nieuws

Krappe personele invulling frusteert kwaliteit van gemeentewerken

bouwbreed Premium

gouda ­ Ruim de helft van de omzet van de gww­sector is afkomstig van gemeenten. Daarmee zijn zij een dominante factor bij het reilen en zeilen van de sector. Directeur G.J. Schippers van ZVS Eemnes plaatst kanttekeningen bij het beleid van kleinere gemeenten. Vooral de gevolgen van de krappe personele invulling versus het gewijzigde aanbestedingsbeleid bij de gemeenten, is een punt van zorg.

ZVS Eemnes BV is een infrabedrijf dat ook groenaanleg en milieuwerk doet. De specialisatie is bodembescherming bij de aanleg van tankstations en garagebedrijven. Het bedrijf heeft verschillende onderdelen met in totaal zo’n 90 man in dienst. De omzet zal dit jaar uitkomen op ongeveer 10 tot 11 miljoen euro, ten dele afkomstig van de opdrachten van kleinere gemeenten.

De economische realiteit momenteel is, daar valt volgens Schipper niet over te discussiëren, dat gemeenten het met steeds minder geld en bijgevolg ook met minder mensen moeten doen. De voorbereiding van een project met eventueel de bouwbegeleiding uitbesteden is natuurlijk een oplossing, maar dat is niet altijd de goedkoopste oplossing. Dus is er de drang het dan toch maar zelf te doen. Dat lukt vaak alleen door in het hele traject naar realisatie minder te doen dan noodzakelijk is.

Kwaliteit

“Dat is jammer want ook bij kleinere gemeenten moet je samen met de opdrachtgever het werk tot een goed eind brengen. Theoretische kennis en praktijkervaring geeft kwaliteit, maar die moet wel aan beide zijden in voldoende mate aanwezig zijn”, stelt Schipper.

Een goede opdrachtgever heeft volgens Schipper veel kennis van zaken. “Als hij gelijkwaardig wil zijn met de opdrachtnemer, een noodzaak voor de beste prijs/kwaliteitsverhouding, dan moet hij de stand der techniek kennen om met elkaar tot een afgerond product te komen. Een goede opdrachtgever maakt goede bestekken, houdt goed toezicht en kijkt verder dan de laagste prijs. Hij moet kijken naar het totale project in al zijn facetten van voorbereiding, aanbesteding via uitvoering, toezicht en besparingen die door bepaalde keuzen en technieken tijdens de levensduur zijn te behalen. Alles te vangen in de term ‘cost of ownership’. Heb je daar zicht op dan ben je een goede opdrachtgever. Inkopen is dus maar een deel van het verhaal”, aldus Schipper.

Bij het aanbesteden signaleert Schipper een tendens naar meer openbaar aanbesteden. De gunningscriteria die kleinere gemeenten daarbij hanteren zijn echter vaak te hoog gegrepen vindt hij.

Rijkswaterstaat

De kleinere gemeenten kijken te vaak naar wat Rijkswaterstaat doet. Die hanteert strenge criteria voor onder meer de gerealiseerde omzet van uitvoerende bedrijven. Bijvoorbeeld over de omvang van de uitgevoerde werken van bedrijven die in aanmerking willen komen voor uitvoeren van werk. Schipper zegt dat het uitvoeren van tien werken van 1 miljoen euro zelfs meer kunde kan vragen dan het uitvoeren van een werk van tien miljoen euro.

Strenge omzetcriteria kunnen voor de gemeenten zelfs averechts werken. Openbaar is analoog aan competitie zal de gemeenteraad vinden. Maar met hoge omzeteisen beperk je de concurrentie. De gunningscriteria moeten gemeenten volgens Schipper afstemmen op de zekerheid dat het project goed wordt gerealiseerd.

Innovatie

De tendens naar meer openbare aanbestedingen leidt tot verschralende innovatie. Bij de tot voor kort gebruikelijke enkelvoudige aanbestedingen is het mogelijk de aannemer ook te laten meedenken bij het ontwerp terwijl dat juist voordelen zou kunnen bieden. Vanzelfsprekend voor de aannemer, die door innovatie een beter product kan afleveren waardoor vervolgopdrachten in beeld komen. Maar ook voor de sector is innovatie een noodzaak. Maar als aannemers innoverend willen zijn en gemeenten kijken alleen maar naar de laagste prijs dan vervliegt de drang naar innovatie snel.

Een enkelvoudige aanbesteding ontstaat overigens als een opdrachtgever maar een enkele opdrachtnemer uitnodigt. Eigenlijk kan je dat je het best een ‘enkelvoudige aanbieding’ noemen. In de gww gaat een onderhandse procedures wel in concurrentie (twee of meer aanbieders). Bij één op één situaties met gunning uit de hand is er geen concurrentie. ‘Enkelvoudige aanbieding’ of ‘enkelvoudige prijsaanvragen’ zijn dan ook voor de gww zuiverder termen.

Praktijkkennis

Schipper is bang dat de praktijkkennis bij het personeel van gemeenten verdampt. Er wordt steeds meer aanspraak gemaakt op de kwaliteit van het personeel van de aannemer. Die moeten steeds meer kunnen. Bij de gemeenten wordt steeds meer aan ingenieursbureaus uitbesteed. Praktijkkennis valt bij de gemeenten dus weg. Dat is niet goed vanwege het gevaar dat er bij die opdrachtgevers dan geen voortschrijdend inzicht meer is in stand van de technieken en methoden die tot goede realisatie van hun werken kan leiden.

‘Goede opdracht­ gever kijkt verder dan laagste prijs’

Reageer op dit artikel