nieuws

Alles past net in Scheepmakerstoren

bouwbreed Premium

rotterdam ­ Op het Rotterdamse Wijnhaveneiland verrijst op een minieme kavel een bijna 100 meter hoge woontoren. Door op het scherp van de snede te construeren kan het uiterst ranke bouwwerk net nog met gangbare betonsterkte en ­dikte en een bescheiden wapening worden gerealiseerd. Maar het kostte in de conceptfase het nodige rekenwerk om dat aan te tonen.

Op het Wijnhaveneiland nabij de Maas schieten de laatste twee jaar de woontorens als paddestoelen uit de grond. Een stedenbouwkundig plan van Kees Christiaanse Architecten & Planners ligt aan de basis van die ontwikkeling. Dit voorziet namelijk in een vaste formule voor bepaling van toe te voegen volume. “Bouw je plomp, dan zit je gauw aan het maximum, terwijl de bebouwing niet is gebonden aan een maximumhoogte”, verduidelijkt constructeur Gijs Libourel van D3BN Civiel Ingenieurs. “De uitdaging was dus, zo slank mogelijk te bouwen. Onze taak als constructeur was te berekenen hoe dat haalbaar en functioneel kan.” De ambitie van de opdrachtgever, het jonge ontwerp­ en ontwikkelingsbureau SOL Design + Development, is niet mis. Wie een van de 26 zeer luxe appartementen aanschaft in de toren, is meteen bezitter van een complete verdieping, met een bruto vloeroppervlak van 185 vierkante meter.

Zwembad

De gestapelde ‘sky­villa’s’ (prijs: vanaf 495 duizend euro) die in de toren (ontwerp: Taco Pino) zijn voorzien, hebben een maximaal glasoppervlak, dat uitzicht biedt aan alle kanten. Uitzicht en indeling van de appartementen wordt niet verstoord door een lift­ en leidingenkoker middenin: deze is namelijk geplaatst helemaal achterin de licht ovaalvormige toren. Libourel: “De Scheepmakerstoren krijgt geen stijve kern, zoals gebruikelijk in hoogbouw. De kern is het gebouw: de draagconstructie is zo veel mogelijk naar buiten geplaatst. Qua functionaliteit en kosten is beton in dat geval ideaal als bouwmateriaal.” De snelle panoramalift die langs de met marmer beklede gevel zoeft, biedt eveneens uitzicht over de stad. Op de bovenste twee verdiepingen kunnen de toekomstige bewoners een baantje trekken in een zwembad of zich verpozen in lounge, sauna of zonneterras. Het gewicht van het zwembad valt, vindt Libourel, nog mee: dit komt neer op ongeveer 2,5 extra verdiepingvloeren. De berekeningen van D3BN hadden niet alleen betrekking op de constructie, maar ook op de beheersbaarheid van de kosten en daarmee de haalbaarheid van het project. De buitengewone slankheid ­ een breedte­hoogteverhouding van 1:7 ­ stelt hoge eisen aan de stijfheid van de constructie. Extra complicatie was daarbij dat voor de realisatie van een drielaagse parkeergarage in de kelder grote uitsparingen nodig zijn in de dragende wanden. Ruimte voor een hellingbaan is er niet op de bouwkavel. Een automatisch parkeersysteem was het enige mogelijke alternatief. Maar de daarvoor benodigde lift vereist toegangsopeningen in de constructie. Een eerste handsom wees uit, dat een gangbare betonconstructie volgens de normen net haalbaar moest zijn. Met 250 millimeter dikke wanden, 210 millimeter dikke vloeren en beton van klasse B45. Geprefabriceerde kolommen (klasse B65) ondersteunen de balkons. Voorspanning of sterk verzwaarde wapening zou volgens D3BN niet nodig zijn. Omdat de marges klein waren, werd de uitkomst van een exacte berekening met bijzondere interesse afgewacht. Libourel: “We hebben de betonconstructie driedimensionaal in de computer ingevoerd in een eindig elementenpakket. Op die wijze is bijvoorbeeld het spanningsverloop in de lateien, waarop grote krachten gaan werken, nauwkeurig te bestuderen. Onze handsom klopte als een bus.” Dynamische berekeningen wezen vervolgens uit, dat ook de trillingen veroorzaakt door de wind binnen aanvaardbare grenzen zouden blijven. Libourel: “Bij de gekozen constructiemethode is het precies zo scherp berekend als door de normen toelaatbaar wordt geacht. Er zit geen overbodige ruimte tussen. Daar maak je de grote klappen voor de opdrachtgever.”

Computervloer

D3BN berekende ook wat de consequenties zouden zijn van een constructie met ruimere marges. De kostenstijging door gebruik van B85 beton of 300 millimeter dikke vloeren, zou echter het hele project onhaalbaar maken. De vloerdikte van 210 millimeter stelde de constructeur niettemin voor een probleem, aangezien deze onvoldoende zijn voor de eisen van het Bouwbesluit ten aanzien van geluidhinder. Oplossing: alle verdiepingsvloeren in de Scheepmakerstoren worden uitgerust met een computervloer. Bij een verdiepinghoogte van 2985 millimeter en een vloerconstructie van 210 millimeter kan probleemloos nog 135 millimeter computervloer worden toegevoegd. Tests bij TNO hebben uitgewezen dat het pakket met alle infrastructuur voldoende geluidsreductie geeft om ruim binnen de normen te blijven. Maakt D3BN zich, met het oog op de nauwe marges, geen zorgen over de Scheepmakerstoren? Libourel: “Bezorgdheid is een constructeursziekte. Maar we maken ons beslist niet ongerust.” De eerste appartementen zijn inmiddels verkocht. De verwachting is dat de bouw dit jaar nog van start kan gaan. Voor de aannemer wordt het woekeren op de maar 430 vierkante meter grote bouwkavel. Een heimachine past in ieder geval nooit in de krappe bouwput die wordt gegraven voor de 10 meter diepe parkeergarage. Vanaf het maaiveld geslagen vibro­combinatiepalen zijn de oplossing. ‘Er zit geen overbodige ruimte. Zo maak je grote klappen voor de opdrachtgever’

Reageer op dit artikel