stellen. Een goede fasering zorgt voor evenwicht tussen geld en kwaliteit en biedt flexibiliteit om in te spelen op actuele ontwikkelingen.

Bij het inventariseren van de (potentiële) projecten dienen ook de gevolgen voor de personele capaciteit worden betrokken. Immers sommige projecten vragen vanwege hun complexiteit, hun ligging, of RO-juridische aspecten om een veel intensievere begeleiding van uit de gemeentelijke organisatie dan andere projecten.

Het inhuren van tijdelijk personeel door de gemeente kan het capaciteitsprobleem oplossen, maar dit legt wel weer extra beslag op de opbrengsten van het project. Echter, bij sommige projecten zullen deze extra personele lasten ruimschoots opwegen tegen de opbrengsten uit het project.

Efficiencywinst

Op basis van een zorgvuldige, integrale scan van de gehele projectportefeuille op kosten- en opbrengstpotenties aangevuld met een risico-inventarisatie kan een strategische fasering van ruimtelijke projecten worden bepaald die efficiencywinst oplevert. Dit kan gemeenten helpen hun financiële positie te versterken. Op de korte, middellange en lange termijn.

Steeds meer gemeenten kampen met budgettaire krapte. De grootste oorzaak daarvan is dat het Rijk de uitkeringen aan het gemeentefonds drastisch heeft verminderd. Preventief toezicht door de provincie is inmiddels voor 30 gemeenten aan de orde. Om het tekort op te vangen, hebben de meeste gemeenten de OZB-tarieven verhoogd en daarbij bezuinigen zij. Deze maatregelen leveren echter nog niet genoeg op om de verminderde inkomsten vanuit het Rijk op te kunnen vangen.

Reageer op dit artikel