nieuws

‘NMa en OM falen in toezicht op bouw’

bouwbreed Premium

den haag ­ Het Openbaar Ministerie (OM) en de Nederlandse Mededingingsautoriteit (NMa) hebben gefaald in hun toezicht op de bouw, een sector die bij de organisaties toch bekend stond als uiterst risicovol. De enquêtecommissie bepleit een striktere handhaving.

Het is de commissie Vos vooral ‘een doorn in het oog’ dat niet alert is gereageerd op de SPO­beschikking in 1992, die het maken van prijsafspraken feitelijk verbood. De Economische Controle Dienst onderzocht destijds wel een aantal zaken, maar dat heeft er niet toe geleid dat de later opgerichte NMa de bouwsector is ‘ingedoken’. De mededingingsautoriteit heeft zich veel te veel bezig gehouden met ontheffingsverzoeken en veel te weinig met het blootleggen van verboden kartels. ‘Het heeft de NMa ontbroken aan adequate beleidsvorming’, aldus de commissie. Daardoor kon het gebeuren dat kansen om onregelmatigheden in de bouw te onderzoeken jammerlijk werden gemist. Zo leidde inzage in de schaduwboekhouding van Koop Tjuchem, aangeboden door klokkenluider Ad Bos, niet tot concrete actie. Een tip over wantoestanden in de installatiebranche raakte zelfs kwijt. ‘Dodelijk voor een dienst die zo afhankelijk is van tipgevers’, vindt de commissie. Het OM heeft vooral geblunderd in de zaak van de Schipholspoortunnel, aldus de commissie. Zo is er veel te snel besloten om af te zien van strafvervolging en is de interne communicatie binnen het OM ernstig tekort geschoten. De commissie twijfelt of justitie het onderzoek naar bouwfraude momenteel wel voortvarend genoeg ter hand neemt. ‘Het baart ons zorgen dat het aantal corruptieonderzoeken door het OM zo gering is en dat de afwikkeling zoveel tijd nodig heeft.’ De NMa moet de bouwnijverheid de komende jaren dichter op de huid zitten, beveelt de commissie aan. Ook moet bekeken worden of de bevoegdheden van de kartelpolitie uitgebreid kunnen worden. De NMa mag nu alleen bedrijfspanden doorzoeken. Het bouwfraudeonderzoek heeft echter uitgewezen dat veel belastende stukken in auto’s en woningen worden bewaard. Het OM krijgt het advies zich meer te verdiepen in de omvang van corruptie en fraude in de diverse bedrijfssectoren. Financieel­economische criminaliteit moet meer prioriteit krijgen.

Reactie

In een reactie laat de NMa weten het toezicht op de bouwsector te zullen verhogen. ‘Dat is noodzakelijk om tot een gezonde concurrentie in de bouw te komen’, aldus een woordvoerder. De kartelwaakhond wijst er verder op dat er inmiddels al vier overtredingen van de mededingingswet door bouwbedrijven zijn vastgesteld. De komende tijd zullen er bovendien meer volgen. Minister Kamp (VROM) vindt de kritiek op de NMa en het OM te hard. ‘Er zijn fouten gemaakt, maar voor zover mogelijk zijn die inmiddels aangepakt.’ Om de gewenste cultuuromslag in de bouw te ondersteunen wil Kamp de opsporingsmogelijkheden van de NMa vergroten en de deskundigheid van het toezichthouder versterken.

Reageer op dit artikel