nieuws

Maak VCA meer bouwspecifiek

bouwbreed

Maak VCA meer bouwspecifiek

Steeds vaker klagen bouwbedrijven over irrelevante aspecten rondom de veiligheid en gezondheid in VCA. Dat is niet zo vreemd, als je bedenkt dat het certificaat nog steeds grotendeels is geënt op de petrochemische industrie, waar het oorspronkelijk vandaan komt. Cees van Vliet van Arbouw vindt dat er ook een bouwspecifiek certificaat moet komen.

Zo’n tien jaar geleden ontstond in de petrochemische industrie het initiatief om onderaannemers te vragen om een verklaring waarmee zij konden aantonen op de hoogte te zijn van de voorkomende risico’s op grote bedrijventerreinen, van bijvoorbeeld Shell of de NAM. Dat werd de Veiligheid Checklijst Aannemers, ofwel het VCA­certificaat. Het eist onder meer van bedrijven dat er voorlichting en instructie wordt gegeven en werknemers een veiligheidscursus hebben gevolgd.

Randvoorwaarde

Er moet een VGM (veiligheid, gezondheid en milieu)­functionaris worden aangesteld en in het bedrijf moet een systeem bestaan waarin de arbeidsmiddelen periodiek worden gekeurd. Ook moeten regelmatig werkplekinspecties worden gehouden. In de jaren daarna is het VCA­certificaat een eigen leven gaan leiden. Vandaag de dag vragen niet alleen opdrachtgevers in de petrochemie om het certificaat. Ook bij de opdracht voor een woning, kantoorpand of winkelcentrum wordt het certificaat als eis gesteld. Steeds vaker nodigen overheden, woningbouwcoöperaties en projectontwikkelaars alleen nog maar VCA­gecertificeerde bedrijven uit zich in te schrijven op een project. Inmiddels is een groot aantal bouwbedrijven gecertificeerd. Maar wordt daarmee daadwerkelijk het doel (veilig en gezond werken) bereikt? Dat valt te bezien. Was het certificaat in eerste instantie een selectiemiddel voor opdrachtgevers bij het kiezen van een bedrijf dat op de hoogte is van de gevaren in de petrochemie, tegenwoordig is het een randvoorwaarde om naar een opdracht mee te dingen. Het certificaat is een doel op zich, terwijl juist de veiligheid en gezondheid centraal moet staan. Nog opvallender is dat het certificaat nu op veel bredere schaal wordt geëist, maar de eisen aan VCA hieraan niet zijn aangepast. De eisen zijn nog steeds gebaseerd op de risico’s in de petrochemie. Met name de cursussen die werknemers volgen om het verplichte diploma te behalen, bevatten daardoor aspecten die voor het bouwbedrijf niet of nauwelijks relevant zijn. Dat is vreemd, maar voor veel bedrijven ook wel weer acceptabel gezien het streepje voor dat ze met het certificaat verdienen.

Ongeldig

Ik ben van mening dat de tijd en de kosten die in het kader van de VCA­certificering worden gemaakt, veel meer nut kunnen hebben. Streepje voor of niet, het certificaat zou meer effect hebben als het beter zou zijn toegespitst op het werk in de bouwnijverheid. Niet alleen worden werknemers in de cursus geconfronteerd met veel overbodige zaken, een meer praktische inslag kan ook de motivatie vergroten onder de werknemers die nu nog zeggen weinig aan de cursus te hebben. Arbouw wil hier werk van maken. Op dit moment onderzoeken we wat in de cursussen precies overbodig is en hoe het tekort aan andere, voor de bouwnijverheid belangrijke onderwerpen kan worden gecompenseerd, zodat meer herkenning ontstaat. In een volgende stap willen we kijken hoe er draagvlak bij opdrachtgevers te creëren is voor een eventueel nieuw, bouwspecifieker certificaat. Natuurlijk bedoel ik hiermee niet dat het VCA­certificaat dat bedrijven met veel moeite hebben behaald, over enige tijd ongeldig moet worden verklaard. Arbouw zal daarom ook de mogelijkheden onderzoeken voor een overgangsregeling voor VCA­gecertificeerde bedrijven. Het zetten van deze stappen zal niet van de ene op de andere dag zijn gedaan. Er is nog een lange weg te gaan. Maar ik denk dat het de moeite waard is. Immers, is het verbeteren van de arbeidsomstandigheden niet altijd de moeite waard?

Cees van Vliet Algemeen directeur Arbouw in Amsterdam

Reageer op dit artikel
Lees voordat u gaat reageren de spelregels