nieuws

Overheid mist kennis vastgoedexploitatie

bouwbreed

De rijksoverheid is zich bewust van het feit dat zij een kennisachterstand heeft als het gaat om de financiële kant van vastgoedontwikkeling en gebiedsontwikkeling. Waar een aantal grote gemeenten wel kennis heeft van grond- en opstalexploitatie, ontbreekt deze nog bij de kleinere gemeenten, de provincies en de rijksoverheid.

Tegen de decentralisatiebeweging in lijken provincies en rijk zich – op zoek naar meerwaarde (in welke vorm dan ook) – in belangrijke projecten vaker te manifesteren als participant, of zo men wil risicodrager, in plaats van de traditionele rol als subsidiegever. Ook de Nota Ruimte maakt melding van een nieuwe ambitie van het rijk met betrekking tot actiever grondbeleid.

Dat veronderstelt een heel andere werkwijze en een andere betrokkenheid. Het achteraf toetsen van de uitkomst van een project aan de vooraf gestelde subsidievoorwaarden is stukken eenvoudiger dan het meedraaien in een joint-venture, het besturen van een doelvennootschap en het inbrengen van risicodragend kapitaal.

Bij publiek-private samenwerking in gebiedsontwikkelingsprojecten wordt ten onrechte in de initiatieffase veelal meer aandacht besteed aan de inhoud van het plan en de beoogde samenwerkingsvorm dan aan de financiële onderbouwing. Hierdoor ontstaan vaak grote onrendabele toppen op projecten. Wanneer men vervolgens op zoek gaat naar de haalbaarheid van het project, dan gaat het niet alleen over de kosten maar ook over opbrengsten: de waardeontwikkeling van grond en opstallen in het plan.

Het Kenniscentrum Publiek-Private Samenwerking van het ministerie van Financiën heeft tegen deze achtergrond een handleiding over financiële modellen uitgegeven met een hoog praktisch gehalte.

Afsprakenkader

Aandacht wordt besteed aan het nut en de noodzaak van het gebruik van financiële modellen en een tijdige financiële structurering van het proces, aan het belang van transparantie, aan grondexploitatiemodellen, opstalexploitatie en de koppeling tussen deze twee. Hoe kan een financieel model helpen bij het opstellen van het afsprakenkader tussen private en publieke partijen en hoe verhoudt zich dat tot de – veelal gewenste – regierol van de overheid?

Ook wordt er dieper ingegaan op de invloed van de markt op de afspraken tussen partijen. Hoe flexibel kan met het financiële model worden omgegaan zonder de risico�s op ongewenste wijze te herverdelen? Het belang van een iteratief proces wordt uitgewerkt, en er wordt dieper ingegaan op de functie van een financieel model voor de keuze van de uiteindelijke samenwerkingsvorm. Er is daarbij getracht zoveel mogelijk praktische informatie over te dragen: hoe bereken je de residuele grondwaarde, de stichtingskosten van een gebouw en het bruto-aanvangsrendement en vooral: wat kun je met deze informatie.

De Raad voor het vastgoed Rijksoverheid organiseert dit najaar een cursus (elf dagdelen) over dit onderwerp voor ambtenaren.

Het Kenniscentrum PPS van het ministerie van Financiën heeft zeven handleidingen uitgegeven over pps bij gebiedsontwikkeling. Al deze kennisproducten hebben een hoog praktisch gehalte en zijn bedoeld voor projectleiders en bestuurders van overheden. In de komende weken wordt op deze plaats telkens een van deze handleidingen nader toegelicht. Deze week de eerste in de serie, �PPS en gebiedsontwikkeling: financiële modellen�.

Reageer op dit artikel
Lees voordat u gaat reageren de spelregels