nieuws

Nieuw Crooswijk als alternatief voor Vinex-wijk

bouwbreed Premium

rotterdam – Nieuw Crooswijk gaat vrijwel helemaal plat. In de Rotterdamse wijk worden in totaal 1800 van de 2100 woningen gesloopt en vervangen door nieuwbouw. Het moet een echte middenstandswijk worden. “We willen vooral de gezinnen met kinderen weer terughalen”, zegt bestuursvoorzitter F. Erkens van het Woningbedrijf Rotterdam (WBR).

Slechts vier woonblokjes, circa 250 sociale sectorwoningen, blijven staan. De rest wordt gesloopt en herbouwd. Aan de Crooswijkse Bocht komt een appartementsgebouw van circa achttien verdiepingen waarbij de hoger gelegen verdiepingen uitkijken op de Kralingse Plas en de Maas. Naast koopwoningen, met name voor de middeninkomens, komen er 450 sociale sectorwoningen terug. Deze worden in eerste instantie toegewezen aan mensen uit het huidige Nieuw Crooswijk met een terugkeergarantie. Dit zijn alle huurders die op 1 januari 2001 een huurcontract met het WBR hadden.

Deze corporatie – eigenaar van 95 procent van alle woningen in het gebied – de gemeente en bewoners waren eind jaren negentig al tot de conclusie gekomen dat “er echt iets moest gebeuren” in het �oude� Nieuw-Crooswijk. De straten zijn smal en donker, de vooroorlogse huizen van rond de jaren �20 klein (zo�n 60 vierkante meter), tochtig en gehorig en sommige funderingen zijn zo slecht dat zelfs de gevels scheef lopen.

“Renovatie was technisch mogelijk geweest en we zijn lang op dat spoor gebleven”, zegt Erkens. “Maar het verandert niets aan de smalle stratenstructuur en de grootte van de woningen.” Rond 2000 ontstond het idee dan maar de hele wijk aan te pakken.

Op initiatief van het WBR is de Ontwikkelingscombinatie Nieuw Crooswijk (OCNC) opgericht, waarin ook de projectontwikkelaars Proper-Stok en Era Bouw participeren. De bouwers zijn goed bekend met de Rotterdamse situatie. Proper-Stok heeft met het WBR samengewerkt in Spangen en Era Bouw in de Vlinderbuurt in Kralingen. Ook hebben ze allebei ervaring met stedelijke-vernieuwingsprojecten. Proper-Stok in Kanaaleiland in Utrecht, Era Bouw in Zuidwijk in Rotterdam.

Het OCNC presenteerde onlangs het concept Stedenbouwkundig Masterplan voor Nieuw Crooswijk, ontwikkeld door stedenbouwkundig bureau West 8. Het definitieve Masterplan voor de wijk wordt bestuurlijk behandeld nadat de Nieuw Crooswijkers op het concept hebben gereageerd. Zij kunnen dit tot 16 maart doen.

Vorig jaar verscheen al de structuurvisie, waarin de grote lijnen van de nieuwe wijk zijn vastgelegd. Het stedenbouwkundig Masterplan legt nu de basis voor de wijziging van het bestemmingsplan, waarna de herstructurering van start kan gaan.

In 2006 begint de sloop. “Dan gaat de kogel er in”, zegt ing. J. Blok, directievoorzitter van Era Bouw. Als eerste wordt begonnen met de bouw van een seniorencomplex van tien verdiepingen aan de Boezemlaan. “Ouderen kunnen direct worden geherhuisvest. Het is de meest kwetsbare groep bewoners. Daar ga je niet mee zeulen”, vindt Erkens. In 2016 moet de wijk klaar zijn. De totale investering bedraagt tussen de 400 en 450 miljoen euro.

Omdat het WBR over heel Rotterdam eigenaar is van 34.000 woningen is zo�n grote vernieuwingsoperatie mogelijk. “Herhuisvesting is een te hanteren probleem.” Van de 95 procent sociale woningbouw komt 30 tot 35 procent weer terug in die sector. De huur van de grotere (gemiddeld 100 vierkante meter) sociale-sectorwoningen komt rond de 400 a 450 euro te liggen.

Circa duizend mensen hebben een terugkeergarantie gekregen, waarvan 50 procent niet meer terug wil, is uit een enquête gebleken. “Niet iedereen wil tien jaar in de rommel zitten”, zegt Blok. Era Bouw en Proper-Stok nemen de koopwoningen voor hun rekening. Het WBR het huurgedeelte. “Heel alert” is het WBR op 5 procent van de huidige huurwoningen. “Daarvan is de technische staat van de funderingen zo slecht dat deze – als het gevaarlijk wordt – eerder op de slooplijst komen”, zegt Erkens.

Smalle straten

Het nieuwe Nieuw-Crooswijk zal in weinig lijken op de oude wijk. Blok: “Naast de grootte van de woningen en de eenzijdige bevolkingssamenstelling, zijn de smalle straten en de woningen met bouwfysische problemen de grootste redenen tot vernieuwing.”

De straten en de woonblokken worden daarom breder. Waar nu vier blokken staan, komen er drie voor terug. Daarmee wordt ruimte gecreëerd voor binnenterreinen waar privétuinen, maar ook collectieve binnenplaatsen komen. Vanuit iedere laan of straat geen uitzicht meer op een huizenblok, maar zicht op het groen van de twee karaktervolle begraafplaatsen, de lanen of de Rotte. Blok: “Nu is geen enkele straat georiënteerd op dit riviertje waar Rotterdam zelfs zijn naam aan dankt.”

De buurt kent nu veel mooie details, bijvoorbeeld in het metselwerk, entrees en gevels. Die komen wel terug in de nieuwe bebouwing. De straten krijgen een pandsgewijze opbouw met veel variatie in gevels, entrees en kozijnen, maar ook in type woningen. In de nieuwe situatie komen meer eengezinswoningen. Deze worden afgewisseld met andere woningtypen, zoals appartementen, beneden/bovenwoningen en herenhuizen, zodat er een gemengde wijk ontstaat, die ook een gevarieerde bevolkingssamenstelling heeft.

Vooral gezinnen met kleine kinderen moeten zich in de nieuwe wijk thuis voelen. Erkens: “Veel gezinnen zijn uit Rotterdam vertrokken naar Vinex-locaties. Nieuw Crooswijk moet een goed alternatief bieden voor de Vinexwijken. Vandaar het vele groen en de ruime binnenterreinen.”

“En zo min mogelijk blik op straat”, vult Blok aan. “Driekwart van de parkeerplaatsen gaat onder de grond. Er wordt alleen �langsgeparkeerd� parallel met de stoep aan één kant van de staat. Neem daarbij de bouw van een basisschool, de Kralingse Plas en het bos dichtbij en het centrum op tien minuten fietsen afstand. Wie wil er dan niet in Nieuw Crooswijk wonen?”

Reageer op dit artikel