nieuws

Leers: Enqu-te is enige manier om fraude te bewijzen

bouwbreed

De parlementaire enqu-te naar bouwfraude is de enige manier om de feiten boven water te krijgen. Dat lukt, als niet de top van bouwend Nederland maar vooral projectleiders en uitvoerders onder ede aan de tand worden gevoeld. Dat is de stellige overtuiging van scheidend CDA-kamerlid Leers.

Na bijna twaalf jaar kamerlidmaatschap verruilt hij aanstaande dinsdag zijn functie voor die van eerste burgervader van Maastricht. Door de discussie over de Betuwelijn verdiepte Leers zich begin jaren negentig steeds meer in de bouw. Hij is een van de weinige politici die vertrouwd is met termen als aanbestedingen en innovatieve contracten.

Leers heeft de bouw de afgelopen jaren leren kennen als een professionele sector, maar de fraude bij de Schipholtunnel en de beschuldigingenvan oud-directeur Bos van Koop Tjuchem hebben zijn vertrouwen in de bouw ernstig geschaad.

Vooral de valse facturen zijn hem een doorn in het oog, ook al zouden ze zijn gebruikt voor het wegsluizen van winst. “Bij de tweede Schipholspoortunnel is gekozen voor een open budget met een vast percentage winst. Over inkoopvoordelen en andere meevallers is afgesproken die winst te delen met de opdrachtgever. Ik gun ieder bedrijf winst, maar het is blijkbaar normaal je zakken te vullen als die winst zes keer hoger uitpakt.” Hij heeft zich de afgelopen week ronduit geërgerd aan de directeuren van Strukton en HBG die dat probeerden goed te praten.

Bederf

Vandaag presenteert de Tijdelijke commissie bouwfraude onder leiding van GroenLinks-kamerlid Vos haar bevindingen. Als burgemeester van Maastricht zal Leers de parlementaire enqu-te de komende maanden vanaf de zijlijn moeten volgen. Leers vindt dat de enqu-te zich op vijf punten zou moet richten.

Het kamerlid denkt dat de huidige schimmige praktijk van rekenvergoedingen niet door de beugel kan. “Het oude, verboden systeem mag niet terugkomen. Het is wel terecht als bedrijven met heel veel rekenwerk een vergoeding krijgen, maar dan moet dat duidelijk zijn geregeld.”

Veel ernstiger vindt Leers de beschuldiging dat aannemers onderling afspraken maken. “Dat wordt gedeald over wie welk project krijgt en mogelijk ook nog met een prijsafspraak erbij. Ronduit bederf van de marktwerking.”

Een derde en vierde punt dat in het enqu-te niet mag ontbreken, is onderzoek naar de omkoopbaarheid van overheidspersoneel.

Dure spullen

“Ik kan me voorstellen dat de grote wereld van chique hotels en dure spullen heel aantrekkelijk is voor ambtenaren. De verleiding is heel groot om in ruil voor een vakantiereisje of auto vertrouwelijke informatie toe te spelen aan het bedrijfsleven. De scheefheid in salariëring maakt dat de ambtenaar wel heel sterk in zijn schoenen moet staan. Ik zeg niet dat het gebeurt, maar het spanningsveld is duidelijk aanwezig.”

Leers denkt daarbij specifiek aan het lekken van informatie over ramingen en budgetten binnen de overheid, maar ook aan het toespelen van projecten aan bepaalde ambtenaren.

Tot slot moet het onderzoek zich richten op valse facturen tijdens de uitvoering. “We moeten weten hoe breed de praktijk is van valsheid in geschrifte. Dan gaat het bijvoorbeeld om het verschrijven van meegenomen materiaal door werknemers, maar ook om rekeningen voor werk dat maar ten dele of zelfs nooit is geleverd.”

Op pagina 3: Innovatief aanbesteden ten dode opgeschreven.

Reageer op dit artikel
Lees voordat u gaat reageren de spelregels