nieuws

Verdichten als wetenschap

bouwbreed Premium

karlskrona – De Zweedse fabrikant van onder meer verdichtingsmachines Dynapac heeft het hulpmiddel CompBase ontwikkeld, dat het geschikste verdichtingsmaterieel adviseert voor een gegeven werk met gegeven specificaties. Ook voor het kiezen van het juiste type asfaltafwerkmachine, bijbehorende balk en walsen is een systeem ontwikkeld: PaveComp.

Dit systeem geeft bij het toepassen van bepaalde mengsels aan met welk soort wals en afwerkmachine de beste verdichtingsresultaten bereikt kunnen worden. Pavecomp houdt onder andere rekening met mengselsoort, dichtheid, omgevingstemperatuur en windsnelheid. Antwoord is welk soort wals en afwerkmachine het meest geschikt is en bij hoeveel overgangen de juiste verdichting bereikt is.

CompBase, ook totstandgekomen na grote series tests en honderdduizenden metingen van tientallen grondsoorten en mengvormen, is een databank en op cd verkrijgbaar of van internet te downloaden. Is het wegtype ingevoerd (aan een secondaire landweg worden nu eenmaal andere eisen gesteld dan een landingsbaan voor jumbojets) en de grondsoort vastgesteld, dan laat CompBase zien welke soort machines gebruikt moeten worden en hoeveel werkgangen nodig zijn. PaveComp is verkrijgbar via Van der Spek Vianen BV, de importeur van het gehele Dynapac-programma.

“Grond kan worden verdeeld in een aantal verschillende categorieën, afhankelijk van hun samenstelling, geologische afkomst en fysieke eigenschappen”, zegt Jan Kindberg, manager van het Dynapac International High Compaction Centre (IHHC) in Karlskrona. “Bij verdichting is het essentieel te weten met welke grondsoort we te maken hebben, hoeveel water het bevat, welke verdichtingsmethode we toepassen en hoeveel energie wordt toegevoegd”.

“Grond kan grofweg in twee hoofdsoorten worden verdeeld: mineraal en organischie”, zegt Kindberg die contacten onderhoudt met universiteiten in onder meer Scandinavië, China, Rusland en ook Nederland. “Organische grond is niet bruikbaar als wegfundering, omdat deze voortdurend van structuur veranderd en het draagvermogen laag is”.

Blijft dus minerale grond. Van belang is de grootte van de korrel. Volgens een Amerikaans classificatiesysteem zijn er vijftien groepen, van klei met korrels van minder dan 0,002 millimeter en slib (van 0,06 tot 0,002 millimeter) tot steenslag groter dan een kippenei. De kunst van het verdichten is de lucht te reduceren. Dat gaat het best als er meer dan twee procent water in zit, maar ook in droge gebieden zijn goede resultaten bereikt.

Verdichten kan op drie manieren: statisch, dat wil zeggen dat alleen de druk wordt benut, vibrerend, waarbij statische druk wordt gecombineerd met dynamische kracht en door impact, slagen met bijvoorbeeld een stamper.

Voor alle drie methoden zijn machines, van trilwalsen met één of twee rollen tot trilplaten en stampers. De laatste twee zijn zeer geschikt voor het kleine werk.

Er zijn diverse methoden om het resultaat van verdichting te meten. Dynapac kan haar machines op wens leveren met een betrouwbare verdichtingsmeter. De meter is op de rol gemonteerd en verbonden met een processor en een controlepaneel.

Asfalt bestaat er ook in vele soorten en samenstellingen. Meestal bestaat het uit drie componenten: grind, vulstof en bitumen. Het gebroken materiaal, maakt ongeveer 85 procent uit van het asfalt. Soms worden in het mengsel additieven gebruikt als polymeren, vezels en afvalproducten als vliegas.

Ook asfalt moet worden verdicht. Daarvoor kunnen trilwalsen, statische walsen of bandenwalsen worden gebruikt. Het resultaat is niet alleen afhankelijk van het statisch gewicht, maar ook van de diameter en breedte van de bandage.

“Verdichten is tegenwoordig zo belangrijk geworden”, zegt Kindberg, “dat we een lesboek hebben gepubliceerd. “Het moet zorgvuldig en op een juiste manier gebeuren, al is het maar om onderhoud te beperken. Bij verdichten kon je tot voor kort zeggen, dat je pas na tien jaar kon vaststellen of je het goed had gedaan. Met het lesboek en met CompBase willen we de risico�s voor de aannemer verkleinen”.

Reageer op dit artikel