nieuws

Nieuwe methode voor afdichting onderwaterbodems

bouwbreed Premium

‘s­heerenberg ­ De huidige methoden voor het maken van afdichtingen onder water met folies of klei voldoen niet. Waterbouwer M. Zwiersen heeft een methode bedacht die zowel civieltechnisch als financieel aan moet spreken. Testen van de methode laat hij aan anderen over.

Vervuilde waterbodems worden in Nederland opgeslagen in speciaal daartoe ingerichte depots zoals IJsseloog in het Ketelmeer of De Slufter bij de Maasvlakte. Dat vergt veel transport. Als definitieve opslag zouden de gaten in het rivierengebied ­ ontstaan door zand­ en grindwinning ­ kunnen worden gebruikt als het aanwezige grondwater niet in aanraking kon komen met de vervuilde opgeslagen species. Om daarvoor te zorgen moet een afdichting op de bodem van de put worden aangebracht. De huidige methoden voor het maken van dergelijke afdichtingen voldoen niet, vindt M. Zwiersen van Danmarin. Deze waterbouwer met veertig jaar ervaring richtte twee jaar geleden het bedrijf Danmarin op, een bedrijfje waarin hij zich bezig kan houden met van alles op waterbouwkundig gebied, zowel ‘droog’ als ‘nat’.

Klei

Folieconstructies bijvoorbeeld zijn in den droge wel goed op bodems en taluds aan te brengen, maar het blijkt moeilijk om onder water een goede afsluiting met folie te maken. Afzinken geeft problemen en de naden zijn niet goed te lassen. Bij schade aan de folie is de plaats ervan lastig vast te stellen en te herstellen. Een goede bodemdichting kan ook gemaakt worden met klei, mits ze goed is verdicht. Omdat verdichten van klei onder water niet mogelijk is, zou met het aanbrengen van voldoende dikte vanaf de waterspiegel gedacht kunnen worden aan een goede afsluiting. Maar daarbij is nooit te garanderen dat in de afdichting geen gaten zijn overgebleven. “Zelfs niet met gebruik van gps en ook niet met de beste verkoopargumenten van de aanbieders”, stelt Zwiersen. Bentonietmatten ziet hij ook niet als mogelijkheid voor maken van een goede afdichting onder water. “Het geringe eigen gewicht geeft problemen die slechts met duur en speciaal materieel zijn op te lossen. Om al deze nadelen op te vangen bedacht Zwiersen een nieuwe methode voor het maken van een afdichtingslaag onder water, waarop inmiddels patent is aangevraagd. De methode leent zich volgens hem voor meer toepassingen dan het afdichten van slibdepots onder water. Ook de in ophoging liggende waterlopen zouden hiermee goed af te dichten zijn.

Geotextiel

Bij de methode van Zwiersen wordt wel klei gebruikt, maar die wordt boven water verdicht. Aan de ene oever van een oude zandwinning wordt een rol geotextiel geïnstalleerd met een breedte van 5 meter en een lengte van iets meer dan de breedte van de zandwinput. De rol wordt langzaam afgewikkeld met behulp van een mobiele lier. Bij het afwikkelen wordt op het doek een kleilaag aangebracht die, voordat hij onder water verdwijnt, zorgvuldig mechanisch wordt verdicht. Bij gebruik van gehomogeniseerde klei kan verdichten vervallen. Een volgende baan wordt met voldoende overlap gelegd. Het pakket kan worden beschermd met een vlies, zandlaag of steenbestorting. De ervaring leert dat schade aan de verdichte kleilaag niet tot falen van de afdichting leidt, gezien de eigenschappen van klei. Het dragende geotextiel is goed bestand tegen mechanische schades. De methode is overigens vanaf land of vanaf een speciaal toegeruste ponton uit te voeren.

Goedkoper

Zwiersen denkt dat zijn methode uit te voeren is voor een derde van de kosten die nodig zijn voor het maken van een kleidichting volgens de oude methode vanaf de waterlijn (laagdikte 1 meter). Als eenheidsprijs berekent hij ongeveer 24 euro per vierkante meter, terwijl zijn methode rond de 8 euro per vierkante meter schommelt, waarbij werken vanaf een ponton iets duurder uitkomen dan werken vanaf droog land. Zwiersen is overtuigd van het succes van zijn methode maar wil zelf geen geld steken in de verdere ontwikkeling. Het beproeven ervan laat hij over aan opdrachtgevers en aannemers die er wat in zien. “En als ze niet willen, dan maar niet”, zegt de ervaren waterbouwer. ‘Verdichte klei werkt afdoende en is goedkoper’

Reageer op dit artikel