nieuws

Misstanden Vinex groter dan in wegenbouw

bouwbreed Premium

den haag ­ In de woningbouw is de concurrentie verder te zoeken dan in de grond­, weg­ en waterbouw. Als het ministerie van VROM geen informatie had achtergehouden, was Vinex een hoofdonderwerp geweest in de bouwenquête. Het is bittere noodzaak dat de Nederlandse Mededingings autoriteit (NMa) alsnog het monopolie ontrafelt.

Dat zeggen commissieleden Vos en Duivesteijn in een interview met deze krant: “Werkelijk alle woningbouw op Vinex­locaties is uit de hand gegund. Dat gaat nog veel verder dan een stelsel van afspraken, zoals in de gww­sector.” De commissie beticht het ministerie van VROM van het frustreren van haar onderzoek. De commissie had een hele andere afweging gemaakt als het departement het zogenoemde Stec­rapport over de marktordening op zestien Vinex­locaties meteen had doorgestuurd.

Dat was tegen het uitdrukkelijk verzoek van de opstellers van het rapport van de Nijmeegse universiteit. Desondanks hield VROM de resultaten voor zichzelf. De commissie hoorde pas bij het schrijven van haar eindrapport van het onderzoek en deed vergeefs pogingen snel inzage te krijgen.

Boos

Vos en Duivesteijn zijn boos over deze traineeractie van het ministerie. “Als we die informatie meteen in april hadden gekregen, hadden we de verhoren zeker anders ingericht”, zeggen de commissieleden achteraf. “Dan hadden we net als bij de Rijksgebouwendienst gekozen voor case­studies. De Vinex­locaties Ypenburg, Pijnacker en Sliedrecht lenen zich daar bijvoorbeeld goed voor. Bovendien hadden we Remkes tijdens zijn verhoor op een andere manier aan de tand gevoeld dan we hebben gedaan. Ook hadden we professor Needham (opsteller van het rapport, red.) opgeroepen om een toelichting te geven op zijn bevindingen.”

Aangezien de bewijzen in de gww­sector wel hard op tafel lagen, heeft de commissie daar aan voorrang gegeven. Op aandringen van Duivesteijn, die na de verkiezingen van mei 2002 bij de commissie aanschoof, is Vinex toch weer op de agenda gezet. Alsnog stuurde de commissie in de zomer een brief naar 167 gemeenten om bewijs te verzamelen voor onregelmatigheden in de woningbouw. Vijftig daarvan kregen tevens een vragenlijst toegestuurd. De uitkomsten van deze enquête kwamen niet meer op tijd binnen om bij de verhoren in augustus en september te gebruiken.

De meest schokkende uitkomst van dit eigen onderzoek vindt de commissie dat geen enkele gemeente inzicht heeft in de prijs­kwaliteitverhouding op haar eigen locaties. “Het is toch bizar dat aannemers in concurrentie vechten voor een stoep, terwijl het aanpalende huis via handje­klap wordt vergeven. Na de grondverwerving beschikt de ontwikkelaar al meteen over een monopoliepositie”, aldus Vos. Ze dringt er bij de NMa op aan de gemiste kans van de commissie goed te maken met een nieuw onderzoek naar concurrentie op Vinex­locaties.

Duivesteijn: “Alle misstanden die de commissie heeft vastgesteld in de wegenbouw, komen structureel ook voor op woningbouwlocaties. Het is alleen niet strafbaar, omdat daar sprake is van marktpartijen. Daar is de huizenkoper de dupe van, omdat die te veel betaalt.”

Reageer op dit artikel