nieuws

Romantisch wonen onder dak oude kapschuur

bouwbreed

bussum – Zes abstract uitgevoerde patiowoningen die als moderne laatjes onder een oude houten kapschuur uit 1925 worden geschoven. Architect Bob Custers van het bureau Vocus uit Bussum tekende voor het opmerkelijke concept, samen met zijn studievriend Joep Mol Architect uit Den Bosch. De huizen maken deel uit van een nieuwbouwplan aan Bussums Roemer Visscherlaan van in totaal vijftien huizen.

De woningen komen te staan op de plek waar al vanaf het begin van de vorige eeuw een houthandel resideert. Door verhuizing van dit bedrijf gaan de op het terrein in de loop der tijd verzamelde houtloodsen binnenkort tegen de vlakte. Op de oude, open kapschuur na. Die is weliswaar zo lek als een mandje en ook de monumentale waarde is nihil, maar de bijzondere kapconstructie moest, vonden de architecten, als het even kon behouden blijven. Volgens Custers niet alleen vanuit stedenbouwkundig oogpunt, maar vooral ook om er de geschiedenis van het historische houthandelsterrein mee te markeren, als tastbaar houvast voor het nageslacht. De kapschuurwoningen zijn door zowel de gemeente als de welstandscommissie met groot enthousiasme ontvangen. ‘Doordat zo’n schuur een heel sterke autonome verschijningsvorm heeft, kun je daar met een zekere vrijheid weer op reageren’, vertelt Custers. ‘De overige negen woningen, die haaks op de patiowoningen komen te staan, sluiten goed aan op de plaatselijke, voor Bussum zo typische baksteenarchitectuur. We zetten er huizen neer met een moderne signatuur, maar wel met een detaillering die in Bussum veelvuldig gesignaleerd kan worden. Er is hier zogezegd sprake van een contextueel georiënteerd plan.’ De architect heeft voor het gemak van de toekomstige bewoners eventueel aan te brengen dakkapellen meteen meegenomen in het ontwerp. ‘Vaak zie je dat er na oplevering een wildgroei van uitbouwsels plaatsvindt, dat hebben we enigszins willen sturen.’

Vliesgevel

De open houtschuur, ongecultiveerde blikvanger in het plan, overdekt zes woningen die een grote woonruimte over een dubbele beuk, en de volledige diepte – 12 meter – van de loods hebben. Dit volume is overeenkomstig de voormalige functie, bekleed met houten delen. Een aluminium vliesgevel aan de voorzijde maakt het volume transparant. De woonkamer heeft aan de voorkant een houten vlonder, die als veranda boven het maaiveld zweeft. Tussen de houten woonvolumes liggen lager gemetselde entreevolumes die door een lichtschacht van binnenuit worden aangelicht. Achter de loods ligt een metselwerk achterbouw, die met patio’s en tuinkamers aan de loods wordt gekoppeld. Hier bovenop liggen houten doosjes met een dakkamer, waarmee niet alleen een symbolisch gebaar naar het verleden wordt gemaakt, ook relativeert het ritme van de doosjes de totale lengte van de achterbouw. De zes woningen liggen als losse elementen volledig vrij van de historische kapconstructie.

Sterrenhemel

De oude kapschuur met 12 meter brede spanten op een onderlinge afstand van 3 meter, is begin vorige eeuw opgetrokken uit vurenhout en verkeert nog steeds in voortreffelijke staat. Doordat de wind er van alle kanten altijd vrij spel heeft gehad, bleef het onderkomen vrij van schimmels en ander kwaad. Ook, stelt Custers, zijn de houtsoorten uit die tijd in kwaliteit niet te vergelijken met de huidige, minder goede. Het kierende dak van de houtschuur, dat door Custers en Mol steevast met ‘sterrenhemel’ wordt aangeduid, blijft in zijn huidige, nogal romantische glorie behouden. Custers: ‘Als je met tegenlicht vanuit die schuur omhoog kijkt, dan zie je overal die kleine lichtpuntjes; werkelijk een fantastisch gezicht.’ De architect ontdekte in het onderkomen een bijzondere spantconstructie die volledig afwijkt van de traditionele met trek- en drukstaven. ‘Bij dit vakwerkspant is het zo dat de gordingen niet via een drukbalk boven in het spant, maar door middel van pendelstaven worden afgesteund op de constructie die eronder zit. Deze specifieke constructie maakt dat we bij de verwezenlijking van de nieuwbouw zeer behoedzaam te werk moeten gaan.’ Constructeur Marco Heijnen van G.J.M. Bouwadvies uit Bergen op Zoom, bevestigt dat de houtloods, hoe fraai ook in het plan geïntegreerd, voor wat het innerlijk betreft de bouw van de patiowoningen op een aantal punten in de weg zit. ‘Om de patiowoningen onder de kapschuur te kunnen schuiven dienen in het huidige ritme van drie spantvlakken, telkens twee spanten te worden aangepast. In het midden vervalt daardoor een aantal dragende kolommen. Ten behoeve van het behoud van draagkracht en stabiliteit, zal er voor deze spanten een passende spantconstructie moeten komen, die zowel een gedeeltelijke als een volledige overspanning van buitenkolom naar buitenkolom mogelijk maakt’, aldus Heijnen. De stabiliteit zal door middel van aanvullende schoren moeten worden gerealiseerd, omdat de ondersteuning van de intact te houden spanten ontoereikend is gebleken.

Prijs

De constructeur: ‘Zorg hierbij is dat het huidige gevelbeeld van de kapschuur zoveel als mogelijk intact wordt gehouden. Bouwbedrijf Gebroeders In den Eng uit Culemborg ontwikkelt het project. Het bedrijf hoopt in maart met de bouw te beginnen. De huizen, met tuin en parkeerplaats, liggen in het duurdere prijssegment. Kierend dak zorgt voor ‘sterrenhemel’

Reageer op dit artikel
Lees voordat u gaat reageren de spelregels