nieuws

Knokken voor windmolen zonder tandwielkast

bouwbreed

den helder – Ze hebben orders op zak voor bijna dertig turbines volgens een hagelnieuw veelbelovend concept. Niettemin moet windmolenfabrikant Zephyros de eindjes aan elkaar knopen, bleek gisteren bij de opening van de nieuwe assemblagehal. Hopelijk bieden Japanse investeerders soelaas.

De 2 megawatt-turbine van het Nederlandse bedrijf Zephyros is een zogenaamde direct drive windmolen. Dat betekent dat er geen tandwielkasten bovenop de mast staan die het toerental van de windmolen opvoeren naar een waarde waarop de gangbare stroomgeneratoren goed werken.

Zo�n tandwielkast is een storingsgevoelig apparaat, vol bewegende delen, hydrauliek en een uitvoerig koelsysteem waarvoor buitenlucht in het apparaat wordt gevoerd. En daarmee stof, vocht en zout dat die lucht bevat.

Zephyros besloot daarom vier jaar terug een radicaal andere weg in te slaan. Met een speciaal ontwikkelde generator met permanente magneten kan met veel lagere toerentallen stroom worden opgewekt. Dat vraagt veel minder koeling en dus kan de buitenlucht, dankzij een overdruksysteem, buiten blijven. Met een diameter van ruim 4 meter en een gewicht van 45 ton is die generator bepaald geen kleine jongen, maar hij valt in het niet vergeleken bij de tandwielkast van de moderne generatie windmolens die al gauw de omvang heeft van een autobus.

Het prototype van de Zephyros Z72 draait al twee jaar op de Maasvlakte bij Rotterdam. Volgens de bouwers gaat dat zonder dat zich noemenswaardige problemen voordoen.

In de nieuwe assemblagehal in Den Helder, die gisteren officieel in gebruik werd genomen, liggen de onderdelen klaar voor vijf nieuwe turbines die begin volgend jaar worden verscheept naar Taiwan. Het Aziatische land heeft er bovendien nog eens achttien besteld. Finland plaatste al een order voor drie stuks en in eigen land worden er ook een paar geplaatst.

Consolidatieslag

Alle reden dus voor juichstemming, zou een mens denken. Maar algemeen directeur A. Lohman die sinds juli de scepter zwaait over het bedrijf, gaf gisteren aan dat daar weinig reden toe is. Er vindt in de windmolenmarkt namelijk een enorme consolidatieslag plaats en Zephyros loopt voortdurend tegen de beperkingen op die eigen zijn aan een jong en klein bedrijf. Het mist eenvoudigweg het kapitaal en de slagkracht om de gewenste garanties te bieden. Banken komen nog niet graag met het geld over de brug dat nodig is om alle toeleveranciers op tijd te betalen. De kost gaan immers voor de baat uit.

En dan heeft Lohman het nog niet eens over de gemaakte ontwikkelingskosten. Het bedrijf kampt op dit moment met een schuld van 14 miljoen euro.

Wel is er een samenwerking aanstaande met twee Japanse bedrijven: de kapitaalkrachtige projectontwikkelaar Harakosan en technologiebedrijf Japan Steelworks. Gisteren werd een intentieovereenkomst ondertekend. Als de plannen doorgaan, komt het per saldo neer op een overname door de Japanners. Maar er zijn volgens Lohman nog een paar hobbels te nemen. Zo zullen de participanten van het eerste uur hun ontwikkelingskosten vermoedelijk niet terugkrijgen. Dat is een zure appel voor generatorfabrikant ABB en hijsbedrijf Mammoet, dat een speciale methode ontwikkelde om de Zephyros-turbine als het ware aan zijn eigen haren overeind te trekken.

Als de transactie doorgaat, betekent dat volgens Lohmann niet dat de productie naar Japan verhuist. Voor de Europese en ook de Aziatische markt blijft Den Helder voorlopig de plek waar alle onderdelen worden samengevoegd. Mocht de Chinese markt ooit loskomen, dan ligt opening van een Aziatische vestiging voor de hand. Maar het is zeker niet gezegd dat dat Japan wordt, aangezien de loonkosten daar hoog liggen.

Reageer op dit artikel
Lees voordat u gaat reageren de spelregels