nieuws

Gebruik zee vergt wijziging kustbeleid

bouwbreed Premium

den haag – Duurzaam gebruik van de zee kan een bijdrage leveren aan de veiligheid van de kustverdediging. Het huidige beleid van handhaving van de de kustlijn moet dan wel worden verlegd naar zeewaartse versterking of uitbreiding van de kust.

Dat blijkt uit één van de experimenten die worden voorgesteld in de komende publicatie �Zee in zicht, zilte waarden duurzaam benut� van de Stichting Toekomstbeeld der Techniek in Den Haag. De publicatie is de bundeling van uitgewerkte, praktische ideeën van meer dan zeventig deskundigen.

De gepresenteerde experimenten kunnen leiden tot duurzaam zeegebruik. Het experiment �Brede flexibele kust� van medewerkers van het Waterbouw Innovatie Steunpunt van Rijkswaterstaat, TNO-NITG en RIVM is daar één van.

Het idee voor een brede, flexibele kust gaat uit van een slimmer en duurzamer gebruik van de Noordzee, als duurzame leverancier van sediment. Met het materiaal dat door rivieren wordt aangevoerd is de kustzone goed te verdedigen.

Het levert bovendien grondstof op voor de bouwsector en schept ook nog eens ruimte voor meer natuur. Een natuurlijke dynamiek kan in een brede flexibele kustzone helpen bij de bescherming van de kust en de vorming van nieuw land uit zee.

Er zijn al veel plannen voorgesteld voor verbreding van de kust, al of niet met eilanden. Die zijn vaak gestrand op een gebrek aan nut of noodzaak. Ze waren ook duur en de effecten op de omgeving niet altijd duidelijk. Historische plannen zijn voor het merendeel gericht geweest op het versterken van de economische functie van de kustregio. Slechts langzamerhand is het besef doorgedrongen dat Nederland in de toekomst alleen veilig en duurzaam bewoonbaar is, als er slim met de natuur en de zee wordt omgegaan.

Het experiment voor een brede flexibele kust voorziet in een breed en flexibel intertijdegebied voor de kustverdediging. Om hiertoe te komen is een eenmalige ingreep van de mens nodig.

Op enige afstand van de Zeeuwse en Zuid-Hollandse kust wordt een aantal grootschalige zandsuppleties uitgevoerd. Door de aldus verbrede zone over te laten aan het spel van wind en water zal zich het gewenste getijdegebied ontwikkelen.

Uiteindelijk ontstaat na de initiële ingreep een zelforganiserend systeem. Als de hoeveelheid zand daarin constant wordt gehouden, is weinig regulerend onderhoud nodig.

Bijkomend voordeel is volgens de bedenkers van het feit, dat zich op ongeveer 20 kilometer ten zuidwesten van de huidige Maasvlakte in de diepere bodemlagen grote hoeveelheden winbaar bouw- en metselzand bevinden. Dat zand is afgedekt met een laag van ongeveer 5 meter fijn zand. De bovenlaag is goed te gebruiken bij het versterken van de kustdynamiek in de brede flexibele kust.

De opstellers zien in hun idee grote voordelen op het gebied van veiligheid van de kust, hogere productiviteit van de zee en meer ruimte voor wonen, werken en recreëren.

De weg naar realisatie is echter niet eenvoudig. Er moet nog meer kennis worden vergaard onder meer over morfologie en biogeomorfologie. Het gaat vooral om de grootte , de lokatie en de frequentie van de grootschalige zandsuppleties en het effect daarvan op de omgeving.

Los daarvan moet duidelijkheid zijn over de consequenties van het experiment voor het huidige kust en ontgrondingsbeleid. Het huidige beleid voorziet niet in zeewaartse uitbreiding of versterking. Het vergt politieke en maatschappelijke wil om de kern van het experiment verder te doordenken. Een eerste praktijkproef biedt de mogelijkheid het werkelijk gedrag van de flexibele kuststrook te onderzoeken. Pas daarna kan het experiment voor een brede flexibele kust kunnen worden voorbereid.

De kosten van het experiment en zelfs – al van een eerste praktijkproef – zullen hoog zijn, veronderstellen de bedenkers. Die zijn niet door overheid of bedrijven op te brengen. Maar ze noemen wel activiteiten om een bijdrage aan de kosten te leveren. Er is een grote behoefte aan bouw- en metselzand en de verwachting is dat de prijzen alleen maar toenemen.

Ook ontstaan bij de uitvoering van een proef of het experiment besparingen in de huidige vorm van kustverdediging. Met de nieuwe natuur die kan ontstaan, ondervindt ook de recreatieve sector voordeel.

Op 25 maart wordt over dit onderwerp in Scheveningen het symposium �Zee in zicht, zilte waarden duurzaam benut� gehouden. Het wordt mede georganiseerd door STT/Beweton in Den Haag (www.stt.nl).

Reageer op dit artikel