nieuws

Zandwegen stabiel, stofvrij en droog

bouwbreed Premium

haaksbergen ­ In de gemeente Haaksbergen loopt een proef om zandwegen in het buitengebied stabiel, stofvrij en droog te houden. Dat gebeurt met een emulsie, die is ontwikkeld door het Koudekerkse bedrijf Latexfalt in samenwerking met wegenbouwer HBG Civiel Oost in Hengelo.

In het natuurgebied rond Haaksbergen zijn een gedeelte van de Langenbergweg en een deel van de Veenrietweg behandeld. Na de winter zal blijken hoe de behandeling zich heeft gehouden. Zandwegen zijn moeilijk te onderhouden en er komen veel klachten over modderige en drassige wegen na regenval en over stof in tijden van droogte. “HBG Civiel is al langere tijd bezig met het zoeken van oplossingen voor die problemen”, zegt planontwikkelaar Tjerri Revet. “Er zijn in het land, en vooral in het oosten, vele honderden kilometers zandweg en uit oogpunt van natuurbehoud zullen die nooit mogen worden verhard. Het onderhoud van dat soort wegen is duur. Het buitengebied van Haaksbergen leent zich uitstekend voor de proeven, omdat de problemen hier heel helder liggen.”

Vinding

HBG deed al proeven met een epoxy, maar dat bleek te veel nadelen te hebben. Directeur Bert Jan Lommerts van Latexfalt, van huis­uit polymeerchemicus, kwam met een eigen vinding, waarvoor inmiddels octrooi is aangevraagd: Stabicol. Het spul is een volkomen kleurloze, waterige emulsie van hars, een emulgator en een synthetisch polymeer. Dit vormt een soort microhuid rond de zandkorrels, die aan elkaar plakken. Als het op een zandbed wordt gesproeid, verdampt het water binnen een halve dag en de bovenste laag zand is omgevormd tot een flexibele, kneedbare laag. “Als de zandweg is geëgaliseerd en bewerkt, ontstaat een weg met een enigszins verende toplaag, te vergelijken met een sporthalvloer”, zegt Lommerts. “Op de weg komen wel de natuurlijke sporen terug, maar veel minder diep. Ook de afdrukken van paardenhoeven zijn goed te zien, maar diepe sporen en een rul middengedeelte, zoals meestal bij dit soort wegen, komen niet terug. De behandelde zandlaag is waterdoorlatend, zodat geen diepe plassen achterblijven.”

Frees

Op de zandweg is de emulsie gemengd met behulp van een frees, die ­ afhankelijk van de structuur van de zandkorrel ter plaatse en de belasting van de weg ­ 5 tot 12 centimeter diep woelt. Op 20 kilo zand wordt een kilo emulsie gemengd. Na de behandeling is de emulsie volkomen onzichtbaar. De laag blijft kneedbaar en afhankelijk van de samenstelling kan men ook een hardere deklaag verkrijgen. In beide gevallen blijft het materiaal geschikt voor hergebruik. “Op de Veenrietweg hebben we te maken met minder intensief verkeer, maar wel heel zwaar, zoals trekkers met grote aanhangwagens met maïs”, zegt Revet. “Op de Langenbergweg is het verkeer intensiever en lichter. Die weg telt behoorlijk wat aanwonenden en leidt naar een recreatiemeertje. Bovendien hebben we te maken met twee heel verschillende soorten zand.”

Optimistisch

Hoewel de proeven pas een paar maanden lopen, is Lommerts optimistisch: “We zijn natuurlijk niet over één nacht ijs gegaan. Op ons terrein in Koudekerk heeft het spul al een hele winter gelegen en is goed gebleven. Op eigen terrein hebben we al langer meer proeven gedaan.” Een proef om het mengsel, dat de groei van onkruid vertraagt, te benutten als ondergrond van tegel­ en klinkerpaden is mislukt. “De zandlaag werd elastisch en bij het trillen veerden de klinkers steeds omhoog”, stelt Lommerts vast. Stabicol CE is volgens Lommerts ook geschikt voor andere toepassingen. Zo kan het worden gebruikt om grote hoeveelheden los zand te stabiliseren. Zo kan het verstuiven van duinen worden voorkomen. Daartoe kan het met water verdunde materiaal met een sproeier worden aangebracht. De toepassing met injectie is in ontwikkeling. Het mengen van verhardingen op paden heeft volgens Lommerts bijvoorbeeld geleid tot bevredigende resultaten op de golfclub van Nunspeet. “Voor de proeven in Haaksbergen hebben we de emulsie met het losgefreesde zand gemengd met een bestaande machine”, zegt Revet. “Als de proeven slagen, en dat zou me niet verbazen, zullen we een speciale machine moeten ontwerpen. Want nu was het in het bosgebied heel lastig manoeuvreren met een grote trekker en een grote tankauto. We moeten dan gaan denken in de richting van een laaggebouwde machine met een frees en een soort afwerkbalk met de breedte van een gemiddelde zandweg. Dat loont dan de moeite, want er liggen vele honderden kilometers zandweg op behandeling te wachten.”

Reageer op dit artikel