nieuws

Norm voor dijken moet uit kosten­batenanalyse komen

bouwbreed

neeltje jans ­ Investeren in veiligheid bij wateroverlast brengt kosten met zich mee en er staan zeker ook baten tegenover. Duidelijk moet echter zijn dat een veiligheidsniveau het resultaat moet zijn van een kosten­batenanalyse en dat overschrijdingskansen zoals van 1 op de 10.000 voor de zeeweringen of 1 op de 1250 voor de rivieren niet vooraf moeten zijn opgelegd.

Dit stelde dr. F.J.H. Don, directeur van het Centraal Planbureau, op de Waterbouwdag 2003. Een veiligheidsnorm voor dijken moet voortkomen uit een diepgaande economische beschouwing. “Het moet de uitkomst zijn van een kosten­batenanalyse en niet het begin”, aldus Don. De keuze voor de Deltawerken in plaats van dijkverhogingen is weliswaar mede gedaan aan de hand van economische overwegingen, maar volgens Don is dat eigenlijk geen kosten­batenanalyse geweest. Het is eerder een kosten­effectiviteitsstudie geweest. Er zijn namelijk maar twee dingen bekeken. Het gaat niet om kosten en baten van een uitgebreid keur van mogelijkheden, varianten of alternatieven waaraan een prijskaartje hangt.

Het overstromingsrisico dat wordt gekozen door een maatschappij die streeft naar een maximale maatschappelijke welvaart moet niet als ‘van buitenaf komend’ worden beschouwd. Don: “Als een overstromingskans van 1:1250 niet dan tegen grote kosten is te realiseren, dan moet je het niet willen. Is het met weinig kosten te halen dan moet je het doen.” Bij het uitvoeren van kosten­batenanalyses komt naar voren dat de baten stijgen als de bevolkinsgdichtheid en de economische bedrijvigheid toenemen. “Het hele idee van ingerichte noodoverloopgebieden komt daarmee in een ander licht te staan”, stelt Don. Hij schaart zich dan ook niet achter het pleidooi van de commissie Overloopgebieden voor het inrichten van noodoverloopgebieden. Het gevolg van een aanpak, waarbij de keuze voor een veiligheidsniveau wordt gedaan aan de hand van een gedegen kosten­batenanalyse, is dat tussen te beveiligen gebieden een differentiatie kan worden aangebracht. De CPB­directeur vindt het overigens wel verstandig de kosten­batenanalyses regelmatig tegen het licht te houden om heroverwegingen mogelijk te maken.

De grote kostenoverschrijding van het Deltaplan heeft bijvoorbeeld bijna uitsluitend te maken met de latere keuze voor een halfopen Oosterscheldedam. Die Stormvloedkering Oosterschelde is maar liefst 7,5 miljard gulden duurder uitgevallen dan gedacht: 10 miljard gulden in plaats van 2,1 miljard met dan nog 0,6 miljard aan prijsstijgingen . Tijdens het verdere programma van de Waterbouwdag bleek dat we niet moeten denken dat na al de inspanningen die we nu voor onze veiligheid doen een ramp bij een superstorm niet zou kunnen plaatsvinden. Want dat kan morgen al het geval zijn.

Winnaars afstudeerprijs VBKO

Tijdens de Waterbouwdag 2003 zijn de prijswinnaars bekendgemaakt van de Afstudeerprijs VBKO, door dagvoorzitter prof.ir. K. d’Angremond (emeritus hoogleraar TU Delft) steevast Waterbouwprijs genoemd. De prijs is ingesteld door de Vereniging van Waterbouwers in Bagger­, Kust­ en Oeverwerken (VBKO) en wordt toegekend voor afstudeerwerk van studenten aan hogescholen en technische universiteiten.

De eersteprijswinnaars werden Johannes Keizer, Luutze Perk en Erik Vastenburg met hun afstudeerwerk over buitendijkse natuur­ en recreatieontwikkeling bij Medemblik (Hogeschool Alkmaar) en Mischa Lauret voor zijn afstudeerwerk over leidingweerstand tijdens het hydraulisch transport van grof zand­watermengsels van hoge dichtheid in een pijpleiding van grote diameter (TU Delft). Zij gaven een korte toelichting op hun werk. Lauret moest het laten bij een filmpje van de proefopstelling op een werk van Jan de Nul in Zuid Korea. De resultaten zijn geheim, zo liet hij weten. Maar ze waren kennelijk bekend genoeg om de jury te bewegen een eerste prijs aan zijn afstudeerwerk toe te kennen.

Een suggestie van een Belgische spreker op de Waterbouwdag dat de inschrijving ook voor Vlaamse opleidingsinstituten mogelijk zou moeten zijn werd door dagvoorzitter d’Angremond direct afgedaan met een alternatief: wat let de Belgische kust­ en oeverbranche om zelf een afstudeerprijs in te stellen.

Reageer op dit artikel
Lees voordat u gaat reageren de spelregels