nieuws

Plaspoelpolder broedplaats voor Haagse bedrijven

bouwbreed

den haag ­ De Plaspoelpolder viert feest. Vijftig jaar geleden legden de gemeenten Rijswijk en Den Haag de basis voor dit bedrijventerrein door de oprichting van het Industrieschap Plaspoelpolder. Een jubileumboek vertelt over die roerige halve eeuw.

1953. Burgmeester en wethouders van Den Haag wapperen met plannen om een deel van buurgemeente Rijswijk te annexeren, als de burgervader van het bedreigde plaatsje, A.Th. Boogaardt, een revolutionair tegenplan op tafel legt.

Niks landjepik, stelt hij voor, maar intensieve samenwerking bij de ontwikkeling van de braakliggende Plaspoelpolder tot een fabrieksterrein met plek voor tientallen ondernemingen en duizenden arbeidsplaatsen.

Bedrijven die zich niet meer lekker voelen binnen de krappe Haagse gemeentegrenzen kunnen daar terecht, legt de ambitieuze Boogaardt uit. Zo wordt de nijverheidsproblematiek van de hofstad opgelost en kan Rijswijk als zelfstandige gemeente voortstuwen in de vaart der volken.

Het voorstel blijkt het ei van Columbus, waarin Den Haag gretig zijn tanden zet. Op 1 juni 1953 richten de gemeenten het Industrieschap Plaspoelpolder op. Doel van de samenwerking is “het doen aanleggen en exploiteren van een complex industrieterrein en ­havens in de Plaspoel­ en Schaapweipolder te Rijswijk (ZH), onder welke taak alles is inbegrepen wat met deze aanleg en exploitatie samenhangt, zoals het bouwen en exploiteren van industrieflats.”

Een halve eeuw later werkt dat recept nog steeds, zo blijkt uit het boek �50 jaar Industrieschap Plaspoelpolder; Van broedplaats voor Haagse ondernemingen tot economische spil van een randstedelijke agglomeratie�. De samenstellers, Onderzoeksinstituut OTB van de TU Delft en Chapeau Communicatieadviseurs hebben er een uitgave van gemaakt die leest als een trein en zich niet beperkt tot een terugblik. Ook nieuwe ontwikkelingen passeren de revue.

Was de Plaspoelpolder jarenlang een fabriekswijk, de komst van het Europees Octrooibureau in 1972 zet een belangrijke kentering in gang. “Niet alleen worden hierdoor ettelijke honderden �kantoorbanen� toegevoegd aan het terrein, in de Plaspoelpolder komt ook nog eens het op dat moment hoogste kantoorgebouw van de Haagse regio te staan”, aldus het jubileumboek. Daarmee begint een ontwikkeling die de nijverheid binnen twee decennia grotendeels zal verdringen.

In 1991 is er van het fabriekswezen zo weinig over dat de ANWB op verzoek van het industrieschap de bewegwijzering verandert. Het pictogram voor industriegebieden maakt plaats voor een bordje �kantorenpark�. In 2003 staat niet meer dan 11 procent van de bedrijven als industrie te boek.

Takenpakket

Toch blijft het Industrieschap bestaan. Ook al is de nijverheid sterk teruggedrongen, met een aangepast takenpakket kan de organisatie goede diensten bewijzen voor de werkgelegenheid in de Haagse regio.

De partners in het schap spreken af zich niet langer te beperken tot de Plaspoel­ en Schaapweipolder. De taak van de organisatie wordt het aanleggen en exploiteren van bedrijventerreinen in het algemeen. Onder meer de Broekpolder en de bedrijvenlocaties binnen de Vinex­wijken Wateringse Veld en Ypenburg komen aan bod.

Dat betekent niet dat de Plaspoelpolder geen aandacht meer vraagt. Hier zijn sinds de jaren negentig van de vorige eeuw herstructurering en revitalisering sleutelwoorden.

De beschikbare ruimte mag niet langer uitsluitend bestemd zijn voor werken, ook wonen moet tot de mogelijkheden gaan behoren. Zulke plannen blijken moeilijk in daden om te zetten. Weliswaar is het gelukt om hier en daar kavels aan te kopen, oude gebouwen te slopen en nieuwe te bouwen, maar niet overal is het schap zo succesvol.

Een betonmortelcentrale die danig in de weg staat voor de verdere herontwikkeling van het gebied, weigert te vertrekken en is ook niet van plan te investeren in modernisering. En dat geldt ook voor enkele andere bedrijven. “De aanpak van veroudering op bedrijventerreinen verloopt zelden geheel volgens plan”, constateren de samenstellers van het jubileumboek gelaten. Optimistisch laten ze erop volgen: “Ook als die ingrepen achterlopen op de planning, kunnen zij wel degelijk bijdragen tot versterking van de uitstraling en het imago van het terrein als geheel en dus leiden tot nieuwe investeringen.”

Tot nog toe is daar echter weinig van te merken. In 2000 bereikt het aantal vestigingen een piek maar daarna gaat het snel bergafwaarts. “Het aantal vestigingen is daarmee in 2002 terug op het niveau van 1995.” Een achteruitgang van ruim 10 procent.

Toch is het nog te vroeg, aldus het jubileumboek, om te veronderstellen dat revitalisering en herstructurering tot mislukken zijn gedoemd. De terugloop van de bedrijvigheid wordt eerder veroorzaakt door de economische malaise die Nederland in zijn greep heeft. Het industrieschap moet zich dan ook blijven inzetten om de Plaspoelpolder te behouden als een aantrekkelijke vestigingsplaats voor bedrijven in de regio Den Haag. “De aanwezigheid van investerende beeldbepalers en de actieve bedrijvenvereniging zijn daarbij pijlers waarop het industrieschap kan bouwen.”

50 jaar Industrieschap Plaspoelpolder; Den Haag Media Groep; ISBN 90 9017290 4.

Reageer op dit artikel
Lees voordat u gaat reageren de spelregels