nieuws

Geschiedvervalsing Vinex hangt ontwikkelaars keel uit

bouwbreed

voorburg – Projectontwikkelend Nederland is de geschiedvervalsing over grondaankopen op Vinex-locaties meer dan beu. In een brief aan de voorzitter van de parlementaire enquÍtecommissie, M. Vos, legt de Neprom nog ÈÈn keer uit hoe de vork in de steel zit.

Neprom-voorzitter C. de Reus is er nog verbaasd over. Tijdens de openbare verhoren van de enquÍtecommissie is er slechts door enkele personen gesproken over de Vinex-locaties. En dat waren dan mensen die er weinig van wisten. Anderen, zoals voormalig Neprom-voorzitter J. van den Hoven die het dus wel wist, mochten er niets over zeggen. Vandaar de brief.

Weinig trek

Daarin wordt nog eens beschreven dat begin jaren negentig gemeenten weinig trek hadden of de middelen ontbeerden om zelf gronden aan te kopen. VROM heeft toen een openlijk beroep gedaan op marktpartijen/ontwikkelaars om hun verantwoordelijkheid te nemen en initiatief te tonen. ìInformeel ging het ministerie zo ver dat het marktpartijen opriep om daadwerkelijk gronden te kopen. De markt liet zich maar schoorvoetend overtuigen ook omdat medewerking van gemeenten absoluut niet vanzelfsprekend wasî, staat te lezen. Dat ontwikkelaars geen zin hadden grond te kopen, had een aantal redenen. De woningmarkt was onzeker en de locaties waren duur om te ontwikkelen. Bovendien werd gevreesd voor concurrentie van goedkopere locaties buiten de Vinex-gebieden. Er was weinig vertrouwen dat het Rijk in staat zou zijn het beloofde restrictieve beleid voor bouwen buiten Vinex uit te voeren. Toch zijn de ontwikkelaars er uiteindelijk ingestapt omdat ze in de gaten kregen dat grondposities essentieel werden voor de continuÔteit van de bedrijven. ìMen werd in feite gedwongen om gronden te verwerven om zeker te zijn van productie. Het beeld dat marktpartijen opzettelijk grondposities van gemeenten hebben ondergraven of op slinkse wijze gronden zouden hebben verworven, wordt dus door de geschiedenis weersproken. Zonder medewerking van gemeenten zou daarbij het percentage grond dat in handen is van speculanten veel hoger hebben gelegen. Nu is dat beperkt tot 4 procent.î

Bouwplicht

Vervolgens is volgens de brief op de meeste Vinex-locaties de grond direct of korte tijd later door de marktpartijen verkocht aan gemeenten in ruil voor een bouwclaim of soms een bouwplicht. In de meeste gevallen werd de grond voor minder dan de oorspronkelijke aankoopprijs doorverkocht aan de gemeenten. Daarbij werd verondersteld dat het verlies goedgemaakt kon worden op de opstalontwikkeling. Dat ging echter de mist in omdat gemeenten de dominante partij wilden spelen. Het proces van masterplan tot het vaststellen van de verkoopprijzen is feitelijk onder regie van de gemeenten gebeurd. Als er al iemand fors heeft verdiend aan Vinex, dan zijn het dus de gemeenten geweest. Dat de kwaliteit van Vinex-locaties door de ontwikkelaars negatief zou zijn beÔnvloed, werpt De Reus eveneens ver van zich. Uit een CPB-rapport van 1999 blijkt dat juist het gemeentelijk ingrijpen en de gedetailleerde gemeentelijke bemoeienis de schuld zijn van het niet op elkaar aansluiten van vraag en aanbod op de markt.

Reageer op dit artikel
Lees voordat u gaat reageren de spelregels