nieuws

Vmbo: niet afschaffen, wel wijzigen

bouwbreed Premium

Voor de bouw is het vmbo een belangrijke opleiding. Sterker nog: het is dé vooropleiding voor de timmerman en de metselaar in de bouw. Regelmatig staat deze onderwijsvorm bloot aan hevige kritiek. Recent pleitte de VVD voor splitsing van het vmbo in een vakwerkschool en de oude mavo. De achterliggende gedachte (meer beroepsgerichte praktijk) wordt door Bouwend Nederland ten volle onderschreven, de voorgestelde oplossing (een stelselwijziging) niet.

Het huidige vmbo is niet meer de ambachtsschool van vroeger. Ook in onze achterban klinkt de roep om de ambachtsschool nog regelmatig, maar we leven nu in andere tijden. Op het vmbo zitten nu andere leerlingen dan vroeger. Het vmbo heeft te maken met tal van maatschappelijke problemen, die allemaal samenkomen op de school. Geweld, �drop-outs�, taalachterstanden. De problemen zijn complex en hangen direct samen met de problemen in onze maatschappij. Van het vmbo kan onmogelijk worden verwacht dat zij een oplossing biedt voor al deze problemen.

Maar ók Bouwend Nederland is van mening dat een aantal ontwikkelingen op het vmbo niet goed zijn. Het pleidooi van de VVD voor de uitbouw van het vmbo tot een vakwerkschool waar praktijk en praktijkleren centraal staan wordt door ons van harte ondersteund.

Op dit moment staat het vmbo te veel in het teken van de �veralgemenisering�. Beroepsgerichte afdelingen worden opgeheven, brede opleidingen komen er voor in de plaats. Enerzijds is daarvoor het maatschappelijke argument dat leerlingen algemeen moeten worden opgeleid zodat zij weerbaar zijn op de arbeidsmarkt. Anderzijds liggen hier ook financieel organisatorische argumenten aan ten grondslag. Een brede opleiding is nou eenmaal goedkoper te organiseren dan een beroepsgerichte. En de verschuiving van verantwoordelijkheden naar de school brengt met zich mee dat schooldirecties ook financieel worden afgerekend. Bouwend Nederland is altijd voorstander geweest van beroepsafdelingen op het vmbo. In sommige regio�s worden deze afdelingen ook ondersteund door plaatselijke aannemers of regionale afdelingen van onze vereniging.

Stelselwijziging

De steun voor afdelingsgericht onderwijs is altijd ingegeven geweest door de overtuiging dat veel leerlingen beroepsgericht onderwijs nodig hebben, eenvoudigweg omdat een goed beeld van het beroep dat ze zullen gaan uitoefenen de motivatie verhoogt. Zeker als dat, zoals in de bouw, uitstekende perspectieven op betaald werken en leren in de vervolgopleiding oplevert. Langzaam raken ook politiek en onderwijs hiervan doordrongen.

De afgelopen jaren hebben we gezien dat de algemenere programma�s veel uitval veroorzaken. Deze uitval wordt nu onder meer voorkomen door de leerlingen via zogenoemde leerwerktrajecten bij samenwerkingsverbanden en aannemersbedrijven te plaatsen. Voor een bepaalde categorie leerlingen is dat een goede oplossing, maar we moeten ervoor waken dat overheid en scholenveld de verantwoordelijkheid voor de opleiding niet doorschuiven naar werkgevers. Bouwbedrijven zijn primair productiebedrijven. De bouwplaats is geen leerlingwerkplaats, en zeker niet geschikt voor het opleiden van heel jonge leerlingen. Onze samenwerkingsverbanden kunnen en willen hier een belangrijke rol spelen, maar dan willen we wel betrokkenheid bij de opleiding. De bouw is gaarne bereid om hierover �niet-vrijblijvende afspraken� te maken. Een stelselwijziging, zoals de VVD voorstelt, is niet nodig. De VVD constateert in haar nota terecht dat het onderwijsveld rust en ruimte nodig heeft. Duidelijke argumenten voor de splitsing van mavo en vakwerkschool worden ook niet aangedragen. En laten we niet vergeten dat op het vmbo ook goede ontwikkelingen waarneembaar zijn, zoals bijvoorbeeld de introductie van de werkplekkenstructuur. Bouwend Nederland pleit daarom voor aanpassingen binnen het huidige stelsel. Veel voorstellen, zoals dat van de verbetering van het leerwegondersteunend onderwijs, zijn goed te realiseren binnen het huidige stelsel. Het belangrijkste nieuws is echter de erkenning van de noodzaak van beroepsgerichte opleidingen en praktijkgericht onderwijs. Het verdwijnen van bouwafdelingen op de scholen is geen goede ontwikkeling. Die ontwikkeling kan nu nog ongedaan worden gemaakt, laten we daar morgen mee beginnen.

De bouwplaats is geen leerlingwerkplaats

Reageer op dit artikel