nieuws

Maatwerk gewenst bij aanbestedingsvorm

bouwbreed

De keuze van de juiste aanbestedingsvorm voor een publiek investeringsproject is de laatste tijd veelvuldig onderwerp van gesprek. Daarbij worden in een competitief vergelijk de verschillen tussen de diverse aanbestedingsvormen uitgediept. Er bestaat echter geen beste aanbestedingsvorm. Een project moet altijd de best passende aanbestedingsvorm zoeken. De discussie zou zich volgens André Betting en Wesley Veekman niet alleen moeten richten op de vraag op welke manier de beste prijs-kwaliteit verhouding wordt bereikt maar ook hoe een publieke dienst optimaal kan worden geleverd.

Naast de traditionele aanbestedingsvormen komen innovatieve contracten en pps-constructies steeds nadrukkelijker op de Nederlandse aanbestedingsmarkt. Een inhoudelijk vergelijk tussen deze contractvormen is veelvuldig onderwerp van publiciteit. Hierbij wordt het gooien van modder niet geschuwd. Deze competitieve vergelijking is onnodig. De beste aanbestedingsvorm bestaat niet.

Afhankelijk van het project moet het best passende contract worden gekozen. Vergelijk het met een kwaal: De één is te genezen met penicilline, de ander met een aspirientje. De genezing staat centraal. En daarbij moeten we blijven leren van de ontwikkeling van de geneesmiddelen. De centrale vraag is hoe een publieke dienst optimaal kan worden geleverd. Een publieke dienst beperkt zich niet tot een project maar omvat meer. Je zult dus eerst een diagnose moeten stellen van het publieke probleem alvorens de best passende aanbestedingsvorm bij een project te zoeken.

Het succes van een publieke dienst houdt meer in dan alleen de verwezenlijking van een project. De door de overheid te leveren dienst moet op de gebruiker zijn toegespitst. De gebruiker van de publieke dienst bepaalt het uiteindelijke succes. Neem bijvoorbeeld weginfrastructuur. De gebruiker, de automobilist, wil veilig en in zo kort mogelijke tijd van A naar B rijden. Het gaat hem om een veilige en vlotte doorstroming op het hele traject. Een viaduct, drie rijbanen, verkeersinformatie of het wegonderhoud zijn slechts losse onderdelen van het traject.

De afzonderlijke onderdelen zijn voor de automobilist minder van belang maar het geheel wel. Zo kan een arts een hartkwaal verhelpen, maar als hij voorbijgaat aan de longkwaal bereikt hij het doel niet.

Ook een investeringsproject moet breder worden gezien. Het gaat om de uitwerking die een investering op de totale publieke dienst heeft. Dit gebeurt nog veel te weinig. De projectkenmerken hebben een grote invloed op de keuze van de beste aanbestedingsvorm van een project. Essentieel hierbij is de levenscyclus. De projectonderdelen ontwerp, bouw, onderhoud, beheer maar ook de financiering zijn in een levenscyclus benadering onlosmakelijk met elkaar verbonden door het simpele feit dat ze elkaar onderling beïnvloeden. Door hier al in een vroeg stadium rekening mee te houden en onderdelen te integreren kan winst worden behaald. Zo kan al aan de ontwerptafel rekening worden gehouden met de bouw en het toekomstig onderhoud.

Wat de optimale integratie van projectonderdelen is moet uiteraard zorgvuldig worden afgewogen. Daarvoor zijn instrumenten. Het achterstallig onderhoud van de Nederlandse lijninfrastructuur laat zien dat de levenscyclus denkwijze nog geen gemeengoed, maar wel wenselijk, en kan bijdragen aan de publieke dienst.

Een overheidsproject beoogt de totale publieke dienstverlening naar een hoger niveau te tillen. Het publiek belang is er natuurlijk mee gediend dat altijd zorgvuldig met de publieke middelen wordt omgesprongen. Daarvoor moet de best passende aanbestedingsvorm voor een project worden gekozen, waarbij de uitwerking van de investering optimaal bijdraagt aan de oplossing van het publieke probleem. Geen dogmatiek maar maatwerk.

Ook een investeringsproject moet breder worden gezien

Reageer op dit artikel
Lees voordat u gaat reageren de spelregels